Ρεπορτάζ: Πένυ Αβραμίδη
Σχέδιο για να εκτονωθεί η κρίση θέτει σε εφαρμογή το Μέγαρο Μαξίμου, συστήνοντας κατ’ αρχάς στους αγρότες που βρίσκονται στα μπλόκα να πρυτανεύσει η λογική, προειδοποιώντας όμως ταυτόχρονα σε αυστηρό τόνο πως το κράτος δεν θα επιτρέψει να κοπεί η χώρα στα δύο. Στέλνοντας έτσι σαφές μήνυμα πως η ανοχή απέναντι στο κλείσιμο των δρόμων έχει εξαντληθεί. Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, μιλώντας στο Mega επανέλαβε ότι η συντριπτική πλειονότητα των αιτημάτων υλοποιείται και επισήμανε ότι διαχρονικά αιτήματα, με αιχμή το αγροτικό ρεύμα και το πετρέλαιο, έγιναν αποδεκτά στο πλαίσιο των αντοχών της οικονομίας. Ξεκαθάρισε, όμως, ότι δεν υπάρχει δημοσιονομικό περιθώριο για την ικανοποίηση πρόσθετων μέτρων, υπογραμμίζοντας πως κάθε ευρώ παραπάνω σημαίνει φόρους στους υπόλοιπους πολίτες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Αγρότες: Ζητούν διάλογο με τον πρωθυπουργό και προχωρούν σε κλιμάκωση των κινητοποιήσεων
Στον απόηχο πάντως των κυβερνητικών εξαγγελιών, 18 μπλόκα και συνεταιρισμοί -με επιστολή τους προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα– ζητούν διάλογο με τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, αναφέροντας πως έπειτα από την ολοκλήρωση ευρείας σύσκεψης με τη συμμετοχή εκπροσώπων από τις Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης, Κεντρικής Μακεδονίας, Θεσσαλίας και Πελοποννήσου, και έχοντας ανακοινωθεί από την κυβέρνηση συγκεκριμένες θέσεις και οικονομικά μεγέθη, δημιουργούνται προϋποθέσεις έναρξης ενός διαλόγου.
«Οι πολλοί και οι λίγοι»
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, αναφερόμενος στις κινητοποιήσεις -με αφορμή και τη στάση ορισμένων εκπροσώπων των αγροτών για κλιμάκωση- τόνισε ότι «δεν μπορούν οι λίγοι να ταλαιπωρούν τους πολλούς» και κάλεσε τους αγρότες να αναλογιστούν τις επιπτώσεις των ενεργειών τους στην καθημερινότητα των πολιτών. Ξεκαθάρισε επίσης ότι η ΕΛ.ΑΣ. σε συνεργασία με τη Δικαιοσύνη, οφείλει να επέμβει, εφόσον διαπιστωθεί υπέρβαση των ορίων, ενώ πρόσθεσε πως η Αστυνομία θα αποφασίσει τον τρόπο παρέμβασης, εάν κριθεί αναγκαίο.
Υπενθυμίζεται ότι η κυβέρνηση έχει επεξεργαστεί plan B, το οποίο κατά κύριο λόγο αφορά την επιβολή διοικητικών κυρώσεων και προστίμων για παράνομες πράξεις, όπως η κατάληψη οδοστρώματος, η παρεμπόδιση μετακινήσεων, η ελεύθερη διέλευση από τα διόδια κ.ά. Σε κάθε περίπτωση, ο κ. Μαρινάκης ξεκαθάρισε πως η κυβέρνηση δεν επιθυμεί τη σύγκρουση, κάνοντας λόγο για την ανάγκη εφαρμογής ενός σχεδίου χωρίς ακρότητες, ώστε να εκτονωθεί η κρίση, τονίζοντας ότι ο διάλογος μπορεί να συνεχιστεί και χωρίς μπλόκα. «Δεν υπάρχουν αρχές αστυνομικές πουθενά στον κόσμο που να έχουν καταφέρει να ρυμουλκήσουν 4.000-5.000 τρακτέρ. Από εκεί και πέρα όμως, η Αστυνομία -όπως επιχειρησιακά εκείνη θα αποφασίσει- έχει δείξει πολύ μεγάλες επιτυχίες, όταν βλέπει ότι ξεπερνούνται τα όρια και παραβιάζεται ο νόμος. Σε συνεργασία με τη Δικαιοσύνη, οφείλει να επεμβαίνει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο που δεν θα οδηγήσει σε περαιτέρω κλιμάκωση», σημείωσε.
«Ανοιχτές οι πόρτες»
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, κατά τη συνέντευξη Τύπου όπου εξειδικεύθηκαν τα μέτρα στήριξης του αγροτικού κόσμου, τόνισε: «Οι πόρτες της κυβέρνησης είναι πάντοτε ανοιχτές για τους αγρότες μας, προκειμένου να συζητηθούν ζητήματα διαρθρωτικά, αγροτικής ανάπτυξης, ζητήματα που έχουν να κάνουν με τη νέα ΚΑΠ. Ελπίζω να γίνει κατανοητό ότι δεν είναι δυνατόν να προχωρούν σε εκδηλώσεις διαμαρτυρίας και σε μπλόκα που κόβουν τη χώρα στη μέση και την ίδια στιγμή να αρνούνται τον διάλογο με τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση της χώρας. Είμαι βέβαιος, ακόμα περισσότερο μετά τη σημερινή παρουσίαση, ότι θα επικρατήσει ένα πνεύμα κοινής λογικής», ανέφερε.
Τελευταία ευκαιρία για συμβιβασμό με 6 επιπλέον παροχές
Έξι παρεμβάσεις για τη στήριξη του αγροτικού εισοδήματος ανακοίνωσε η κυβέρνηση, με στόχο την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα αλλά και την εκτόνωση των αγροτικών κινητοποιήσεων, πριν προχωρήσει στο plan B της επιβολής του νόμου στα μπλόκα. Τα έξι νέα μέτρα εξειδικεύτηκαν από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Κωστή Χατζηδάκη, τους υπουργούς Κώστα Τσιάρα και Δημήτρη Παπαστεργίου και τον υφυπουργό Οικονομικών, Θάνο Πετραλιά.
Θετικές απαντήσεις
Ο κ. Χατζηδάκης αναφερόμενος στα 27 διαφορετικά αιτήματα που κατατέθηκαν τόνισε ότι 16 από τα 27 αιτήματα των αγροτών έχουν ήδη ικανοποιηθεί, ενώ τέσσερα είναι υπό επεξεργασία και προχωρούν προς υλοποίηση. Τα μέτρα για τη στήριξη των αγροτών συνοπτικά περιλαμβάνουν:
1.
Επέκταση της κάλυψης σταθερής τιμής στα τιμολόγια ΓΑΙΑ από τη ΔΕΗ για δύο χρόνια και μείωση της τιμής σε 8,5 λεπτά/κιλοβατώρα για αγρότες χωρίς ληξιπρόθεσμες οφειλές.
2.
Επιστροφή του ΕΦΚ αγροτικού πετρελαίου στην αντλία.
3.
Άμεσα βήματα τροποποίησης του κανονισμού του ΕΛΓΑ για θέσπιση αποζημίωσης στο 100%, παρακράτηση για κάλυψη του συνόλου των αγροτών, αύξηση του ορίου αποζημίωσης στα 200.000 ευρώ.
4.
Αναδιανομή 160.000.000 ευρώ από αδιάθετους πόρους της βασικής ενίσχυσης.
5.
Ουσιαστικές παρεμβάσεις για ενίσχυση των επενδύσεων στον πρωτογενή τομέα.
6.
Ανάπτυξη του Εθνικού Συστήματος Αγροτικής Ιχνηλασιμότητας και Αυθεντικότητας για την αντιμετώπιση του φαινομένου των ελληνοποιήσεων προϊόντων μέσω QR Code.
Αναλυτικά, τα μέτρα έχουν ως εξής:
– Κεντρικό σημείο του πακέτου αποτελεί το αγροτικό ρεύμα. Η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι μέσω της ΔΕΗ επεκτείνεται από την 1η Απριλίου 2026 και για δύο ακόμη έτη το τιμολόγιο ΓΑΙΑ με σταθερή τιμή, ενώ για τους αγρότες χωρίς ληξιπρόθεσμες οφειλές η τιμή μειώνεται στα 8,5 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Σύμφωνα με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστα Τσιάρα, πρόκειται για τη χαμηλότερη δυνατή τιμή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα που εφαρμόζει σύστημα εγγυημένων τιμών στο αγροτικό ρεύμα, χωρίς να εγείρονται ζητήματα στρέβλωσης του ανταγωνισμού.
– Σημαντική πρωτοβουλία ωστόσο αποτελεί η υλοποίηση ενός πάγιου αιτήματος των αγροτών. Ο λόγος για τη μειωμένη τιμή αγροτικού πετρελαίου στην αντλία και την άμεση επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης από την 1η Νοεμβρίου 2026, που θα πραγματοποιείται μέσω ειδικής ψηφιακής εφαρμογής, την οποία κάθε αγρότης θα κατεβάσει στο κινητό του. Το νέο σύστημα, που θα δημιουργηθεί μέσω του myDATA app, θα παράγει έναν κωδικό QR, που ο αγρότης θα δίνει στο πρατήριο, ενώ μέσω διαλειτουργικότητας με την ΑΑΔΕ ελέγχεται σε πραγματικό χρόνο ότι ο πελάτης είναι αγρότης, δικαιούχος έκπτωσης, ότι το προϊόν είναι ντίζελ κίνησης και πως υπάρχει επαρκές υπόλοιπο έκπτωσης. Ο υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς διευκρίνισε ότι έκπτωση δίνεται στην αντλία, με την έκδοση του τιμολογίου (στο οποίο θα περιλαμβάνεται ο κωδικός QR) και εξήγησε ότι για τους πρατηριούχους θα αναπτυχθεί ειδική διαδικασία συμψηφισμού/επιστροφής του ΕΦΚ.
– Σημαντικό σκέλος των παρεμβάσεων αφορά την αναδιανομή αδιάθετων πόρων της βασικής ενίσχυσης. Περίπου 160.000.000 ευρώ, που εκτιμάται ότι θα περισσέψουν, δεν θα επιστραφούν στις Βρυξέλλες, αλλά θα διανεμηθούν στους αγρότες. Από το ποσό αυτό 80.000.000 ευρώ κατευθύνονται σε βαμβακοπαραγωγούς και σιτοπαραγωγούς μέσω οικολογικών σχημάτων, ενώ εξετάζεται και η ένταξη των παραγωγών μηδικής, των οποίων η εμπορία επλήγη από τα μέτρα βιοασφάλειας λόγω ευλογιάς. Τα υπόλοιπα 80.000.000 ευρώ κατευθύνονται στους κτηνοτρόφους, με 40.000.000 ευρώ για επιπρόσθετη βασική ενίσχυση και 40.000.000 ευρώ οικολογικά σχήματα. Οι πληρωμές των οικολογικών σχημάτων προγραμματίζονται για το δεύτερο τρίμηνο, μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων.
– Ακόμη, τίθεται σε εφαρμογή το Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας. Η αρχική δημόσια δαπάνη ανέρχεται σε 160.000.000 ευρώ, υπερδιπλάσια του αρχικά προγραμματισμένου προϋπολογισμού, ενώ με τη μόχλευση η συνολική χρηματοδοτική δυνατότητα εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 350.000.000 ευρώ. Τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία περιλαμβάνουν εγγυήσεις για επενδυτικά δάνεια με ευνοϊκούς όρους, μικρά δάνεια με άτοκη συμμετοχή και επιδότηση επιτοκίου καθώς και ένα καινοτόμο εργαλείο αποκλειστικά για νέους γεωργούς, που συνδυάζει δάνειο με μη επιστρεπτέα ενίσχυση και τεχνική υποστήριξη.
– Όσον αφορά το αίτημα των αγροτών για «φρένο» στις παράνομες ελληνοποιήσεις, το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης προχωρά στην εφαρμογή ενός καινοτόμου εθνικού συστήματος ιχνηλάτησης για τα ελληνικά προϊόντα, με στόχο να αποτυπώνεται με σαφήνεια τι συμβαίνει στην αγορά και ποια είναι η πραγματική προέλευση των προϊόντων.
– Σχετικά με τον κανονισμό του ΕΛΓΑ, η αποζημίωση για ασφαλισμένες ζημιές αυξάνεται στο 100% της ασφαλιζόμενης αξίας -από 80% που ισχύει σήμερα- χωρίς αύξηση της ασφαλιστικής εισφοράς. Εισάγεται επίσης νέο σύστημα παρακράτησης της εισφοράς από τη βασική ενίσχυση σε δύο στάδια, από τα τέλη του 2026, ώστε να διασφαλίζεται η καθολική ασφάλιση γεωργών, κτηνοτρόφων και αλιέων. Ταυτόχρονα αυξάνεται το ανώτατο όριο αποζημίωσης στις 200.000 ευρώ από 70.000 ευρώ.
Ραντεβού αγροτών με Μητσοτάκη μετά την «κλιμάκωση»
Αφού προανήγγειλαν 48ωρο «ολικό αποκλεισμό» της χώρας, οι αγρότες θα «χαλαρώσουν τη στάση τους» για μία συνάντηση με τον πρωθυπουργό
Ρεπορτάζ: Ντίνα Καραμάνου
Ένα βήμα μπροστά και δύο πίσω κάνουν οι αγρότες, προχωρώντας σε 48ωρο αποκλεισμό της χώρας, ανοίγοντας παράλληλα για πρώτη φορά τις πόρτες του διαλόγου. «Υλοποιούμε την απόφαση της Πανελλαδικής Σύσκεψης για ολικό αποκλεισμό», δήλωσε στην «Α» από τα Μάλγαρα το μέλος της Πανελλαδικής Επιτροπής Μπλόκων, Κώστας Ανεστίδης, διευκρινίζοντας πως ταυτόχρονα «ζητάμε συνάντηση με τον πρωθυπουργό. Αν γίνει αυτό εφικτό, εντός του 48ωρου, θα χαλαρώσουμε λίγο τη στάση μας».
Δεύτερη επιστολή
Ταυτόχρονα, οι αγρότες από τα Πράσινα Φανάρια, έχουν ήδη αποστείλει δεύτερη επιστολή στον πρωθυπουργό και τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης, ζητώντας διάλογο: «Κατά κοινή ομολογία πλέον, έχοντας ανακοινωθεί συγκεκριμένες θέσεις και οικονομικά μεγέθη, μετά τις εξαγγελίες δημιουργούνται προϋποθέσεις έναρξης ενός διαλόγου μεταξύ κυβέρνησης και αγροτών», αναφέρουν εκπρόσωποι 18 μπλόκων και Αγροτικών Συλλόγων που έχουν ενταχθεί στην πρωτοβουλία. Συγκεκριμένα, την επιστολή υπογράφουν τα μπλόκα: Πράσινα Φανάρια /Αν. Θεσσαλονίκη, Κερδύλια, Μικροθήβες, Νησέλι, Σκύδρα, Αιγίνιο Β., Χαλκιδική, Κ. Αχαϊά (Πάτρα), καθώς και αγροτικοί σύλλογοι από όλες τις Περιφέρειες. Από σήμερα, λοιπόν, με «σκληρές» δηλώσεις αλλά «χλιαρές» προοπτικές για τη συνέχεια, εφαρμόζεται το σχέδιο για κλείσιμο εθνικών και παρακαμπτήριων οδών στα Μάλγαρα, στα Τέμπη, στον Μπράλο, στη γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου, στην εθνική οδό Κορίνθου-Τριπόλεως στον κόμβο της Νεστάνης.
Στο μπλόκο της Νίκαιας ο Ρίζος Μαρούδας, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας, μιλώντας στους συγκεντρωμένους αγρότες κατά τη διάρκεια της χθεσινής συνέλευσης σημείωσε: «Δίνουμε μάχη στα Τέμπη από αύριο», συμπληρώνοντας πως κι εκείνοι ζητάνε, ταυτόχρονα, διάλογο με τον πρωθυπουργό. Οι Λαρισαίοι παραγωγοί, από τις 11 το πρωί σήμερα, θα μεταβούν με τα τρακτέρ και τα αυτοκίνητά τους στις σήραγγες στην κοιλάδα των Τεμπών, για να πραγματοποιήσουν τον αποκλεισμό. Αντίστοιχα, οι αγρότες του μπλόκου της Καρδίτσας από τον Ε-65 θα μεταβούν με τρακτέρ και αγροτικά οχήματα στον Μπράλο για να ενισχύσουν τους εκεί συναδέλφους τους και να αποκλείσουν τη δίοδο από και προς την Αθήνα.
Οι αγρότες της Αιτωλοακαρνανίας θα κλείσουν την Ιονία Οδό στο Αγγελόκαστρο -ταυτόχρονα θα πραγματοποιήσουν αποκλεισμό του κόμβου Κουβαρά και των παρακαμπτήριων οδών- αλλά και τη γέφυρα στην πλευρά του Αντιρρίου, με τη συνδρομή των Αχαιών παραγωγών που θα έχουν αποκλείσει απέναντι το Ρίο, που βρίσκεται κοντά στο «στρατόπεδό» τους στην περιμετρική της Πάτρας. Ταυτόχρονα, η Εγνατία Οδός θα κλείσει από τους αγρότες της Σιάτιστας, αποκλείοντας την πρόσβαση στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας. Σκληραίνουν τη στάση τους και οι αγρότες των Σερρών που αποφάσισαν, χθες, διήμερο… blackout: Ο Προμαχώνας θα παραμείνει κλειστός για 48 ώρες, από σήμερα το μεσημέρι ως το Σάββατο στις 12.00, μόνο για τα φορτηγά.
Άρειος Πάγος: Μπλόκο στα μπλόκα με ποινικές διώξεις και Αυτόφωρα
Με νέα χθεσινή παραγγελία του, ο εισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνος Τζαβέλλας, ζητά οι εισαγγελικές Αρχές σε όλη τη χώρα να βρίσκονται σε επιφυλακή εξαιτίας των συνεχιζόμενων κινητοποιήσεων των αγροτοκτηνοτρόφων και τους αποκλεισμούς δρόμων που καταγράφονται σε εθνικές και επαρχιακές οδούς. Η παραγγελία απευθύνεται στους εισαγγελείς Εφετών και -μέσω αυτών- στους εισαγγελείς Πρωτοδικών, ζητώντας άμεση παρέμβαση με τη συνδρομή της Ελληνικής Αστυνομίας.
Σύμφωνα με το περιεχόμενο του εγγράφου, υπενθυμίζεται προηγούμενη εισαγγελική παρέμβαση του Δεκεμβρίου και τονίζεται ότι οι αποκλεισμοί της κυκλοφορίας και η κατάληψη του οδοστρώματος, με οποιοδήποτε μέσο, συνιστούν πράξεις που δύνανται να στοιχειοθετήσουν το αδίκημα της διατάραξης της ασφάλειας της συγκοινωνίας. Γίνεται, μάλιστα, ρητή αναφορά τόσο στις σχετικές διατάξεις του Ποινικού Κώδικα όσο και στον νέο Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, επισημαίνοντας τον εξακολουθητικό χαρακτήρα των πράξεων.
Η παραγγελία καλεί τους εισαγγελείς να προχωρούν στη βεβαίωση των αδικημάτων, στην εξακρίβωση των στοιχείων των εμπλεκομένων και, όπου συντρέχουν οι προϋποθέσεις, στην άσκηση ποινικών διώξεων και την παραπομπή των δραστών στα αρμόδια δικαστήρια, είτε με τη διαδικασία του Αυτοφώρου είτε με την τακτική διαδικασία. Η παρέμβαση του Αρείου Πάγου έρχεται σε μια χρονική συγκυρία κατά την οποία οι αγροτικές κινητοποιήσεις κλιμακώνονται, με την κυβέρνηση να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και τις δικαστικές Αρχές να καλούνται να διασφαλίσουν την ομαλή διεξαγωγή της κυκλοφορίας και τη δημόσια ασφάλεια.
Εφημερίδα Απογευματινή
