Η νέα προδοσία των Εργατικών για το Brexit

Ο Κιρ Στάρμερ θα παραχωρήσει τον πλήρη έλεγχο των συνόρων του Γιβραλτάρ και θα παραχωρήσει στην ΕΕ εκτεταμένες εξουσίες στο πλαίσιο μιας νέας συμφωνίας για το μέλλον «του Βράχου». Η Ισπανία θα έχει την εξουσία να εμποδίζει τους ταξιδιώτες του Ηνωμένου Βασιλείου να εισέλθουν στη βρετανική επικράτεια και να απορρίπτει τις άδειες παραμονής, βάσει μιας νέας συνθήκης με τις Βρυξέλλες μετά το Brexit.

Οι ευρωσκεπτικιστές βουλευτές και οι βετεράνοι κατηγόρησαν χθες το βράδυ τη συμφωνία ως άλλη μια «ταπεινωτική παράδοση» από τους Εργατικούς, καθώς εξέφρασαν φόβους ότι θα διαβρωθεί η βρετανική κυριαρχία.

Σύμφωνα με τη συμφωνία, οι Ισπανοί συνοριοφύλακες, οι οποίοι έχουν κατηγορηθεί στο παρελθόν για επίδειξη υπερβάλλοντος ζήλου στους ελέγχους διέλευσης, θα έχουν για πρώτη φορά έδρα στο Γιβραλτάρ και θα έχουν την εξουσία να εμποδίζουν τους Βρετανούς ταξιδιώτες, εάν θεωρούν ότι αποτελούν κίνδυνο για την ασφάλεια ή τις διεθνείς σχέσεις.

Η συνθήκη προσθέτει ότι όλοι οι μεταναστευτικοί έλεγχοι θα πραγματοποιούνται στο αεροδρόμιο του Γιβραλτάρ – το οποίο διαχειρίζεται το Υπουργείο Άμυνας και φιλοξενεί μια βάση της RAF – και στο λιμάνι και όχι στα χερσαία σύνορα.

Η συνθήκη θα παραχωρήσει επίσης στην ΕΕ νέες εξουσίες επί του φορολογικού συστήματος της βρετανικής επικράτειας, θέτοντας τέλος στο ισχύον καθεστώς απαλλαγής από τον ΦΠΑ. Το Γιβραλτάρ θα εισέλθει σε μια «προσαρμοσμένη» τελωνειακή ένωση με τις Βρυξέλλες, η οποία θα προβλέπει ότι η «πλειονότητα» των εμπορευμάτων που εισέρχονται στο βρετανικό έδαφος θα «εκτελωνίζονται» από υπαλλήλους της ΕΕ στην Ισπανία.

Το προσχέδιο της συνθήκης, το οποίο δημοσιεύθηκε χθες, αλλά ακόμη χρειάζεται να επικυρωθεί από το Κοινοβούλιο και να υπογραφεί, πανηγυρίστηκε από τη Μαδρίτη και χαιρετίστηκε από την κυβέρνηση του Γιβραλτάρ. Οι υπουργοί του Ηνωμένου Βασιλείου επέμειναν ότι η συμφωνία δεν επηρεάζει την κυριαρχία και ότι τίποτα από όσα υπογράφονται «δεν θα αποτελέσει τη βάση για οποιαδήποτε διεκδίκηση ή άρνηση της κυριαρχίας» επί του Βράχου.

Ωστόσο, η σκιώδης υπουργός Εξωτερικών Γουέντι Μόρτον προειδοποίησε τους βουλευτές ότι η κυριαρχία «δεν αφορά απλώς λόγια, αλλά το πώς λειτουργούν οι διευθετήσεις στην πράξη». Και το Reform UK χθες το βράδυ χαρακτήρισε τη συμφωνία «άλλη μια ταπεινωτική παράδοση βρετανικού εδάφους».

Η συνθήκη των 1.018 σελίδων θα καταστήσει, στην ουσία, το Γιβραλτάρ σε τμήμα της ζώνης ελεύθερων μετακινήσεων της ΕΕ, αν και οι υπουργοί επέμειναν χθες ότι το βρετανικό έδαφος «δεν εντάσσεται στη Σένγκεν».

Το προσχέδιο συνθήκης περιγράφει διευθετήσεις για ένα «ρευστό σύνορο» που θα επιτρέπει ελεύθερη διέλευση ανθρώπων και αγαθών από τα χερσαία σύνορα με την Ισπανία, γεγονός που θα οδηγήσει στην κατάργηση του τεράστιου αγκαθωτού συρματοπλέγματος που χωρίζει τα δύο κράτη.

Η συμφωνία θα σημαίνει ότι δεν θα διενεργούνται οι έλεγχοι διαβατηρίων ρουτίνας στα σύνορα Ισπανίας-Γιβραλτάρ για τους 15.000 ανθρώπους που τα διασχίζουν καθημερινά. Όμως, οι έλεγχοι θα εφαρμόζονται σε όσους φθάνουν αεροπορικώς σε ένα μοντέλο «διπλών» συνόρων, παρόμοιο με αυτό της γαλλικής αστυνομίας που λειτουργεί στον σταθμό Σεν Πάνκρας.

Οι Ισπανοί φρουροί θα μπορούν να «προβαίνουν σε συλλήψεις και να λαμβάνουν άλλα μέτρα καταναγκαστικού χαρακτήρα», αναφέρει η συνθήκη. Το Γιβραλτάρ, το οποίο παραχωρήθηκε από την Ισπανία στο βρετανικό στέμμα το 1713, θα πρέπει επίσης να εναρμονιστεί με τους κανόνες της ενιαίας αγοράς της ΕΕ και να υπαχθεί στη δικαιοδοσία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.

Εξουσίες που παρέδωσε ο Στάρμερ

■ Οι Ισπανοί συνοριοφύλακες θα σταθμεύουν στο εσωτερικό του Γιβραλτάρ και θα τους ανατίθενται πλήρη καθήκοντα συνοριακού ελέγχου στο αεροδρόμιο και το λιμάνι.

■ Η Μαδρίτη θα αποκτήσει νέες εξουσίες για να εμποδίζει τους Βρετανούς ταξιδιώτες που δεν πληρούν τις προϋποθέσεις εισόδου να μεταβούν στο Γιβραλτάρ.

■ Η Ισπανία θα έχει την εξουσία να εμποδίζει την έκδοση νέων αδειών παραμονής και ακόμη, να απαιτεί αναδρομικά από το Γιβραλτάρ να ανακαλέσει τις άδειες παραμονής που εκδόθηκαν πριν από τη συνθήκη.

■ Η ΕΕ θα μπορεί να επιβάλλει μονομερώς ΦΠΑ και ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα προϊόντα που προορίζονται για το Γιβραλτάρ, εάν κρίνει ότι οι διαφορετικοί φορολογικοί συντελεστές προκαλούν στρεβλώσεις στο εμπόριο.

■ Οι ισπανικές αρχές και οι αρχές του Γιβραλτάρ μπορούν να διενεργούν «ενισχυμένους αστυνομικούς ελέγχους» εντός της επικράτειας, για την πρόληψη της εγκληματικότητας και της παράτυπης μετανάστευσης.