Tο πρόγραµµα Health-IQ, που ξεκίνησε τον Μάιο του 2023, υλοποιείται από το υπουργείο Υγείας και το Περιφερειακό Γραφείο του Παγκόσµιου Οργανισµού Υγείας για την Ευρώπη (ΠΟΥ/Ευρώπης), µέσω του Γραφείου του για την Ποιότητα της Φροντίδας και την Ασφάλεια των Ασθενών στην Αθήνα. Στόχος του προγράµµατος είναι η βελτίωση της ποιότητας, της ασφάλειας και της αποδοτικότητας των υπηρεσιών Υγείας στη χώρα, µε επίκεντρο τον πολίτη και την εµπειρία του ασθενούς.
Μέσα από ένα ενιαίο και έγκυρο πλαίσιο µέτρησης, αξιοποιεί συστηµατικά δεδοµένα, προάγει τη διαφάνεια και ενισχύει τη λογοδοσία, προσφέροντας στο σύστηµα Υγείας τη δυνατότητα να αναγνωρίζει ανάγκες, να εντοπίζει προκλήσεις και να εφαρµόζει στοχευµένες παρεµβάσεις. Η φιλοσοφία του Health-IQ δεν περιορίζεται στην απλή αποτύπωση δεικτών· επιδιώκει να καλλιεργήσει µια κουλτούρα ποιότητας και ασφάλειας, όπου η γνώση µετατρέπεται σε πράξη και η εµπειρία των επαγγελµατιών Υγείας λειτουργεί ως κινητήριος µοχλός βελτίωσης.
Δράσεις
Στο πλαίσιο της υλοποίησης του προγράµµατος πραγµατοποιήθηκαν ενηµερωτικές και εκπαιδευτικές δράσεις σε όλη τη χώρα. Στόχος ήταν η παρουσίαση των βασικών προτεραιοτήτων του Health-IQ, των εργαλείων που χρησιµοποιούνται και του ρόλου των επαγγελµατιών Υγείας στη συλλογή και αξιοποίηση των δεδοµένων που συλλέγονται.
Κεντρικό εργαλείο του προγράµµατος αποτελεί η πλατφόρµα Quality-for-All, η οποία υποστηρίζει τη λήψη αποφάσεων βάσει επιστηµονικών δεδοµένων και συµβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας της παρεχόµενης φροντίδας. Η πλατφόρµα ενισχύει τη συγκρισιµότητα, προάγει τη διαφάνεια και διευκολύνει την παρακολούθηση της προόδου σε βάθος χρόνου.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη πιλοτική εφαρµογή του προγράµµατος σε 13 δοµές Υγείας, µε στόχο την καταγραφή ενός ευρέος φάσµατος αναγκών, λειτουργικών συνθηκών και προκλήσεων του ελληνικού συστήµατος Υγείας.
Η πιλοτική εφαρµογή του Health-IQ αναπτύσσεται σε ολόκληρη την Ελλάδα, καλύπτοντας αστικές και περιφερειακές περιοχές, καθώς και διαφορετικά επίπεδα παροχής υπηρεσιών Υγείας. Η ευρεία γεωγραφική κάλυψη διασφαλίζει τη διεξαγωγή αντιπροσωπευτικών δεδοµένων, προσφέροντας µια ολοκληρωµένη εικόνα για τις προκλήσεις και τις ανάγκες του συστήµατος Υγείας. Μέσα από αυτή την προσέγγιση, το Health-IQ δηµιουργεί ένα ενιαίο δίκτυο συνεργασίας και ανταλλαγής γνώσης, συµβάλλοντας στη σταδιακή διαµόρφωση ενός κοινού πλαισίου ποιότητας και ασφάλειας σε όλο το σύστηµα Υγείας.
Η εκπαίδευση περιλαµβάνει θεωρητικό και πρακτικό µέρος, µε στόχο την ουσιαστική ενσωµάτωση των εργαλείων του Health-IQ στην καθηµερινή λειτουργία των υπηρεσιών Υγείας. Με την ολοκλήρωση του προγράµµατος, οι συµµετέχοντες θα λάβουν πιστοποιητικό παρακολούθησης από τον ΠΟΥ.
Στην Αρεόπολη
Με τη συνάντηση που πραγµατοποιήθηκε στην Αρεόπολη έκλεισε ο κύκλος των ενηµερωτικών συναντήσεων της πιλοτικής εφαρµογής του προγράµµατος Health-IQ. Η συνάντηση πραγµατοποιήθηκε παρουσία του βραβευµένου ιατρού δρος Ανάργυρου Μαριόλη από τον Παγκόσµιο Οργανισµό Οικογενειακών Γιατρών (WONCA) και διευθυντή του Κέντρου Υγείας Αρεόπολης, καθώς και του υποδιοικητή της 6ης ΥΠΕ, Βασίλη Στασινόπουλου.
Κατά τη διάρκεια των ενηµερωτικών συναντήσεων, παρουσιάστηκαν οι βασικοί άξονες του προγράµµατος, τα εργαλεία που θα χρησιµοποιηθούν, καθώς και ο ρόλος των επαγγελµατιών Υγείας στη συλλογή και αξιοποίηση των δεδοµένων. Ιδιαίτερη έµφαση δόθηκε στη σηµασία της ενεργού συµµετοχής των επαγγελµατιών Υγείας στις δοµές, ώστε τα δεδοµένα να µεταφράζονται σε ουσιαστικές παρεµβάσεις προς όφελος των πολιτών. Ο διευθυντής του Κέντρου Υγείας Αρεόπολης Μάνης, δρ Ανάργυρος Μαριόλης, δήλωσε:
«Το πρόγραµµα Health-IQ αποτελεί ένα ουσιαστικό βήµα για τον µετασχηµατισµό της υγειονοµικής περίθαλψης στην Ελλάδα, καθώς προάγει τη δηµιουργία ενός σύγχρονου, ανθεκτικού, αξιόπιστου και ανθρωποκεντρικού µοντέλου φροντίδας. Απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις οφείλουµε να επενδύσουµε σε ένα υγειονοµικό σύστηµα απαντητικότητας, το οποίο θα βασίζεται σε επιστηµονικά δεδοµένα, στη συνεχιζόµενη ιατρική εκπαίδευση, τη διαφάνεια, την ψηφιακή καινοτοµία, τον υγειονοµικό αλφαβητισµό και τη βιωσιµότητα. Εισάγεται νέα τεχνογνωσία στα Κέντρα Υγείας και στα νοσοκοµεία της χώρας, για να αναβαθµιστούν οι υπηρεσίες Υγείας απ’ άκρη σ’ άκρη. Η Πρωτοβάθµια Φροντίδα Υγείας πρέπει να θεµελιώνεται στην ασφάλεια, στην ποιότητα και στη συνέπεια στη φροντίδα».
João Breda: Συνεργασία µε τον ΠΟΥ για αναβάθµιση του ΕΣΥ
H πανδηµία της COVID-19 ανέδειξε µε σκληρό τρόπο ότι η ανθεκτικότητα του τοµέα Υγείας δεν αφορά µόνο τις υποδοµές και τον ιατρικό εξοπλισµό, αλλά και τη δυνατότητα του συστήµατος Υγείας να προσφέρει ποιοτικές υπηρεσίες, να εντοπίζει εγκαίρως παραλείψεις και να εξελίσσεται διαρκώς.
Το Health-IQ είναι µια κοινή πρωτοβουλία του ΠΟΥ/Ευρώπης και του υπουργείου Υγείας που παρέχει τις απαραίτητες κατευθύνσεις µε στόχο την επίτευξη σηµαντικών αλλαγών. Παράλληλα, δηµιουργεί έναν δοµηµένο µηχανισµό άµεσης λήψης ανατροφοδότησης, ενισχύοντας µια ανθρωποκεντρική προσέγγιση που αποσκοπεί στη διασφάλιση της ισότιµης πρόσβασης όλων σε ποιοτική φροντίδα.
Ο επικεφαλής του γραφείου του Παγκόσµιου Οργανισµού Υγείας (ΠΟΥ) στην Αθήνα, ο Πορτογάλος εµπειρογνώµονας και άριστος τεχνοκράτης, Joao Breda (Ζοάο Μπρέντα), δήλωσε χαρακτηριστικά στην «Κυριακάτικη Απογευµατινή»: «Είµαστε πραγµατικά περήφανοι που υλοποιούµε αυτό το πρόγραµµα στην Ελλάδα, µε τη συνεργασία πολλών φορέων και, πάνω απ’ όλα, µε τη συµµετοχή του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού. Στο τέλος της ηµέρας εκείνοι είναι που βιώνουν την καθηµερινότητα των δοµών Υγείας και µπορούν να ενσωµατώσουν στο πρόγραµµα τα κατάλληλα δεδοµένα».
Εκπαίδευση
Σύµφωνα µε όσα µας εξήγησε ο Joao Breda, «συµµετέχουν πιλοτικά 7 δηµόσια νοσοκοµεία και 6 Κέντρα Υγείας από 6 Υγειονοµικές Περιφέρειες. Στόχος µας είναι να συλλέξουµε έναν σηµαντικό όγκο δεδοµένων που θα αντικατοπτρίζουν διαφορετικές ανάγκες, δοµές και ιδιαιτερότητες. Η πρώτη ενηµερωτική εκδήλωση πραγµατοποιήθηκε στο “Ιπποκράτειο” Νοσοκοµείο Αθηνών, ενώ ακολούθησε σειρά αντίστοιχων δράσεων στα νοσοκοµεία “Λαϊκό” και “Αττικόν” στην Αττική, αλλά και σε διάφορα Κέντρα Υγείας στο Λεκανοπέδιο. Επόµενος σταθµός µας ήταν η Κρήτη, στο Γενικό Νοσοκοµείο “Βενιζέλειο”-“Πανάνειο” στο Ηράκλειο, ενώ πραγµατοποιήθηκε και ενηµερωτική επίσκεψη στο Κέντρο Υγείας Ηρακλείου, αναδεικνύοντας την ανάγκη διαλειτουργικής συνεργασίας µεταξύ νοσοκοµείων και Πρωτοβάθµιας Φροντίδας Υγείας. Στη συνέχεια, πραγµατοποιήθηκαν ενηµερωτικές εκδηλώσεις στη Βόρεια Ελλάδα, στα νοσοκοµεία “Παπαγεωργίου” και ΑΧΕΠΑ στη Θεσσαλονίκη, καθώς και στο Νοσοκοµείο Πέλλας στην Εδεσσα, ενώ ο κύκλος των εκδηλώσεων ολοκληρώθηκε στην Πελοπόννησο, στο Κέντρο Υγείας Αρεόπολης».
Ο ίδιος ανέφερε στην «Κυριακάτικη Απογευµατινή» ότι «το ενδιαφέρον του προσωπικού και των στελεχών είναι ιδιαίτερα έντονο και αυτό είναι πολύ ενθαρρυντικό, καθώς και οι ίδιοι µπορούν να καταχωρίζουν δεδοµένα στην πλατφόρµα του προγράµµατος. Συνεπώς η αλληλεπίδραση µεταξύ των επαγγελµατιών Υγείας και του Health-IQ µπορεί να αποφέρει µόνο οφέλη». Στο πλαίσιο αυτό, θα υλοποιηθεί τους επόµενους 4 µήνες ένα εκπαιδευτικό πρόγραµµα για το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, καθώς και τα διοικητικά στελέχη, µε έµφαση στην ποιότητα, την ασφάλεια των ασθενών και τη σωστή συλλογή και ερµηνεία δεδοµένων. Η εκπαίδευση υποστηρίζεται από εµπειρογνώµονες και ακαδηµαϊκούς του ΠΟΥ, οι οποίοι συµβάλλουν καθοριστικά στην επιτυχή υλοποίησή της.
Υψηλό επίπεδο
Οµως, το πιο σηµαντικό ο Joao Breda µάς το επιφύλαξε για το τέλος, για να απαντήσει µε τα πλέον κολακευτικά σχόλια για το επίπεδο της αποτελεσµατικότητας του ελληνικού συστήµατος Υγείας, αλλά και για το επίπεδο της ασφάλειας των ίδιων των ασθενών. Ο Joao Breda τόνισε τα εξής:
«Η Ελλάδα διαθέτει υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναµικό και ουσιαστική εµπειρία στον χώρο της Υγείας, παρά τις διαχρονικές προκλήσεις και ανισότητες. Η συνεργασία µε τον ΠΟΥ προσφέρει πρόσβαση σε δοκιµασµένα εργαλεία, διεθνή τεχνογνωσία και µεθοδολογίες, ενισχύοντας τη δυνατότητα σχεδιασµού και υλοποίησης µεταρρυθµίσεων µε ταχύτητα, συνέπεια και µετρήσιµα αποτελέσµατα. Το Health-IQ υπηρετεί ακριβώς αυτόν τον στόχο: ένα ενιαίο, τεκµηριωµένο πλαίσιο µέτρησης που ενισχύει τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τη συνεχή βελτίωση της φροντίδας, µε επίκεντρο τον ασθενή. Η αναβάθµιση δεν µπορεί να περιορίζεται µόνο στα µεγάλα αστικά κέντρα· πρέπει να επεκτείνεται σε όλη τη χώρα, ώστε κάθε πολίτης, ανεξάρτητα από τον τόπο διαµονής του, να έχει πρόσβαση σε ποιοτικές και ασφαλείς υπηρεσίες Υγείας. Η συνεργασία του ΠΟΥ και του Γραφείου του µε την Ελλάδα στηρίζεται στον αµοιβαίο σεβασµό και την εµπιστοσύνη, µε την υγεία να αποτελεί κοινή προτεραιότητα. Στο πλαίσιο αυτό, αναµένεται εντός του 2026 επίσκεψη του περιφερειακού διευθυντή του ΠΟΥ/Ευρώπης, δρος Hans Kluge, στην Ελλάδα, επιβεβαιώνοντας τη στρατηγική σηµασία αυτής της συνεργασίας».
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
