Ευλογιά αιγοπροβάτων: Καμπανάκι για fake news και ανυπόστατους ισχυρισμούς

Προειδοποίηση της Εθνικής Επιστημονικής Επιτροπής – Τι απαντά σε μύθους για εμβολιασμούς, ΠΟΠ προϊόντα και αποζημιώσεις
18:04 - 15 Ιανουαρίου 2026
Ευλογιά προβάτων:

Τη διασπορά ανυπόστατων ισχυρισμών και ειδήσεων χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση χαρακτηρίζει ως τη σοβαρότερη απειλή για την αντιμετώπιση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων η Εθνική Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Ελέγχου της νόσου. Σε ανακοίνωσή της, η Επιτροπή τονίζει ότι η άρνηση αποδοχής των επιστημονικών οδηγιών και η δαιμονοποίηση των υγειονομικών μέτρων έχουν αποδειχθεί καταστροφικές, οδηγώντας σε αδυναμία ελέγχου της επιζωοτίας και εκθέτοντας διεθνώς τη χώρα.

Παράλληλα, καλεί κτηνοτρόφους και εμπλεκόμενους φορείς να απορρίψουν την παραπληροφόρηση και να συνεργαστούν με ειλικρίνεια με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, υπογραμμίζοντας ότι μόνο μέσω κοινής δράσης μπορεί να διασφαλιστεί η εξάλειψη της νόσου και η βιωσιμότητα του κτηνοτροφικού τομέα.

Γιατί δεν εφαρμόζεται μαζικός εμβολιασμός

Απαντώντας σε ισχυρισμούς περί «εύκολης λύσης» μέσω μαζικού εμβολιασμού, η Επιτροπή ξεκαθαρίζει ότι η ευλογιά των αιγοπροβάτων αποτελεί νόσημα κατηγορίας Α στην Ευρωπαϊκή Ένωση και αντιμετωπίζεται με πολιτική μηδενικής ανοχής και εκρίζωσης. Το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο προβλέπει υποχρεωτική θανάτωση των ζώων σε μολυσμένες εκτροφές, αυστηρές ζώνες προστασίας και απαγόρευση προληπτικού εμβολιασμού.

Όπως επισημαίνεται, δεν υπάρχει αδειοδοτημένο εμβόλιο εντός της ΕΕ, ενώ η χρήση ζωντανών εμβολίων θα οδηγούσε σε απώλεια του καθεστώτος «ελεύθερης χώρας» και σε μακροχρόνιους περιορισμούς στο διεθνές εμπόριο ζώων και προϊόντων τους.

«Ο εμβολιασμός δεν είναι ασφαλής λύση στις παρούσες συνθήκες»

Η Επιτροπή απορρίπτει επίσης τον ισχυρισμό ότι το ΥΠΑΑΤ «φοβάται αδικαιολόγητα» τον εμβολιασμό. Όπως αναφέρει, τα διαθέσιμα εμβόλια περιέχουν ζωντανό ιό μειωμένης λοιμογόνου δύναμης και, σε συνθήκες ελλιπούς βιοασφάλειας, ενδέχεται να επιταχύνουν τη διασπορά της νόσου αντί να τη συγκρατήσουν.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι χώρες που επέλεξαν τον εμβολιασμό δεν κατάφεραν να εκριζώσουν τη νόσο, η οποία κατέστη ενδημική, με συνεχιζόμενες θανατώσεις και μείωση της παραγωγής.

Παράνομος και επικίνδυνος ο «αυτοσχέδιος» εμβολιασμός

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον κίνδυνο της παράνομης χρήσης μη εγκεκριμένων εμβολίων. Η πρακτική αυτή, σύμφωνα με την Επιτροπή, αλλοιώνει την επιδημιολογική εικόνα, καθιστά αδύνατη την εργαστηριακή επιτήρηση και εκθέτει τους ίδιους τους κτηνοτρόφους σε βαρύτερες απώλειες, καθώς σε περίπτωση κρούσματος επιβάλλεται η υποχρεωτική θανάτωση ολόκληρου του κοπαδιού.

Τα μέτρα εφαρμόζονται – το πρόβλημα η μη συμμόρφωση

Απαντώντας στην κριτική ότι «τα μέτρα απέτυχαν», η Επιτροπή υποστηρίζει ότι όλα τα προβλεπόμενα μέτρα εφαρμόζονται, όμως η εξέλιξη της νόσου σχετίζεται κυρίως με παραβιάσεις, παράνομες μετακινήσεις ζώων και καθυστερημένες δηλώσεις κρουσμάτων. Όπως τονίζεται, τα μέτρα εκρίζωσης αποδίδουν μόνο όταν εφαρμόζονται καθολικά και αυστηρά σε όλη την αλυσίδα παραγωγής.

Φέτα και ΠΟΠ προϊόντα: «Όχι επικοινωνιακή επιλογή»

Σε ό,τι αφορά τον ισχυρισμό ότι δεν γίνεται εμβολιασμός για να μη θιγούν τα ΠΟΠ προϊόντα, όπως η φέτα, η Επιτροπή ξεκαθαρίζει ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται με γνώμονα τη δημόσια υγεία και τη βιωσιμότητα της ελληνικής κτηνοτροφίας. Η διατήρηση του καθεστώτος «ελεύθερης χώρας» θεωρείται κρίσιμη για την προστασία των εξαγωγών και της διεθνούς αξιοπιστίας των ελληνικών προϊόντων.

Πάνω από 160 εκατ. ευρώ σε αποζημιώσεις και ενισχύσεις

Τέλος, η Επιτροπή παραθέτει αναλυτικά στοιχεία για τις αποζημιώσεις, σημειώνοντας ότι έχουν ήδη καταβληθεί πάνω από 62 εκατ. ευρώ για θανατωθέντα ζώα, έως 29 εκατ. ευρώ για χαμένο εισόδημα, 7 εκατ. ευρώ για λειτουργικές δαπάνες των Περιφερειών και 70 εκατ. ευρώ για ζωοτροφές.

Το μήνυμα της Επιτροπής είναι σαφές: η αντιμετώπιση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων δεν περνά μέσα από απλουστεύσεις και παραπληροφόρηση, αλλά από τη συνεργασία όλων και την πιστή εφαρμογή των επιστημονικά τεκμηριωμένων μέτρων.