Η Ολομέλεια του ΣτΕ με τις αποφάσεις 105-108/2026 έκρινε αντισυνταγματικές τις διατάξεις του ν. 4093/2012 που επέφεραν μειώσεις στις αποδοχές των μονίμων υπαλλήλων του υπουργείου Εξωτερικών. Οι αποφάσεις αφορούν ειδικότερα τους υπαλλήλους του Διπλωματικού Κλάδου, του Κλάδου Εμπειρογνωμόνων, του Κλάδου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων (Ο.Ε.Υ.) και το επιστημονικό προσωπικό της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας (Ε.Ν.Υ.).
Η Ολομέλεια, υπό την προεδρία του Μ. Πικραμένου και με εισηγήτρια τη σύμβουλο Γ. Ανδριοπούλου, έκρινε ότι οι σχετικές διατάξεις, καθώς και η υπ’ αριθμ. οικ. 2/83408/022/14.11.2012 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, παραβιάζουν το Σύνταγμα.
Το σκεπτικό της αντισυνταγματικότητας
Σύμφωνα με το ΣτΕ, οι περικοπές βασίστηκαν σε ένα «εξισωτικό» αριθμητικό κριτήριο, με στόχο τη μεσοσταθμική μείωση των μισθολογικών δαπανών του Δημοσίου. Ωστόσο, το δικαστήριο έκρινε ότι το κριτήριο ήταν ακατάλληλο, καθώς δεν υπήρχε ειδική και τεκμηριωμένη μελέτη για τα χαρακτηριστικά και τις απαιτήσεις των καθηκόντων των συγκεκριμένων κατηγοριών προσωπικού.
Η Ολομέλεια επισήμανε ότι οι ρυθμίσεις αντίκεινται στις αρχές της αναλογικότητας και της ισότητας στα δημόσια βάρη, όπως προβλέπονται στα άρθρα 25 παρ. 1 και 4 παρ. 5 του Συντάγματος. Η επιβολή οριζόντιων μειώσεων, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη η φύση της αποστολής και οι ιδιαιτερότητες των καθηκόντων των διπλωματικών υπαλλήλων και των συναφών κλάδων, κρίθηκε μη σύννομη.
Δημοσιονομικά μέτρα και συνταγματικές εγγυήσεις
Οι περικοπές είχαν εφαρμοστεί στο πλαίσιο των μέτρων δημοσιονομικής προσαρμογής της περιόδου οικονομικής κρίσης, με στόχο τον περιορισμό των δημόσιων δαπανών. Το ΣτΕ όμως υπογράμμισε ότι ακόμη και σε συνθήκες δημοσιονομικής πίεσης, ο νομοθέτης οφείλει να τηρεί τις συνταγματικές εγγυήσεις και να αιτιολογεί ειδικά τις μειώσεις αποδοχών συγκεκριμένων κατηγοριών δημοσίων λειτουργών.
