Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 82 ετών ο ομότιμος Καθηγητής της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), Αντώνης Μανιτάκης, ο οποίος είχε διατελέσει υπουργός Εσωτερικών και υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης.
Την είδηση του θανάτου του γνωστοποίησαν οι πρυτανικές Αρχές του ΑΠΘ και η Κοσμητεία της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου. «Με συντριβή και ανείπωτη θλίψη ανακοινώνουμε στην πανεπιστημιακή κοινότητα την απώλεια του διακεκριμένου Πανεπιστημιακού Δασκάλου, Αντώνη Μανιτάκη. Από σήμερα η νομική επιστήμη και η ελληνική διανόηση είναι φτωχότερες», αναφέρεται στην ανακοίνωση των πρυτανικών Αρχών.
Διήμερο πένθος κήρυξε η Κοσμητεία της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, η οποία στην ανακοίνωσή της αναφέρει: «Η Κοσμητεία της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, με μεγάλη θλίψη ανακοινώνει την απώλεια του καθηγητή Αντώνη Μανιτάκη. Στη μνήμη του δασκάλου μας, κηρύσσει διήμερο πένθος και αναστολή όλων των μαθημάτων της Σχολής με άμεση ισχύ».
Σε στενό οικογενειακό κύκλο ο αποχαιρετισμός
«Η Νομική Σχολή πενθεί από σήμερα την απώλεια ενός μεγάλου δασκάλου και πνευματικού ανθρώπου, που πρόσφερε τα μέγιστα στην επιστήμη, την πανεπιστημιακή κοινότητα και τη χώρα, αφήνοντας ανεξίτηλο αποτύπωμα», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κοσμήτορας της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, καθ. Παναγιώτης Γκλαβίνης.
«Τον Δάσκαλό μας, θα τον αποχαιρετήσουν οι οικείοι του σε στενό οικογενειακό κύκλο» γνωστοποίησε, προσθέτοντας ότι «εμείς, οι συνάδελφοί του, οι μαθητές του και οι φίλοι του, θα τον αποχαιρετήσουμε στο δεύτερο σπίτι του, τη Νομική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, αύριο Πέμπτη στις 19:00′ στην Αίθουσα 112».
Ποιος ήταν ο Αντώνης Μανιτάκης
Ο Αντώνης Μανιτάκης γεννήθηκε το 1944 στη Θεσσαλονίκη και σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Αναγορεύθηκε διδάκτωρ νομικών του Πανεπιστημίου των Βρυξελλών και το 1982 εξελέγη καθηγητής στη Νομική Σχολή του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου. Υπήρξε μαθητής του Αριστόβουλου Μάνεση, τον οποίο διαδέχθηκε στην έδρα του Συνταγματικού Δικαίου. Έγινε ομότιμος καθηγητής το 2012. Ήταν κοσμήτορας της Σχολής Νομικών και Οικονομικών Επιστημών την περίοδο 1989-1991 και επισκέπτης Καθηγητής στα Πανεπιστήμια: Montpellier, Sain-Etienne Paris X, Rome “La Sapienza” (Italy), Nantes, και Visiting research fellow in Princeton University (H.Π.A.), 1998-99.
Το 2007 του απονεμήθηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας βραβείο εξαίρετης πανεπιστημιακής διδασκαλίας. Άσκησε καθήκοντα Αναπληρωτή Προέδρου του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης την περίοδο 1997-1999. Διετέλεσε Πρόεδρος και Αντιπρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (2010-2012 ). Ίδρυσε και διηύθυνε την ιστοσελίδα του Ομίλου ‘Μάνεσης’, που λειτουργεί ως επιστημονικό περιοδικό, με τον ηλεκτρονικό σύνδεσμο: www.constitutionalism.gr. Συνέγραψε και δημοσίευσε μαζί με τη διδακτορική του διατριβή, 16 Μονογραφίες και 130 πρωτότυπες μελέτες στην ελληνική και γαλλική γλώσσα.
Κυριότερα έργα (βιβλία) του στα ελληνικά: «Συνταγματικό Δίκαιο, Ι, Σάκκουλας, Θεσσαλονίκη, 2004», “Οι σχέσεις της εκκλησίας με το κράτος-έθνος” (Νεφέλη 2000), «Το Ευρωπαϊκό Σύνταγμα αντιμέτωπο με την εθνική και λαϊκή κυριαρχία», (Παπαζήση, 2004), Κράτος Δικαίου και έλεγχος της συνταγματικότητας των νόμων, Σάκκουλας, 2004, «Τι το κύριον της Πολιτείας εστίν», (Σάκκουλας, 2008). Και τέσσερα εγχειρίδια: «Η Συνταγματική Οργάνωση του κράτους», Σάκκουλας, 2009, «Τι είναι κράτος», «Τι είναι Σύνταγμα», (2007), «Τι είναι πολίτευμα», Σαββάλας (2009).
Διετέλεσε υπηρεσιακός υπουργός Εσωτερικών στην υπηρεσιακή κυβέρνηση του Παναγιώτη Πικραμμένου από τις 17 Μαΐου έως 21 Ιουνίου 2012. Στις 21 Ιουνίου 2012 ορκίστηκε υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης στην κυβέρνηση Αντώνη Σαμαρά, θέση από την οποία παραιτήθηκε στις 24 Ιουνίου 2013. Στις 28 Αυγούστου 2015 προτάθηκε από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και ορίστηκε Υπουργός Εσωτερικών στην υπηρεσιακή κυβέρνηση της Βασιλικής Θάνου (28/8-23/9/2015).
H ανάρτηση Μητσοτάκη
Τη θλίψη του για την απώλεια του Αντώνη Μανιτάκη εξέφρασε με ανάρτησή του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κάνοντας λόγο για έναν κορυφαίο συνταγματολόγο και αφοσιωμένο δάσκαλο που υπηρέτησε τη χώρα με αίσθηση καθήκοντος.
Ο κ. Μητσοτάκης ανέφερε ότι είχε την τιμή να τον διαδεχθεί στο Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και να διαπιστώσει από κοντά τη σοβαρότητα και τη μεθοδικότητα με την οποία προσέγγιζε τις αναγκαίες αλλαγές. Τόνισε ακόμη πως ο Αντώνης Μανιτάκης απέδειξε ότι ο εκσυγχρονισμός του κράτους αποτελεί εθνικό στοίχημα και όχι κομματική υπόθεση, επισημαίνοντας ότι η νηφαλιότητα και η ευπρέπειά του θα λείψουν από τον δημόσιο βίο.
Ο πρωθυπουργός εξέφρασε τα ειλικρινή του συλλυπητήρια στους οικείους του.
Συλλυπητήρια δήλωση του Κωνσταντίνου Τασούλα
«Ο Αντώνης Μανιτάκης υπήρξε διακεκριμένος καθηγητής του Συνταγματικού Δικαίου με πλούσιο επιστημονικό έργο και ουσιαστική συμβολή στο δημόσιο βίο. Δίδαξε επί δεκαετίες και διαμόρφωσε γενιές νομικών, καλλιεργώντας τον σεβασμό στο Σύνταγμα, στους θεσμούς και στην ακαδημαϊκή ελευθερία», αναφέρει σε δήλωσή του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Τασούλας.
«Υπηρέτησε τη χώρα ως Υπουργός Εσωτερικών, Υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης καθώς και από άλλες θέσεις δημόσιας ευθύνης με σοβαρότητα και αίσθηση καθήκοντος. Εκφράζω τα ειλικρινή συλλυπητήριά μου στην οικογένειά του, στους οικείους του και στην πανεπιστημιακή κοινότητα», καταλήγει η δήλωση.
Συλλυπητήριο μήνυμα από τον Πρόεδρο της Βουλής
Ο Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων Νικήτας Κακλαμάνης, μετά το θάνατο του Αντώνη Μανιτάκη, έκανε δήλωση εκφράζοντας την λύπη του για τον χαμό του γνωστού συνταγματολόγου και πρώην υπουργού. Ειδικότερα, ο κ. Κακλαμάνης αναφέρει:
«Με θλίψη πληροφορήθηκα την απώλεια του Πανεπιστημιακού δασκάλου και πρώην Υπουργού Αντώνη Μανιτάκη. Μαθητής του σπουδαίου συνταγματολόγου Αριστόβουλου Μάνεση, τον οποίο διαδέχθηκε στην έδρα του Συνταγματικού Δικαίου στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, υπήρξε αφοσιωμένος στην επιστήμη του, αφήνοντας το αποτύπωμά του.
Διετέλεσε υπηρεσιακός Υπουργός Εσωτερικών στις υπηρεσιακές Κυβερνήσεις του 2012 και του 2015 και Υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης από το 2012 έως το 2013, καθώς και Αναπληρωτής Πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης (1997-1999) και Πρόεδρος και Αντιπρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (2010-2012 ).
Εκφράζω τα ειλικρινή μου συλλυπητήρια στους συγγενείς και φίλους του, όπως επίσης και στην Πανεπιστημιακή Κοινότητα του ΑΠΘ και την Κοσμητεία της Νομικής Σχολής, που κήρυξε διήμερο πένθος».
To «αντίο» του Ευάγγελου Βενιζέλου
Για μια «μεγάλη απώλεια» για τη νομική επιστήμη κάνει λόγο ο Ευάγγελος Βενιζέλος, σχολιάζοντας την είδηση του θανάτου του ομότιμου καθηγητή της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ και πρώην υπουργού, Αντώνη Μανιτάκη.
«Το έργο του Αντώνη Μανιτάκη κατέχει κεντρική θέση στη σύγχρονη θεωρία του Συνταγματικού Δικαίου. Η κοινή γνώμη και ιδίως η νομική κοινότητα έχει προ πολλού μαρτυρήσει για την εξέχουσα και άκρως επιδραστική θέση του Αντώνη Μανιτάκη ως επιστήμονα, ως δασκάλου, ως διανοούμενου, ως ενεργού και μαχητικού πολίτη. Ο διάλογος μαζί του, χάρη στη διανοητική εντιμότητα και το πάθος του, έδινε τις μεγαλύτερες αλλά και τις καλύτερες διαστάσεις τόσο στις διαφωνίες και τις συγκρούσεις όσο και στις συμφωνίες και τις συγκλίσεις» αναφέρει μεταξύ άλλων στην ανάρτησή του ο κ. Βενιζέλος.
«Πρέπει να ειπωθούν και θα ειπωθούν πολλά για τον Αντώνη Μανιτάκη, οι έπαινοι που του αρμόζουν. Τώρα, την ώρα του πένθους, η σκέψη μας είναι στην Κλύττα, τον Νικόλα, τον Βαγγέλη, όλη την οικογένεια, τους δικούς του ανθρώπους και πίσω στην Γιώτα. Τον αποχαιρετώ με όλη μου την αγάπη» καταλήγει ο κ. Βενιζέλος.
