Η πρόληψη και προστασία των ανηλίκων απέναντι στη διάθεση καπνικών προϊόντων και αλκοόλ, η ενίσχυση της εποπτείας της αγοράς, η ρύθμιση νέων προϊόντων νικοτίνης, η δημιουργία ψηφιακού μητρώου ελέγχου και η ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών και των κυρώσεων αποτελούν τους πέντε άξονες στους οποίους στοχεύει η κυβέρνηση για τον καθολικό αποκλεισμό της πώλησης απαγορευμένων προϊόντων σε παιδιά κάτω των 18 ετών.
Αυτό προκύπτει από τη χθεσινή κοινή παρουσίαση των μέτρων από τους υπουργούς Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρη Παπαστεργίου, Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, και τον υφυπουργό Υγείας Δημήτρη Βαρτζόπουλο, οι οποίοι παρουσίασαν τον «Οδικό Χάρτη και το Επιχειρησιακό Σχέδιο για την Καθολική Εφαρμογή της Απαγόρευσης Πώλησης Καπνικών Προϊόντων και Αλκοόλ σε Ανήλικους».
Απαγορεύεται πλήρως η πώληση προϊόντων καπνού και αλκοόλ μέσω αυτόματων πωλητών, στο πλαίσιο της καθολικής απαγόρευσης πώλησης, προσφοράς και διάθεσης προϊόντων καπνού, νικοτίνης και αλκοόλ σε ανήλικους. Ο πωλητής έχει την ευθύνη για την εξακρίβωση της ηλικίας του αγοραστή, ο οποίος είναι υποχρεωμένος να επιδεικνύει ταυτότητα.
Το QR code
Η επαλήθευση ηλικίας θα πραγματοποιείται μέσω των εφαρμογών Gov.gr Wallet και Kids Wallet. Στα καταστήματα, οι πωλητές επιλέγουν στην εφαρμογή Gov.gr Wallet την ηλικιακή ομάδα για την επαλήθευση της ηλικίας (π.χ. πάνω από 18) και εμφανίζεται ένα QR code. Ο πιθανός αγοραστής σκανάρει το QR code είτε μέσω του Gov.gr Wallet είτε του Kids Wallet και επιτρέπει την κοινοποίηση του πιστοποιητικού επιβεβαίωσης της ηλικίας. Ακολούθως, στο Gov.gr Wallet του πωλητή εμφανίζεται πράσινη ή κόκκινη σήμανση, ανάλογα με το εάν επιτρέπεται ή όχι η πώληση του προϊόντος βάσει της ηλικίας. Ως προς τις ποινές για τους παραβάτες, αυτοί θα τιμωρούνται με φυλάκιση έως τρία έτη και με χρηματική ποινή.
Η είσοδος σε ανήλικους σε χώρους διασκέδασης, μπαρ και κέντρα νυχτερινής διασκέδασης απαγορεύεται και κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η διεξαγωγή ιδιωτικών εκδηλώσεων με συμμετοχή ανηλίκων μόνο σε οριοθετημένους χώρους, εκτός ωραρίου λειτουργίας του καταστήματος και εφόσον έχουν προηγουμένως δηλωθεί στην ηλεκτρονική πλατφόρμα events.gov.gr.
Ένα ακόμη χρήσιμο εργαλείο στα χέρια του κράτους αποτελεί το Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων Καπνού, Αλκοόλ και λοιπών μη καπνικών προϊόντων (alto.gov.gr). Εκεί πρέπει να εγγραφούν έως τις 16 Απριλίου 2026 όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που πωλούν τέτοια προϊόντα. Συνεπώς, για πρώτη φορά χαρτογραφείται η αγορά.
Οι αλλαγές
Πλέον απαγορεύεται να πωλούνται σε ανήλικους τα ηλεκτρικά θερμαινόμενα προϊόντα χωρίς καπνό, τα προϊόντα νικοτίνης και τα σακουλάκια νικοτίνης και δεν θα διατίθενται μέσω αυτόματων πωλητών.
Δύο νέες υπηρεσίες για τον έλεγχο της αγοράς συστήνονται στα υπουργεία Υγείας και Προστασίας του Πολίτη. Πρόκειται για το Ειδικό Τμήμα στον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας και τη Διεύθυνση Κοινωνικής Αστυνόμευσης της ΕΛ.ΑΣ. Η νεοϊδρυθείσα υπηρεσία του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη θα διαχειρίζεται κρίσιμα ζητήματα όπως η ενδοοικογενειακή βία, η έμφυλη βία, ο ρατσισμός και η προστασία ανηλίκων.
«Με το νέο θεσμικό πλαίσιο εισάγουμε σαφείς κανόνες, ενισχύουμε τους ελέγχους και αξιοποιούμε τις δυνατότητες της τεχνολογίας για πρώτη φορά σε τόσο ευρεία κλίμακα. Δημιουργούμε ένα περιβάλλον όπου οι κανόνες τηρούνται και οι παραβάσεις έχουν συνέπειες, στέλνοντας σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής», τόνισε σε δηλώσεις του ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, υποστήριξε πως «διασφαλίζουμε για πρώτη φορά την πλήρη χαρτογράφηση της αγοράς προϊόντων καπνού, άτμισης και αλκοόλ, ενισχύοντας τον στοχευμένο έλεγχο από τις αρμόδιες Αρχές. Παράλληλα, μέσω της πλατφόρμας events.gov.gr θεσπίζουμε ένα σαφές και διαφανές πεδίο για τη δήλωση ιδιωτικών εκδηλώσεων με συμμετοχή ανηλίκων, περιορίζοντας φαινόμενα καταστρατήγησης και διευκολύνοντας τους ελέγχους. Η ίδια προσέγγιση θα επεκταθεί και στις διαδικτυακές αγορές. Πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που ήρθε για να μείνει».
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, αναφέρθηκε στο κομμάτι της πρόληψης, όπου δίνεται βαρύτητα: «Από 7 Ιουλίου 2025, με την εφαρμογή του νέου νόμου, έως τις 5 Μαρτίου 2026, οι αστυνομικές υπηρεσίες έχουν πραγματοποιήσει 82.094 ελέγχους, συλλαμβάνοντας 313 άτομα, ενώ έχουν σχηματιστεί 433 δικογραφίες».
Εφημερίδα Απογευματινή
