Τομή στο εκπαιδευτικό σύστημα της σύγχρονης Ελλάδας αποτελεί το σχέδιο του υπουργείου Παιδείας για τη θέσπιση του εθνικού απολυτηρίου και τον νέο τρόπο εισαγωγής στα Πανεπιστήμια. Και αυτό γιατί επί της ουσίας αποτελεί προάγγελο μελλοντικής κατάργησης των Πανελλαδικών, οι οποίες σε πρώτη φάση καθίστανται υποχρεωτικές προκειμένου ένας μαθητής να αποφοιτήσει από το λύκειο. Την ίδια στιγμή οι εξετάσεις στην Α΄ και Β΄ Λυκείου λαμβάνουν χαρακτήρα Πανελλαδικών, καθώς ο βαθμός όλων των τάξεων θα ανοίγει την πόρτα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, αφού πρώτα έχει εξασφαλιστεί το πολυπόθητο «10» ως μέσος όρος από όλες τις βαθμίδες του λυκείου.
Οι γραπτές δοκιμασίες εθνικού χαρακτήρα σε Α΄ και Β΄ Λυκείου και η υποχρεωτική συμμετοχή στις Πανελλήνιες για αποφοίτηση
Το νέο σχέδιο, το οποίο θα τεθεί εντός του Φεβρουαρίου σε εθνικό διάλογο με εννεάμηνο ορίζοντα, συζητήθηκε σε χθεσινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, στην οποία μετείχαν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, και η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη.
Στόχος είναι το νέο σύστημα να εφαρμοστεί από το σχολικό έτος 2027-2028 (με την προϋπόθεση ότι θα είναι στα σχολεία τα νέα βιβλία – πολλαπλό βιβλίο) και θα αφορά τους μαθητές που θα φοιτήσουν στην Α΄ Λυκείου, προκειμένου να μην υπάρξει κανένας αιφνιδιασμός των υποψηφίων. Δηλαδή οι σημερινοί μαθητές της Β΄ Γυμνασίου είναι αυτοί που θα εγκαινιάσουν το νέο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ, ενώ οι Πανελλαδικές Εξετάσεις δεν καταργούνται.
Από την Τράπεζα Θεμάτων το 100% των ερωτημάτων. Ο τρόπος βαθμολόγησης και το αδιάβλητο
Η δημιουργία Εθνικής Αρχής Εξετάσεων, το Εθνικό Σώμα Αξιολογητών που θα στελεχωθεί από εκπαιδευτικούς με πολυετή εμπειρία στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, καθώς και η εμπλουτισμένη Τράπεζα Θεμάτων είναι οι τρεις πυλώνες του νέου συστήματος.
Με εντολή του Κυριάκου Μητσοτάκη συστάθηκε επιτροπή με επικεφαλής τον πρύτανη του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Μιχάλη Σφακιανάκη, η οποία θα επεξεργαστεί προτάσεις για το νέο λύκειο, χωρίς προειλημμένες αποφάσεις, όπως τονίστηκε, με βασικό ζητούμενο το λύκειο να αποκτήσει αυτοτελή παιδαγωγικό ρόλο και να μη λειτουργεί αποκλειστικά ως μηχανισμός προετοιμασίας για τις Πανελλαδικές, διατηρώντας ωστόσο την αντικειμενικότητα και το αδιάβλητο των εξετάσεων.
Ποσοστά
Το σχέδιο για την καθιέρωση του εθνικού απολυτηρίου περιλαμβάνει την εισαγωγή των υποψηφίων στα πανεπιστήμια με τον βαθμό του απολυτηρίου λυκείου, για το οποίο θα λαμβάνονται υπόψη οι βαθμολογίες των μαθητών και στις τρεις τάξεις του λυκείου, σε διαφορετικά ποσοστά, ύστερα από προαγωγικές εξετάσεις εθνικού τύπου στην Α΄ και Β΄ Λυκείου, σε συνδυασμό με την επίδοσή τους στις απολυτήριες εξετάσεις πανελλαδικού τύπου που θα διεξάγονται στο τέλος της Γ΄ Λυκείου σε τέσσερα μαθήματα ανά επιστημονικό πεδίο. Βασικά στοιχεία για την εφαρμογή του νέου συστήματος θα αποτελούν η Τράπεζα Θεμάτων και το πολλαπλό βιβλίο.
Τι περιλαμβάνει το σχέδιο του υπουργείου Παιδείας για τη θέσπιση του εθνικού απολυτηρίου και τον νέο τρόπο εισαγωγής στα πανεπιστήμια
Συντονιστικό ρόλο θα έχει η ομάδα εθνικού διαλόγου υπό την προεδρία του πρύτανη του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Μιχάλη Σφακιανάκη, στην οποία θα συμμετέχουν τρεις κοσμήτορες και επιστημονικοί σύμβουλοι επιφορτισμένοι με την οριζόντια παρακολούθηση όλων των πυλώνων.
Στην έναρξη της συνεδρίασης ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, ανέφερε ότι κυρίως θα δοθεί η ευκαιρία να συζητήσουμε για το μέλλον του λυκείου, για το σχέδιο το οποίο πρέπει να έχει η χώρα γι’ αυτό το οποίο αποκαλούμε εθνικό απολυτήριο, από τη στιγμή που όλοι αναγνωρίζουμε ότι το λύκειο δεν πρέπει να είναι απλώς ένας στείρος χώρος προετοιμασίας εισαγωγής στο πανεπιστήμιο. Ο πρωθυπουργός είπε ότι «πρέπει να υπάρχει στο ζήτημα αυτό διάθεση συναίνεσης και θετικής συνεισφοράς, πολύ περισσότερο όταν τουλάχιστον δύο κόμματα, το ΠΑΣΟΚ και ο ΣΥΡΙΖΑ, έχουν ταχθεί υπέρ τέτοιων αλλαγών στο παρελθόν».
Η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, σημείωσε: «Η παιδεία είναι εθνική υπόθεση και απαιτεί θεσμική συνέχεια. Σήμερα ξεκινά ο εθνικός διάλογος για το εθνικό απολυτήριο και τη νέα αρχιτεκτονική του λυκείου, με έναν καθαρό στόχο: η Ελλάδα να αποκτήσει ένα ανθεκτικό, αξιόπιστο και διεθνώς αναγνωρίσιμο απολυτήριο, που να αποτυπώνει πραγματική μάθηση και να δίνει ίσες ευκαιρίες σε όλα τα παιδιά».
Επικεφαλής ο Μ. Σφακιανάκης
Ο επικεφαλής της ομάδας Εθνικού Διαλόγου και πρύτανης του Πανεπιστημίου Πειραιώς, Μιχάλης Σφακιανάκης, είπε: «Θα πρέπει να φτάσουμε σε ένα σύστημα το οποίο θα διέπεται από την αξιολόγηση, που η αξιολόγηση αυτή θα έχει αποτελεσματικότητα, θα είναι δίκαιη, θα είναι σταθερή. Ευελπιστούμε να έχει και την ευρύτερη δυνατή συναίνεση αυτό το σύστημα, έτσι ώστε να μην παρατηρείται το φαινόμενο ότι αλλάζει μια κυβέρνηση και αλλάζει πολιτική στην Παιδεία. Η πολιτική στην Παιδεία πρέπει να είναι εθνική πολιτική».
Σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, ο εθνικός διάλογος για το λύκειο και το εθνικό απολυτήριο είναι εννέα μήνες διαλόγου χωρίς αιφνιδιασμό στην Παιδεία. Κεντρική αφετηρία του διαλόγου είναι η ανάγκη να σπάσει το μοντέλο τού «όλα σε μια στιγμή», χωρίς καμία υποχώρηση στην αξιοπιστία και την ποιότητα των Πανελλαδικών Εξετάσεων.
Το σχέδιο για την καθιέρωση του εθνικού απολυτηρίου περιλαμβάνει την εισαγωγή των υποψηφίων στα πανεπιστήμια με τον βαθμό του απολυτηρίου λυκείου, για το οποίο θα λαμβάνονται υπόψη οι βαθμολογίες των μαθητών και στις τρεις τάξεις του λυκείου, σε διαφορετικά ποσοστά, σε συνδυασμό με την επίδοσή τους στις απολυτήριες εξετάσεις πανελλαδικού τύπου που θα διεξάγονται και πάλι σε τέσσερα μαθήματα ανά επιστημονικό πεδίο.
Στο σχέδιο που έχει καταρτίσει επιτροπή του υπουργείου προβλέπονται εξετάσεις εθνικού τύπου στο τέλος της Α΄, της Β΄, και της Γ΄ Λυκείου, τα αποτελέσματα των οποίων θα συνυπολογίζονται για την εισαγωγή στα ΑΕΙ, με ποσοστό συμμετοχής 20% για την Α΄ τάξη, 30% για τη Β΄ τάξη και 50% για τη Γ΄ τάξη.
Οι προαγωγικές εξετάσεις της Α΄ και Β΄ Λυκείου μετεξελίσσονται σε εξετάσεις εθνικού τύπου και το 100% των θεμάτων θα επιλέγεται με κλήρωση από την Τράπεζα Θεμάτων, ενώ προωθείται η κατάργηση των ενδοσχολικών απολυτηρίων εξετάσεων που δίνονται σήμερα από τους μαθητές στην τελευταία τάξη του λυκείου για τη λήψη του απολυτηρίου τους καθώς οι υποψήφιοι για τα ΑΕΙ δίνουν ξανά λίγες ημέρες μετά Πανελλαδικές Εξετάσεις.
Τι θα συζητηθεί
Η βαθμολόγηση των γραπτών θα γίνεται από τους ίδιους τους διδάσκοντες του μαθήματος του λυκείου. Ωστόσο όλα τα γραπτά των ενδοσχολικών εξετάσεων θα ψηφιοποιούνται και θα ελέγχονται δειγματοληπτικά από εξωτερικούς βαθμολογητές. Το υπουργείο Παιδείας αναζητά τη λήψη μέτρων σε περίπτωση που από τους ελέγχους διαπιστώνεται ότι γραπτά υπερβαθμολογούνται από τους διδάσκοντες του μαθήματος, και όταν η προφορική βαθμολογία του μαθητή σε ένα μάθημα έχει απόκλιση από τον βαθμό του γραπτού πάνω από 5 μονάδες. Ο γενικός μέσος όρος της βαθμολογίας των υποψηφίων για τα ΑΕΙ θα προκύπτει: από τον βαθμό του εθνικού απολυτηρίου για τον οποίο θα λαμβάνονται υπόψιν ποσοστά ανά τάξη και από τον βαθμό που θα συγκεντρώνουν οι υποψήφιοι στις ειδικές απολυτήριες εξετάσεις σε τέσσερα μαθήματα, ανά επιστημονικό πεδίο, οι οποίες θα διεξάγονται σε πανελλαδικό επίπεδο, όπως σήμερα οι Πανελλαδικές. Για την εισαγωγή των υποψηφίων στα ΑΕΙ θεσπίζεται «βάση εισαγωγής», η οποία θα είναι το 10 στο εθνικό απολυτήριο. Δηλαδή για να μπορέσει ένας υποψήφιος να διεκδικήσει θέση στα ΑΕΙ θα πρέπει να έχει πιάσει στο εθνικό απολυτήριο βάση 10.
Στις προθέσεις της υπουργού Παιδείας είναι να ζητήσει από τους πρυτάνεις και τα άλλα διοικητικά όργανα των πανεπιστημίων να καταθέσουν εισηγήσεις για ενδυνάμωση του ρόλου των ΑΕΙ στις προϋποθέσεις εισαγωγής των υποψηφίων στα ιδρύματά τους. Ο ορισμός συντελεστών βαρύτητας ανά μάθημα από τα τμήματα των πανεπιστημίων θα εξακολουθήσει να ισχύει.
Κεντρικός ρόλος
Η βασική φιλοσοφία του υπουργείου Παιδείας είναι το υπό διαμόρφωση νέο λύκειο να αποκτήσει έναν κεντρικό ρόλο και να σταματήσει να αποτελεί «προθάλαμο» των πανεπιστημίων. Παράλληλα, η εισαγωγή στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα δεν θα εξαρτάται πλέον αποκλειστικά από τις Πανελλαδικές Εξετάσεις, μειώνοντας έτσι την επίδραση της ψυχοφθόρας διαδικασίας των εξετάσεων που προκαλεί άγχος στους περισσότερους μαθητές.
Το έργο προβλέπεται να υλοποιηθεί μέσα στο 2026 από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), το οποίο αναβαθμίζεται και αναλαμβάνει την επιστημονική επιμέλεια της Τράπεζας Θεμάτων, η οποία θα αποτελέσει τον πυρήνα των αλλαγών με 13.000 θέματα. Από τα θέματα αυτά θα εξετάζονται ενδοσχολικά τα μαθήματα βαρύτητας για την έκδοση του εθνικού απολυτηρίου. Προτείνεται η σύσταση εθνικού σώματος αξιολογημένων βαθμολογητών, ενώ μελετώνται ο τρόπος βαθμολόγησης των γραπτών με το νέο σύστημα και ο καθορισμός των μαθημάτων βαρύτητας ανά κατεύθυνση. Στο πλαίσιο αυτό, προτείνεται η εξωτερική ή διπλή βαθμολόγηση καθώς, όπως υποστηρίζεται, η αξιοπιστία δεν μπορεί να αφεθεί αποκλειστικά στην εσωτερική κρίση του καθηγητή που αναλαμβάνει να βαθμολογήσει τα γραπτά των υποψηφίων.
Εφημερίδα Απογευματινή
