Όσοι δεν έχουν υπομείνει ποτέ το αδιάκοπο βουητό των εμβοών μπορούν μόνο να ονειρεύονται το μαρτύριο. Στην πραγματικότητα, ένα κακό όνειρο μπορεί να είναι το πιο κοντινό που φτάνουν κάποιοι στο να βιώσουν κάτι παρόμοιο. Ο υποκειμενικός ήχος, ο οποίος μπορεί επίσης να είναι ένα σφύριγμα, ένα βουητό ή ένα κλικ, δεν ακούγεται από κανέναν άλλο και μπορεί να είναι παρών συνεχώς ή να εμφανίζεται και να εξαφανίζεται.
Νευροεπιστήμονες στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης υποψιάζονται τώρα ότι ο ύπνος και οι εμβοές είναι στενά συνδεδεμένα στον εγκέφαλο. Τα ευρήματά τους υποδηλώνουν μια θεμελιώδη σχέση μεταξύ των δύο – μια σχέση που, παραδόξως, είχε παραβλεφθεί στον εγκέφαλο μέχρι πολύ πρόσφατα. «Αυτό που αρχικά κίνησε την περιέργεια εμένα και των συναδέλφων μου ήταν οι αξιοσημείωτες παραλληλίες μεταξύ των εμβοών και του ύπνου», δήλωσε στο ScienceAlert ο νευροεπιστήμονας Linus Milinski του Ινστιτούτου Νευροεπιστήμης Ύπνου και Κιρκαδικού Ρυθμού της Οξφόρδης. «Οι εμβοές είναι μια εξουθενωτική ιατρική πάθηση, ενώ ο ύπνος είναι μια φυσική κατάσταση στην οποία εισερχόμαστε τακτικά, ωστόσο και τα δύο φαίνεται να βασίζονται στην αυθόρμητη εγκεφαλική δραστηριότητα. Επειδή δεν υπάρχει ακόμη αποτελεσματική θεραπεία για τις υποκειμενικές εμβοές, πιστεύω ότι η διερεύνηση αυτών των ομοιοτήτων θα μπορούσε να προσφέρει νέους τρόπους για την κατανόηση και τελικά τη θεραπεία των φανταστικών αντιλήψεων». […]
Μια «φανταστική αντίληψη» είναι όταν ο εγκέφαλός μας μας ξεγελάει κάνοντάς μας να πιστεύουμε ότι βλέπουμε, ακούμε, νιώθουμε ή μυρίζουμε κάτι που δεν υπάρχει, φυσικά μιλώντας. Πολλοί άνθρωποι βιώνουν φανταστικές αντιλήψεις μόνο κατά τη διάρκεια του ύπνου, αλλά για περίπου το 15% του παγκόσμιου πληθυσμού, ένας αναπόφευκτος θόρυβος αντηχεί στα αυτιά τους και κατά τη διάρκεια της εγρήγορσης.
Οι εμβοές είναι η πιο κοινή φανταστική αντίληψη στον κόσμο, κι όμως δεν υπάρχει γνωστή αιτία ή θεραπεία, παρά μια μακρά λίστα υποθέσεων. Ενώ πολλά άτομα με εμβοές αναφέρουν κακό ύπνο και εμφανίζουν κακά πρότυπα ύπνου, η πιθανή σύνδεση με αυτή την κρίσιμη σωματική λειτουργία μόλις πρόσφατα ήρθε στο φως. […]
Δραστηριότητα
Το 2022, ο Μιλίνσκι ηγήθηκε μιας ανασκόπησης η οποία, σύμφωνα με τους συγγραφείς, είναι η πρώτη που εξετάζει, σε λειτουργικό επίπεδο, πώς ο ύπνος μπορεί να επηρεάσει τις εμβοές και αντίστροφα. Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης πρότειναν ότι τα μεγάλα αυθόρμητα κύματα εγκεφαλικής δραστηριότητας που εμφανίζονται κατά τη διάρκεια του βαθέος ύπνου ή του ύπνου χωρίς γρήγορες κινήσεις των ματιών (non-REM) μπορεί να καταστέλλουν την εγκεφαλική δραστηριότητα που οδηγεί σε εμβοές.
Για να δοκιμάσει αυτή την ιδέα, η ομάδα στράφηκε στα κουνάβια, τα οποία έχουν παρόμοιο ακουστικό σύστημα με τους ανθρώπους. Σε πειράματα που δημοσιεύθηκαν το 2024, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα κουνάβια που ανέπτυξαν πιο σοβαρές εμβοές εμφάνισαν επίσης διαταραγμένο ύπνο.
«Θα μπορούσαμε στην πραγματικότητα να δούμε αυτά τα προβλήματα ύπνου να εμφανίζονται ταυτόχρονα με τις εμβοές ύστερα από έκθεση σε θόρυβο», δήλωσε ο Μιλίνσκι στο ScienceAlert. «Αυτό υποδηλώνει, για πρώτη φορά, μια σαφή σύνδεση μεταξύ της εμφάνισης εμβοών και της διαταραχής του ύπνου».
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι τα κουνάβια που εμφάνισαν εμβοές εμφάνισαν υπερβολικά ευαίσθητη εγκεφαλική δραστηριότητα στον ήχο. Όταν τα κουνάβια τελικά κατάφεραν να μπουν σε ύπνο μη REM, αυτή η υπερδραστηριότητα μετριάστηκε. Αυτό υποδηλώνει ότι ο ύπνος μπορεί προσωρινά να καλύπτει τις επιπτώσεις των εμβοών εμπλέκοντας τα ίδια εγκεφαλικά κυκλώματα.
«Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι ο βαθύς ύπνος μπορεί πράγματι να βοηθήσει στον μετριασμό των εμβοών και θα μπορούσε να αποκαλύψει φυσικούς μηχανισμούς του εγκεφάλου για τη ρύθμιση της μη φυσιολογικής δραστηριότητας», δήλωσε ο Μιλίνσκι. [….] «Ελπίζω ότι αυτή η έρευνα θα οδηγήσει σε μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση σχετικά με τις εμβοές και θα ανοίξει νέους τρόπους εξερεύνησης θεραπειών», δήλωσε ο Μιλίνσκι στο ScienceAlert. «Η αναγνώριση της επίδρασης των εμβοών, ειδικά σε ηλικιωμένους ενήλικες, όπου η απώλεια ακοής και οι εμβοές μπορούν να αυξήσουν την απομόνωση και να συμβάλουν σε προβλήματα ψυχικής υγείας, είναι εξαιρετικά σημαντική».
Υπερδραστηριότητα
Μόλις πέρυσι, μια μελέτη από την Κίνα διαπίστωσε ότι τα άτομα με εμβοές ήταν λιγότερο ικανά να καταστείλουν την υπερδραστηριότητα του εγκεφάλου τους σε κατάσταση αφύπνισης καθώς μετέβαιναν σε κατάσταση ύπνου. Κατά τη διάρκεια του βαθέος ύπνου, ωστόσο, η υπερδραστηριότητα που συνδέεται με τις εμβοές καταστέλλεται.
«Αυτή η μελέτη καθιερώνει τον ύπνο ως κρίσιμο θεραπευτικό στόχο για τη διακοπή του 24ωρου δυσλειτουργικού κύκλου των εμβοών», καταλήγουν οι συγγραφείς, με επικεφαλής τον Xiaoyu Bao του Πανεπιστημίου Τεχνολογίας της Νότιας Κίνας.
Στην Οξφόρδη, ο Μιλίνσκι και οι συνάδελφοί του επικεντρώνονται τώρα στο πώς ο ύπνος μπορεί να επηρεάσει την ανάπτυξη των εμβοών. «Οι εμβοές μπορούν να επιδεινώσουν τον ύπνο και ο κακός ύπνος μπορεί, με τη σειρά του, να επιδεινώσει τις εμβοές. Μπορεί να είναι ένα είδος φαύλου κύκλου, αν και δεν πιστεύω ότι είναι άρρηκτος», εικάζει ο Μιλίνσκι. «Όταν δεν κοιμόμαστε καλά, γινόμαστε πιο ευάλωτοι στο στρες και το στρες είναι ένας από τους ισχυρότερους παράγοντες που είναι γνωστό ότι επιδεινώνουν τις εμβοές. Το στρες μπορεί ακόμη και να τις προκαλέσει εξαρχής».
Περαιτέρω έρευνα θα μπορούσε όχι μόνο να οδηγήσει σε αποτελεσματικές θεραπείες για τις εμβοές, αλλά και να βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα τα μυστήρια του ίδιου του ύπνου.
*Tης Κάρλι Κασέλα (Carly Cassella)
Εφημερίδα Απογευματινή
