Ρεπορτάζ: Ινώ Ρωμανού
Αλλαγές στον τρόπο εισαγωγής στα πανεπιστήμια, με δεύτερη ευκαιρία, μάλιστα, για την κάλυψη κενών θέσεων αλλά και μεγαλύτερη αυτονομία των ιδρυμάτων στον καθορισμό των εισακτέων και της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής, προτείνουν οι πρυτάνεις. Οι προτάσεις κατατέθηκαν κατά την πρώτη Προπαρασκευαστική Συνεδρίαση που ολοκληρώθηκε τη Δευτέρα στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, ενόψει της 113ης Συνόδου των Πρυτάνεων που θα λάβει χώρα τον Φεβρουάριο του 2027.
Οι προτάσεις ανοίγουν τη συζήτηση για το νέο σύστημα πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, ενόψει και του σχεδίου Νόμου για το Εθνικό Απολυτήριο και το νέο σύστημα εισαγωγής στα ΑΕΙ που αναμένεται να είναι έτοιμο τέλη 2026 με αρχές του 2027. Πάντως, η υπουργός Παιδείας, Σοφία Ζαχαράκη, διαβεβαίωσε για άλλη μια φορά χθες, ότι οι μαθητές που φοιτούν φέτος στη Β’ και Γ’ Γυμνασίου δεν θα επηρεαστούν από τις αλλαγές που σχεδιάζονται στο πλαίσιο της καθιέρωσης του Εθνικού Απολυτηρίου, ενώ ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να υπάρξει αιφνιδιαστική αλλαγή στο ισχύον σύστημα των Πανελλαδικών Εξετάσεων.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στην Προσύνοδο των πρυτάνεων συμμετείχε, κατόπιν πρόσκλησης, και ο Πρόεδρος του Εθνικού Διαλόγου για την Παιδεία, Μιχαήλ Σφακιανάκης. Σημειώνεται ότι η πρωτοβουλία των προπαρασκευαστικών συνεδριάσεων έτυχε θερμής υποδοχής από τις πανεπιστημιακές ηγεσίες, καθώς έτσι θα συζητηθούν εκτενώς κρίσιμα ζητήματα πριν από την κύρια Σύνοδο Πρυτάνεων. Τους πρυτάνεις και αντιπρυτάνεις των δημόσιων Πανεπιστημίων υποδέχθηκαν το προεδρείο της Συνόδου Πρυτάνεων, ο Προεδρεύων της Συνόδου, πρύτανης του ΕΚΠΑ, καθηγητής Γεράσιμος Σιάσος, και ο πρύτανης του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος, Σταμάτης Αγγελόπουλος.
Στο επίκεντρο της πρώτης προπαρασκευαστικής συνεδρίασης, βρέθηκε τόσο το σύστημα εισαγωγής φοιτητών στα πανεπιστήμια όσο και το αυτοδιοίκητο των ιδρυμάτων σε συνάρτηση με τη συνταγματική αναθεώρηση.
Όσον αφορά στο σύστημα εισαγωγής στην ανώτατη εκπαίδευση, αυτό που προτείνεται είναι να έχουν τα πανεπιστήμια την αρμοδιότητα καθορισμού του αριθμού εισακτέων, αλλά και της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής ανά Σχολή ή Τμήμα, με διεύρυνση του επιτρεπόμενου εύρους διακύμανσής της. Στις προτάσεις των πρυτάνεων ζητείται να υπάρχουν αντίστοιχα κριτήρια εισαγωγής στα ΝΠΠΕ με εκείνα των δημόσιων πανεπιστημίων, όπως η εφαρμογή της ίδιας της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής.
Διαδικασία Clearing
Οι πρυτάνεις προτείνουν επίσης, να υπάρξει δυνατότητα δεύτερης ευκαιρίας εισαγωγής φοιτητών σε ενδεχόμενες κενές θέσεις Σχολών / Τμημάτων. Σύμφωνα με πληροφορίες της ιστοσελίδας esos.gr, πρόταση και της Επιτροπής Εθνικού Διαλόγου αφορά και αυτή τις θέσεις στα ΑΕΙ που παραμένουν κενές μετά την κύρια διαδικασία εισαγωγής. Η έκθεση προβλέπει οριζόντια στα εξεταζόμενα συστήματα μια διαδικασία Clearing, δηλαδή συμπληρωματικής κάλυψης κενών θέσεων μετά την κύρια εισαγωγή, χωρίς νέα εξεταστική διαδικασία.
Οι προτάσεις των πρυτάνεων περιλαμβάνουν ακόμη τη δυνατότητα ίδρυσης νέων Τμημάτων με αποφάσεις των οργάνων των ΑΕΙ και τη δυνατότητα θεσμοθέτησης του Πρυτανικού Συμβουλίου μέσω των Εσωτερικών Κανονισμών.
Προτείνονται, επίσης, τροποποιήσεις στο νομοθετικό πλαίσιο για την εκλογή μελών ΔΕΠ, καθώς και εξαίρεση από το Δημόσιο Λογιστικό των ερευνητικών προγραμμάτων των ΕΛΚΕ που δεν χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκούς ή εθνικούς πόρους.
Όπως προκύπτει από τις θέσεις που καταγράφηκαν στο κείμενο των προτάσεων, η πλήρης αυτοδιοίκηση των ΑΕΙ αποτελεί συνταγματική επιταγή που δεν έχει ακόμη υλοποιηθεί στην πράξη. Σύμφωνα με τις πανεπιστημιακές ηγεσίες η υπερβολική νομοθετική ρύθμιση περιορίζει κρίσιμες λειτουργίες των δημόσιων ΑΕΙ, από την εισαγωγή φοιτητών και τη στελέχωση έως την οικονομική διαχείριση και την ακαδημαϊκή ανάπτυξη. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι δεν προβλέπονται αντίστοιχοι περιορισμοί για τα Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΝΠΠΕ). Η Σύνοδος Πρυτάνεων εξέφρασε, επίσης, την έντονη αντίθεσή της στην ποινικοποίηση ακαδημαϊκών διαδικασιών που συνδέονται με την πιστοποίηση προγραμμάτων σπουδών από την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ).
Μη εγγραφές
Τα όσα διατυπώθηκαν στη συνεδρίαση αποκτούν ιδιαίτερη σημασία την ώρα, που χιλιάδες επιτυχόντες των φετινών εξετάσεων, δεν προχώρησαν καν σε εγγραφή στις σχολές που πέτυχαν, κάτι που πυροδότησε τη δημόσια συζήτηση, ακόμη και όσον αφορά το μέλλον κάποιων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων.
Σύμφωνα πάντως, με τα στοιχεία που είχε δώσει στη δημοσιότητα ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, το φαινόμενο της μη εγγραφής δεν είναι φετινό, καθώς κάθε χρόνο περίπου 6% (από 5,47% έως 7,11%) των επιτυχόντων δεν εγγράφονται στα ΑΕΙ. Για το 2026 δεν εγγράφηκαν 3.666 από 58.577 επιτυχόντες, ποσοστό 5,89%, όταν το 2025 το ποσοστό ήταν 6,36% και εννέα χρόνια πριν, το 2017, δεν είχαν εγγραφεί στα πανεπιστήμια 4.224 επιτυχόντες, ποσοστό 5,85%. Το πρόβλημα, ωστόσο, για κάποια ΑΕΙ φαίνεται εντονότερο, καθώς χάνουν περισσότερους πρωτοετείς από άλλα που διατηρούν σχεδόν το σύνολο των επιτυχόντων τους.
Εφημερίδα Απογευματινή
