Η υπόθεση της Καισαριανής και τα διδάγματα της ιστορίας

Η Βουλή και το υπουργείο Πολιτισμού διεμήνυσαν τα δέοντα και έπραξαν το αυτονόητο. Κίνησαν αμέσως τις διεθνώς προβλεπόμενες ενέργειες προκειμένου να περιέλθουν τα συγκεκριμένα συγκλονιστικά ντοκουμέντα εκεί που ανήκουν
14:26 - 18 Φεβρουαρίου 2026

Η υπόθεση των φωτογραφιών από εκείνη τη ματωμένη για την Ελλάδα, όσο και αλησμόνητη, Πρωτομαγιά του 1944 ήρθε αναπάντεχα σαν ένα απόκοσμο μήνυμα να μας θυμίσει όχι μόνο στιγμές της ελληνικής ιστορίας, οι οποίες ενώ θα έπρεπε να αποτελούν διαχρονική έμπνευση για τον λαό μας εν πολλοίς και εν μέσω της αδυσώπητης καθημερινότητας περνούν είτε στη λήθη είτε στη σφαίρα της άγνοιας για τις νεότερες γενιές, αλλά και το γεγονός πως αν σε δύσκολες χρονικές περιόδους δεν αναζητούμε αυτά που μας ενώνουν, αλλά αυτά που μας χωρίζουν τότε το συλλογικό μας μέλλον θα είναι μοιραία δυσοίωνο.

Η Βουλή και το υπουργείο Πολιτισμού διεμήνυσαν τα δέοντα και έπραξαν το αυτονόητο. Κίνησαν αμέσως τις διεθνώς προβλεπόμενες ενέργειες προκειμένου να περιέλθουν τα συγκεκριμένα συγκλονιστικά ντοκουμέντα εκεί που ανήκουν. Στα νοητά συρτάρια της ιστορικής μας παρακαταθήκης και όχι στη συλλογή κάποιου πλούσιου συλλέκτη ανά την Υφήλιο. Οι αντιστασιακοί, κομμουνιστές, αγωνιστές (βάζω όλα τα επίθετα που ακούστηκαν στην εξίσωση αφού ορισμένοι μέχρι και γι’ αυτή την παράμετρο έκαναν… μανούρα αποδεικνύοντας γι’ ακόμη μία φορά που σε αυτήν εδώ τη χώρα ψάχνουμε συνεχώς αφορμές για να διχαζόμαστε) που έχασαν εκείνη τη μέρα τη ζωή τους στην Καισαριανή πλήρωσαν το τίμημα της επιλογής να υπηρετήσουν τα ιδανικά τους και είτε είναι κανείς δεξιός είτε αριστερός, δεν μπορεί να μην αναγνωρίσει ότι στο τέλος της ημέρας έδωσαν τον ίδιο τους τον εαυτό για ιδέες και ανθρώπινα δικαιώματα, όπως η ελευθερία και η περηφάνια που ένωσαν το σύνολο των Ελλήνων εκείνη την εποχή και συνιστούσαν ζητούμενο για ολόκληρη την Ευρώπη.

Αυτού του είδους οι μνήμες οφείλουν να είναι επίκαιρες στις μέρες μας με κάθε τρόπο και σε απόλυτη συνάρτηση με μαύρες περιόδους της ελληνικής ιστορίας, έτσι για να γίνεται ευρέως και ξεκάθαρα αντιληπτό ότι καμία θυσία, όσα χρόνια κι αν περάσουν, δεν πρέπει να πηγαίνει χαμένη. Είδαμε, άλλωστε, τι συνέβη λίγα χρόνια μετά την Καισαριανή στη διάρκεια του Εμφυλίου και σε τόσες άλλες συγκυρίες όπου ο εφιάλτης της διχόνοιας και εν πολλοίς της πολιτικής παράνοιας επανερχόταν απειλητικά, θέτοντας σε κίνδυνο τις κοινωνικές ισορροπίες, τα κεκτημένα δεκαετιών και εν τέλει την ίδια την εθνική μας υπόσταση. Τα χρόνια των μνημονίων, ο διχασμός και ο παραλογισμός επέστρεψαν ναρκοθετώντας την ανάγκη να ακολουθήσει η Ελλάδα τον δρόμο της λογικής και της ψυχραιμίας. Τα απομεινάρια εκείνης της συνθήκης κάνουν με τρόπο ιδιαίτερα ηχηρό την εμφάνισή τους και στην παρούσα χρονική στιγμή.

Μια χρονική στιγμή κατά την οποία η σταθερότητα που επετεύχθη και η όποια αναπτυξιακή προοπτική προέκυψε μέσα από τις θυσίες του σήμερα βάλλονται εκ νέου από το φάντασμα του λαϊκισμού και της πιθανότητας να χωριστούν και πάλι οι Έλληνες σε… θεσμικούς και αντισυστημικούς, σε εκείνους που νιώθουν ότι σε μια νέα κρίση θα έχουν να χάσουν πολλά και σ’ εκείνους που νιώθοντας ότι δεν έχουν καμία ελπίδα, επιδιώκουν απλώς και μόνο να εκφράσουν παντοιοτρόπως την οργή τους. Και όλα αυτά σε μια συγκυρία όπου τα όσα συμβαίνουν στον πλανήτη θα έπρεπε να μας κάνουν όλους να αντιμετωπίζουμε με ωριμότητα τις καταστάσεις. Ιδιαίτερα όταν η ανάμνηση των συνεπειών της συνθήκης που μας οδήγησε στη χρεοκοπία είναι ακόμη νωπή σε όλους. Είναι προφανές ότι αυτό το νέο παράθυρο στον λαϊκισμό δεν άνοιξε μόνο εξαιτίας της διεθνούς πραγματικότητας, η οποία ευνοεί παγκοσμίως την ανάπτυξη αυτών των φαινομένων ή λόγω της σταθεροποίησής τους στους κόλπους της ελληνικής κοινωνίας την τελευταία 15ετία.

Οι αστοχίες και τα χαμηλά αντανακλαστικά των κυβερνώντων σε μια σειρά από θέματα που βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας, η αδυναμία του ΠΑΣΟΚ και του συνόλου των θεσμικών δυνάμεων της χώρας να αναδείξουν ένα ασφαλές αντίβαρο έναντι του Κυριάκου Μητσοτάκη και κυρίως η συνεχής επένδυση στην αντίστοιχη ρητορική και στρατηγική κομμάτων και πολιτικών αρχηγών που «τρέφονται» από αυτές τις πρακτικές, συναποτελούν το πλαίσιο αυτής της εικόνας που διαμορφώνεται έναν χρόνο (στην καλύτερη περίπτωση) πριν από τις εθνικές εκλογές. Για την τελευταία κατηγορία δεν υπάρχει λόγος να μιλήσουμε. Πρόκειται για χαμένη υπόθεση. Οι υπόλοιποι όμως και δη οι εκπρόσωποι της κυβερνώσας παράταξης που δείχνουν να… παίζουν μόνοι τους για την πρωτιά, θα πρέπει να αντιληφθούν τα πραγματικά διακυβεύματα και τι ακριβώς συμβαίνει γύρω μας. Αλλιώς, η πρωτιά αυτή θα είναι στην ουσία ένα χαρτί που κάηκε, μαζί με τις σημαντικές στιγμές αυτής της κυβερνητικής θητείας, στη φωτιά της αλαζονείας και του όψιμου ωχαδερφισμού. Με ό,τι αυτό θα συνεπάγεται για τηνδεδομένη αστάθεια που θα υπάρξει και την ίδια την ιστορική συνέχεια της «γαλάζιας» παράταξης όπως την ξέρουμε.

Εφημερίδα Απογευματινή