Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την Πέμπτη την άρση των δασμών στα εισαγόμενα αμερικανικά βιομηχανικά προϊόντα, σε αντάλλαγμα για τη μείωση των αμερικανικών δασμών στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα – μια εξέλιξη που αποτελεί κεντρικό μέρος της εμπορικής συμφωνίας που υπεγράφη τον Ιούλιο μεταξύ ΕΕ και Ηνωμένων Πολιτειών.
Οι προτάσεις σηματοδοτούν την πρώτη κίνηση εφαρμογής της συμφωνίας-πλαισίου που συμφώνησαν ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, στις 27 Ιουλίου. Η συμφωνία περιόρισε την κλιμάκωση ενός επικείμενου εμπορικού πολέμου, καθώς οι Βρυξέλλες αποδέχθηκαν έναν γενικό δασμό 15%, προκειμένου να αποφύγουν την απειλή επιβολής 30% σχεδόν σε όλα τα ευρωπαϊκά προϊόντα.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, οι ΗΠΑ θα μειώσουν τους δασμούς τους στα ευρωπαϊκά αυτοκίνητα στο 15% από 27,5%, ξεκινώντας από την 1η Αυγούστου. Αντίστοιχα, η ΕΕ δεσμεύεται να άρει ή να μειώσει δασμούς σε αμερικανικά βιομηχανικά και αγροτικά προϊόντα, όπως πατάτες, ντομάτες, χοιρινό κρέας, κακάο και πίτσα. Εξαιρούνται ωστόσο το βόειο κρέας, τα πουλερικά, το ρύζι και η αιθανόλη.
Παρά τις παραχωρήσεις, η συμφωνία παραμένει ασύμμετρη: οι Βρυξέλλες μειώνουν σημαντικά τους δασμούς και δεσμεύονται για αυξημένες εισαγωγές αμερικανικής ενέργειας, ενώ η Ουάσινγκτον διατηρεί υψηλούς δασμούς στο 70% των εξαγωγών της ΕΕ. Ενδεικτικά, ο χάλυβας, το αλουμίνιο και ο χαλκός παραμένουν στο 50%, ενώ ορισμένα προϊόντα, όπως αεροσκάφη, φελλός και γενόσημα φάρμακα, εξαιρούνται από τον ευρύ συντελεστή του 15%.
Η πρόταση της Κομισιόν θα πρέπει να εγκριθεί από την πλειοψηφία των κρατών-μελών και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, διαδικασία που ενδέχεται να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες. Παρά τις ανησυχίες, ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εκτιμούν ότι η συμφωνία αποτελεί το «μικρότερο κακό», δεδομένης της εναλλακτικής επιλογής μιας σφοδρής εμπορικής αντιπαράθεσης.
Ωστόσο, ορισμένοι επισημαίνουν ότι η κατάργηση δασμών στα βιομηχανικά προϊόντα έχει περιορισμένο αντίκτυπο, καθώς τα δύο τρίτα των εισαγωγών δεν υπόκεινται ήδη σε δασμούς και ο μέσος ευρωπαϊκός συντελεστής ανέρχεται μόλις στο 1,35%.
Τέλος, η συμφωνία δεν καλύπτει τον τομέα των ψηφιακών υπηρεσιών, όπου ο Τραμπ έχει απειλήσει με πρόσθετους δασμούς σε χώρες που επιβάλλουν ψηφιακούς φόρους ή κανονισμούς.