Το γεγονός ότι οι αμερικανικές δυνάμεις και μυστικές υπηρεσίες είχαν επιτυχία στην επιχείρηση έρευνας και διάσωσης εντός ιρανικού εδάφους για τον εντοπισμό και την περίθαλψη του πιλότου του μαχητικού F-15 που επλήγη και κατέπεσε, είναι ένα γεγονός εξαιρετικά σημαντικό για την εξέλιξη του πολέμου. Στην αντίθετη περίπτωση που οι δυνάμεις ή οι πολίτες του Ιράν κατόρθωναν να εντοπίσουν και να συλλάβουν τον Αμερικανό πιλότο τον οποίο είχε (θέλοντας να δώσει κίνητρο) επικηρύξει η Τεχεράνη, τότε ουδείς μπορεί να υπολογίσει τις περιπλοκές κλιμάκωσης που αυτό θα μπορούσε να προκαλέσει. Μιας και οι Φρουροί της Επανάστασης ήταν βέβαιο ότι δεν θα συμπεριφέρονταν με κανέναν σεβασμό στον Αμερικανό σμήναρχο. Ενδεχομένως θα τον βασάνιζαν και σίγουρα θα τον εξευτέλιζαν επιθυμώντας στο πρόσωπό του να δημιουργήσουν πλήγμα στο κύρος και την εικόνα των ΗΠΑ και του προέδρου Τραμπ συγκεκριμένα.
Πέραν αυτού και με το τελεσίγραφο του Λευκού Οίκου για εκεχειρία αντί για κλιμάκωση να λήγει σήμερα, ένα πολύ ενδιαφέρον και διεξοδικό άρθρο ανοίγει ένα «παράθυρο» ευκαιρίας στην ειρήνη. Και μάλιστα σε μία μόνιμη βάση και όχι στην προοπτική μιας προσωρινής και ευκαιριακής παύσης πυρός μέχρι νεωτέρας.
Ο λόγος για το γράμμα και πολύ περισσότερο το πνεύμα του άρθρου του πολύπειρου υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Μοχαμάντ Τζαβάντ Ζαρίφ, που διετέλεσε στο πόστο αυτό από το 2013 έως το 2021, για μια οκταετία δηλαδή και θεωρείται όχι αδίκως ένας από τους αρχιτέκτονες των συμφωνιών μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ της εποχής Ομπάμα στον Λευκό Οίκο. Το άρθρο του Ζαρίφ, που σίγουρα δεν εκπροσωπεί τους σκληρούς των Φρουρών και της θεοκρατίας στην Τεχεράνη, στο «Foreign Affairs», γεφυρώνει κατά κάποια έννοια την πρόταση-τελεσίγραφο των 14-15 σημείων της Ουάσινγκτον με την πρόταση των 5 σημείων της Τεχεράνης. Και αυτό επειδή σε μια υπέρβαση του τι σημαίνει νίκη, τουλάχιστον από την πλευρά των Περσών, αναδεικνύει ένα πνεύμα σύγκλισης των δύο πλευρών, θα μπορούσε να πει κανείς και των τριών με τη συμπερίληψη του Ισραήλ, σε μια νέα εποχή. Ο Μ. Ζαρίφ ομνύει στο ότι το Ιράν στην παρούσα φάση και προφανώς όχι σε μια επόμενη θα πρέπει να εκμεταλλευθεί την κυρίαρχη θέση στην οποία βρίσκεται (sic) όχι για να συνεχίσει να μάχεται, αλλά για να κηρύξει τη νίκη και να συνάψει μια συμφωνία η οποία βάζει τέλος σε αυτή τη σύγκρουση, ενώ παράλληλα θα αποτρέπει την επόμενη.
Στο πλαίσιο αυτό η Τεχεράνη θα μπορούσε να αποδεχθεί τους περιορισμούς στο πυρηνικό της πρόγραμμα, αλλά το σημαντικότερο να φθάσει σε σύμφωνο μη επίθεσης με τις ΗΠΑ. Αυτό θα ακολουθείται από μια συμφωνία για οικονομική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών που σε πρώτη φάση σημαίνει ελεύθερη διέλευση από τα Στερνά του Ορμούζ με άρση των κυρώσεων από την πλευρά των ΗΠΑ. Είναι πολύ σημαντική η ανάδειξη του πνεύματος του Ζαρίφ που μιλά για ευημερία των Περσών αντί για ευκαιριακές συμφωνίες μέχρι την επόμενη σύγκρουση.
Πολλοί απογοητεύθηκαν από το γεγονός ότι ο πρώην ΥΠΕΞ του Ιράν αναγκάσθηκε προφανώς υπό καθεστώς εσωτερικών πιέσεων να περιορίσει τη μαχητικότητα των θέσεών του, αλλά η ουσία του πράγματος είναι ότι μια τέτοια προσέγγιση έπεσε στο τραπέζι.
Σε μια περίπτωση κήρυξης εκεχειρίας στο Ορμούζ ήδη περίπου 40 έθνη από όλο τον κόσμο έχουν διακηρύξει τη σύμπραξή τους να αναλάβουν την εποπτεία της ελεύθερης διέλευσης των εμπορικών πλοίων χωρίς διακρίσεις από τα Στενά του Ορμούζ, σε συνθήκες ασφάλειας. Άρα υπάρχει μια δύναμη πολυεθνική στην εφαρμογή της συμφωνίας. Επίσης, αν το Ιράν μπει σε μια τέτοια διαβούλευση με τις ΗΠΑ, αλλάζει ο χαρακτήρας του και φυσικά με την άρση των κυρώσεων σε ελάχιστα χρόνια μπορεί να προχωρήσει η ανοικοδόμηση και η ανάπτυξή του σε ισχυρό πόλο στην Εγγύς Ανατολή.
Από την άλλη πλευρά ένα τέτοιο «παράθυρο» ευκαιρίας για μια μόνιμη ειρήνη αποτελεί σκοπό για τις ΗΠΑ και νίκη, εντός μάλιστα μιας προθεσμίας μέχρι τις 28 Απριλίου, οπότε ο πρόεδρος Τραμπ πρέπει να πάει στο Κογκρέσο για να επισημοποιήσει τον πόλεμο.
Εφημερίδα Απογευματινή
