Χιλιάδες πολίτες στη Βρετανία λαµβάνουν κάνναβη εξαιρετικά υψηλής δραστικότητας µε ιατρική συνταγή για την αντιµετώπιση ψυχικών προβληµάτων, όπως άγχος και κατάθλιψη. Παρότι ειδικοί προειδοποιούν για τους σοβαρούς κινδύνους, ιδιωτικές κλινικές τη χορηγούν ακόµα και έπειτα από µια απλή βιντεοκλήση. Μάλιστα, διαφηµίζουν ότι το προϊόν παραδίδεται στην πόρτα του ασθενούς την επόµενη κιόλας ηµέρα. Σε µια περίοδο που η χρήση κάνναβης βρίσκεται σε έξαρση στους δρόµους της χώρας, έρευνα της «Daily Mail» αποκάλυψε πως ειδικά φαρµακεία διαθέτουν σχεδόν 10.000 διαφορετικά προϊόντα -ανάµεσά τους ποικιλίες πολύ υψηλής ισχύος από το Αµστερνταµ, µε ονόµατα όπως Ghost Train Haze, Dante’s Inferno και White Widow. Ατοµα που λαµβάνουν επιδόµατα λόγω ψυχικών προβληµάτων έχουν πρόσβαση σε δωρεάν συνεδρίες και εκπτώσεις έως 20% στο κόστος του φαρµάκου. Ενώ το Εθνικό Σύστηµα Υγείας (NHS) τηρεί αυστηρά πρότυπα στις συνταγές, οι ιδιωτικές κλινικές ευθύνονται για το 99% των ιατρικών συνταγών κάνναβης στη Βρετανία.
Παρά τις προειδοποιήσεις του NHS πως η κάνναβη ενδέχεται να επιδεινώσει ψυχικές διαταραχές, ιδιωτικοί πάροχοι τη συνταγογραφούν για καταστάσεις όπως άγχος, κατάθλιψη, ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή, διαταραχές διάθεσης και ∆ιαταραχή Ελλειµµατικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (∆ΕΠΥ). Μάλιστα, ακόµη και όσοι κάνουν ήδη παράνοµη χρήση ενθαρρύνονται να επικοινωνήσουν µε ιδιωτικές κλινικές για να «νοµιµοποιήσουν» τη χρήση τους µέσω συνταγής. Ολα αυτά συµβαίνουν εντός των ορίων του νόµου, λόγω κενών στη νοµοθεσία. Η απότοµη αύξηση στη χρήση ισχυρής ιατρικής κάνναβης έχει θορυβήσει ειδικούς, που βλέπουν συσχέτιση µε περιστατικά ψυχώσεων και αυξηµένη πίεση στο ήδη επιβαρυµένο NHS και τις αστυνοµικές δυνάµεις.
Η πρακτική της de facto νοµιµοποίησης
-µε την αστυνοµία να αποφεύγει συλλήψεις για κατοχή όταν υπάρχει η υποψία ιατρικής χρήσης- έχει ενισχύσει φόβους για δηµιουργία µιας «παράνοµης» αγοράς ψυχαγωγικής χρήσης που κρύβεται πίσω από ιατρικά προσχήµατα. Στοιχεία που αποκτήθηκαν µέσω του Νόµου περί Ελευθερίας Πληροφόρησης αποκαλύπτουν πως µόνο τους δύο πρώτους µήνες του 2025 συνταγογραφήθηκαν 88.214 µη αδειοδοτηµένα προϊόντα κάνναβης από ιδιωτικές κλινικές. Το 2024 συνταγογραφήθηκαν 659.293 µη αδειοδοτηµένα προϊόντα κάνναβης -ισοδύναµα µε σχεδόν δέκα τόνους «weed»- από 282.920 το 2023, σύµφωνα µε στοιχεία της Αρχής Επιχειρηµατικών Υπηρεσιών του NHS.
Ο καθηγητής Ψυχιατρικής, sir Robin
Murray, από το King’s College του Λονδίνου, χαρακτήρισε την κατάσταση «εξωφρενική». Είπε ότι η αυξανόµενη ισχύς των προϊόντων ενέχει «αυξηµένο κίνδυνο εξάρτησης και ψυχιατρικών ανεπιθύµητων ενεργειών», προσθέτοντας: «∆εν υπάρχουν τυχαιοποιηµένες ελεγχόµενες κλινικές δοκιµές που να δείχνουν ότι η κάνναβη ωφελεί τις ψυχιατρικές διαταραχές και υπάρχουν πολλά στοιχεία ότι τις προκαλεί. Είναι σαν να παίρνετε αλκοόλ για την κατάθλιψη – ορισµένοι βρίσκουν ότι βοηθά βραχυπρόθεσµα, αλλά µακροπρόθεσµα τα κάνει χειρότερα». Στοιχεί από µία από τις µεγαλύτερες ιδιωτικές κλινικές, τη Mamedica, δείχνουν ότι το 50,5% των περισσότερων από 12.000 ασθενών
της στο Ηνωµένο Βασίλειο λαµβάνουν κάνναβη για παθήσεις ψυχικής υγείας. Αν αυτό ισχύει σε όλο τον κλάδο, δεκάδες χιλιάδες λαµβάνουν ιατρική κάνναβη για πάθηση ψυχικής υγείας. Ορισµένες κλινικές παρέχουν δωρεάν συνεδρίες και εκπτώσεις για άτοµα µε χαµηλά εισοδήµατα.
Ζητούν κυβερνητική παρέµβαση
Ο εκπρόσωπος Υγείας των Συντηρητικών, Στιούαρτ Αντριου, ζήτησε άµεση δράση από την κυβέρνηση, χαρακτηρίζοντας τα ευρήµατα της «Daily Mail» «εξαιρετικά ανησυχητικά». Ο ίδιος δήλωσε το εξής: «Οι υπουργοί πρέπει να ενεργήσουν για να αντιµετωπιστεί αυτή η κατάχρηση του συστήµατος».
Η ιατρική κάνναβη νοµιµοποιήθηκε το 2018, έπειτα από εκστρατεία ώστε να είναι διαθέσιµη σε παιδιά µε σοβαρή επιληψία. Τα αδειοδοτηµένα προϊόντα -που δεν περιέχουν ολόκληρο το φυτό– µπορούν να συνταγογραφούνται από το NHS για σοβαρή επιληψία, ναυτία από χηµειοθεραπεία ή για µυϊκούς σπασµούς που προκαλούνται από σκλήρυνση κατά πλάκας.Οµως οι ιδιωτικές κλινικές µπορούν νόµιµα να συνταγογραφούν µη αδειοδοτηµένα προϊόντα, τα οποία δεν έχουν περάσει από αυστηρά ελεγχόµενες ιατρικές δοκιµές. ∆εκάδες εξειδικευµένα φαρµακεία προσφέρουν προϊόντα µε περιεκτικότητα σε THC (το ψυχοδραστικό συστατικό) άνω του 30%. Στοιχεία της Ελευθερίας της Πληροφόρησης δείχνουν ότι ο όγκος που συνταγογραφήθηκε αυξήθηκε από 2,7 εκατοµµύρια γραµµάρια το 2022 σε 9,8 εκατοµµύρια γραµµάρια το 2024. ∆είχνουν επίσης ότι έχει αυξηθεί ο αριθµός των ατόµων που λαµβάνουν κάνναβη υψηλότερης ισχύος.
Η πιο δηµοφιλής ισχύς το 2022 ήταν µεταξύ 18% και 22% THC, αλλά στους δύο πρώτους µήνες του 2025 τα προϊόντα άνω του 22% αντιπροσώπευαν σχεδόν το µισό των συνταγών. Η Mamedica δήλωσε ότι συνταγογραφεί βάσει «αυστηρά ρυθµιζόµενου κλινικού και νοµικού πλαισίου», µε όλες τις συνταγές να εκδίδονται από εγγεγραµµένο ιατρό σύµφωνα µε τις απαιτήσεις του Home Office, της MHRA και της CQC. Eκπρόσωπος δήλωσε: «Η συνταγογράφηση πραγµατοποιείται σε βάση ονοµαστικού ασθενούς από εξειδικευµένους κλινικούς και λειτουργεί βάσει της ισχύουσας νοµοθεσίας περί φαρµάκων και κανονιστικής εποπτείας. Η ψυχική υγεία είναι ένας από τους συχνότερους λόγους για τους οποίους οι ασθενείς ζητούν εξειδικευµένη φροντίδα αφού αποτύχουν οι συµβατικές θεραπείες. Ασθενείς που προσέρχονται µε παθήσεις όπως άγχος, PTSD και κατάθλιψη αξιολογούνται ατοµικά και διαχειρίζονται µε αυστηρές δικλίδες ασφαλείας και πρωτόκολλα κοινής φροντίδας».
Εκπρόσωπος της κυβέρνησης δήλωσε: «Αναµένουµε από τις ρυθµιστικές αρχές να πατάξουν εκείνους τους ιδιωτικούς παρόχους που συνταγογραφούν σε ασθενείς χωρίς την κατάλληλη κλινική φροντίδα που χρειάζονται. Ευρύτερα, εξετάζουµε επίσης τη συνταγογράφηση από ιδιώτες ώστε οι ασθενείς να έχουν πρόσβαση σε φάρµακα υψηλής ποιότητας µέσω όλων των νόµιµων οδών»
ΤΟΥ SAM MERRIMAN
πολιτικού ανταποκριτή
©Associated Newspapers Limited
