Διατεθειμένοι να «τραβήξουν μια γραμμή» αφήνοντας πίσω όσα συνέβησαν τα προηγούμενα 24ωρα με επίκεντρο τη Γροιλανδία εμφανίστηκαν οι Ευρωπαίοι ηγέτες στη Σύνοδο Κορυφής, που συγκλήθηκε εκτάκτως χθες στις Βρυξέλλες. Η αίσθηση, όμως, από τις δηλώσεις τους καθώς προσέρχονταν αλλά και στις άτυπες συζητήσεις στους διαδρόμους είναι ότι «προχωράμε μπροστά, αλλά δεν ξεχνάμε».
Η διατλαντική σχέση μπορεί να επιβίωσε της μεγαλύτερης, ίσως, κρίσης μεταπολεμικά, πλην όμως πλέον ακόμα και οι δυνάμεις που πρότειναν υιοθέτηση κατευναστικής στάσης απέναντι στην κυβέρνηση Τραμπ φαίνεται να έχουν δεύτερες σκέψεις. Μπορεί ο Ντόναλντ Τραμπ να υπαναχώρησε από την επιβολή δασμών και τη χρήση στρατιωτικής βίας προκειμένου να κατακτήσουν οι ΗΠΑ τη Γροιλανδία, ωστόσο η αβεβαιότητα που διαρκώς προκαλεί έχει πια «κουράσει».
Ως προς την ουσία των εξελίξεων για τη Γροιλανδία, σύμφωνα με Ευρωπαίο αξιωματούχο που επικαλείται το Bloomberg, το πλαίσιο συμφωνίας περιλαμβάνει εγκατάσταση αμερικανικών πυραύλων, δικαιώματα εξορύξεων με στόχο να αποκλειστούν τα κινεζικά συμφέροντα και ενισχυμένη παρουσία του ΝΑΤΟ. Η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στο νησί διασφαλίζεται από Συνθήκη του 1951, η οποία αν χρειαστεί θα τροποποιηθεί για να αυξηθούν οι βάσεις. Ο ίδιος ο πρόεδρος Τραμπ υποστήριξε ότι αν και οι όροι της συμφωνίας βρίσκονται υπό διαπραγμάτευση, «παίρνουμε όλα όσα θέλουμε χωρίς κόστος». Δεν είναι σαφές τι από αυτά δεν μπορούσαν να έχουν οι ΗΠΑ εάν το ζητούσαν, πίσω από κλειστές πόρτες, από τους πιο στενούς τους συμμάχους.
Η πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου, Ρομπέρτα Μέτσολα, ενημέρωσε τη Σύνοδο Κορυφής για το κλίμα που επικρατεί πλέον στο Στρασβούργο σχετικά με την έγκριση της εμπορικής συμφωνίας στην οποία κατέληξε τον Ιούλιο ο πρόεδρος Τραμπ με την πρόεδρο της Κομισιόν. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είχε χθες μια προσωπική νίκη στο Ευρωκοινοβούλιο, καθώς με πλειοψηφία 390-165 απορρίφθηκε πρόταση μομφής εναντίον της, η τέταρτη το τελευταίο επτάμηνο (είχε κατατεθεί από τους Πατριώτες για την Ευρώπη, για τον χειρισμό της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ – Mercosur).
Ενδεικτική της «μουδιασμένης» ατμόσφαιρας είναι και η επιφυλακτική στάση που τηρούν οι Ευρωπαίοι απέναντι στο Συμβούλιο Ειρήνης, που παρουσίασε χθες στο Νταβός ο Ντόναλντ Τραμπ. Τον ιδρυτικό χάρτη υπέγραψαν εκτός από τις ΗΠΑ 18 χώρες και το Κοσσυφοπέδιο (την ανεξαρτησία του οποίου δεν αναγνωρίζει η Ελλάδα). Ο πρόεδρος των ΗΠΑ παραδέχθηκε ότι το όραμά του για το νέο όργανο δεν σταματά στη Μέση Ανατολή, όπου ο πόλεμος στη Γάζα αποτέλεσε, όπως είπε, την αφετηρία της ιδέας, αλλά «θα μπορούσε να συνεργαστεί με τα Ηνωμένα Έθνη για την επίλυση πολέμων, όχι μόνο στη Μέση Ανατολή».
Αρκετοί στην ΕΕ ανησυχούν ότι το νέο όργανο φιλοδοξεί να υποκαταστήσει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ. Θεωρούν, μάλιστα, διόλου συμπτωματικό ότι χθες ήταν η ημέρα επίσημης αποχώρησης των ΗΠΑ από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας – εκ των διεθνών οργανισμών που ακόμα και στα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου βρέθηκαν εκτός της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Οι χώρες που εμφανίστηκαν χθες να στηρίζουν το εγχείρημα Τραμπ είτε είναι αραβικές (μεταξύ τους Σαουδική Αραβία, Κατάρ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα) ή άλλες μουσουλμανικές (Ινδονησία, Πακιστάν, Τουρκία κ.ά.), είτε έχουν ηγέτες συμμάχους του Ντόναλντ Τραμπ (Ουγγαρία του Όρμπαν, Αργεντινή του Μιλέι), είτε είναι πρώην Δημοκρατίες της ΕΣΣΔ (Λευκορωσία, Αρμενία, Αζερμπαϊτζάν, Ουζμπεκιστάν) ή ιστορικοί σύμμαχοι της Μόσχας (Βουλγαρία, Μογγολία). Η ίδια η Ρωσία έχει προσκληθεί αλλά δεν είναι σαφές εάν θα λάβει μέρος. Χθες ο Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε ότι θα μπορούσε να διαθέσει το 1 δισ. δολάρια, που απαιτείται για την απόκτηση μίας έδρας στο Συμβούλιο, από τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία που έχουν «παγώσει» στις ΗΠΑ.
Εφημερίδα Απογευματινή
