Παρά το πολικό ψύχος και τις ακραίες καιρικές συνθήκες, δεκάδες χιλιάδες πολίτες κατέβηκαν το περασμένο Σαββατοκύριακο στους δρόμους μεγάλων αμερικανικών πόλεων, διαδηλώνοντας κατά της αστυνομικής βίας και της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ. Αφορμή στάθηκε η νέα θανατηφόρα επέμβαση πρακτόρων της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE) στη Μινεάπολη.
Ο 37χρονος Αλεξ Πρέτι, Αμερικανός πολίτης και νοσηλευτής, έπεσε νεκρός από πυρά πρακτόρων της ICE το πρωί του Σαββάτου. Η δολοφονία του ήρθε να προστεθεί σε ένα ήδη φορτισμένο κλίμα, καθώς μόλις δύο εβδομάδες νωρίτερα, στην ίδια πόλη, είχε χάσει τη ζωή της από πυρά της ίδιας υπηρεσίας και η 37χρονη Ρενέ Γκουντ, επίσης Αμερικανίδα πολίτης.
Το κυβερνητικό αφήγημα και τα βίντεο που το διαψεύδουν
Και στις δύο περιπτώσεις, η πρώτη αντίδραση της κυβέρνησης Τραμπ ήταν να υπερασπιστεί δημόσια τη δράση της ICE, υποστηρίζοντας ότι τα θύματα είχαν απειλήσει ομοσπονδιακούς πράκτορες. Ωστόσο, βίντεο που δημοσιοποιήθηκαν εκ των υστέρων φαίνεται να διαψεύδουν αυτόν τον ισχυρισμό, καθώς δείχνουν ότι ούτε ο Πρέτι ούτε η Γκουντ είχαν επιδείξει απειλητική συμπεριφορά πριν πυροβοληθούν.
Τα πλάνα από τη στιγμή της δολοφονίας του Πρέτι τον παρουσιάζουν να κρατά ένα κινητό τηλέφωνο με ενεργοποιημένη κάμερα και να επιχειρεί να βοηθήσει μια γυναίκα που είχε δεχθεί σπρέι πιπεριού από πράκτορες της ICE. Αν και ο ίδιος είχε νόμιμα στην κατοχή του όπλο, δεν το είχε σηκώσει ούτε στρέψει προς τους ομοσπονδιακούς.
Κλιμάκωση της πολιτικής αντιπαράθεσης
Οι Δημοκρατικοί αντέδρασαν έντονα, με γερουσιαστές του κόμματος να απειλούν ότι θα μπλοκάρουν νέο πακέτο χρηματοδότησης της ομοσπονδιακής κυβέρνησης εφόσον αυτό περιλαμβάνει κονδύλια για το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέου ομοσπονδιακού shutdown.
Παράλληλα, οι πρώην πρόεδροι Μπιλ Κλίντον και Μπαράκ Ομπάμα καταδίκασαν δημόσια τον θάνατο του Πρέτι. Ο Ομπάμα χαρακτήρισε το περιστατικό «κάλεσμα αφύπνισης για κάθε Αμερικανό, ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης», τονίζοντας ότι θεμελιώδεις αξίες του αμερικανικού κράτους δικαίου βρίσκονται υπό αμφισβήτηση.
Ρεπουμπλικανικές αποστάσεις από τη γραμμή Τραμπ
Για πρώτη φορά όμως, οι αντιδράσεις δεν περιορίζονται στους Δημοκρατικούς. Σημαντικά στελέχη των Ρεπουμπλικανών αρχίζουν να εκφράζουν δημόσια ανησυχίες και να αποστασιοποιούνται από τη σκληρή γραμμή του Λευκού Οίκου.
Ο κυβερνήτης της Οκλαχόμα και πρόεδρος της Ένωσης Ρεπουμπλικανών Κυβερνητών, Κέβιν Στιτ, δήλωσε ότι οι εικόνες θανάτου Αμερικανών πολιτών προκαλούν σοβαρά ερωτήματα για τις ομοσπονδιακές τακτικές και τη λογοδοσία. Υποστήριξε μάλιστα ότι ο πρόεδρος Τραμπ «λαμβάνει κακές συμβουλές αυτή τη στιγμή», αποφεύγοντας να στηρίξει ανοιχτά τη συνέχιση της παρουσίας της ICE στη Μινεσότα.
Σε ανάλογο τόνο κινήθηκαν και Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές. Ο Μπιλ Κάσιντι από τη Λουιζιάνα μίλησε για πλήγμα στην αξιοπιστία του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας και της ICE, ενώ ο Τομ Τίλις από τη Βόρεια Καρολίνα ζήτησε ενδελεχή και αμερόληπτη έρευνα. Η γερουσιαστής της Αλάσκας, Λίζα Μουρκόφσκι, έθεσε ευθέως ζήτημα επάρκειας της εκπαίδευσης και των οδηγιών που λαμβάνουν οι ομοσπονδιακοί αξιωματικοί.
Η απάντηση Τραμπ και η παρέμβαση της NRA
Σε συνέντευξή του στη Wall Street Journal, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η κυβέρνησή του «εξετάζει τα πάντα» σε σχέση με τον θάνατο του Πρέτι, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο απόσυρσης των πρακτόρων της ICE από τη Μινεάπολη «κάποια στιγμή».
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε και η αντίδραση της Εθνικής Ένωσης Οπλοκατοχής (NRA), η οποία, παρά τη στενή της σχέση με τους Ρεπουμπλικανούς, καταδίκασε το επιχείρημα ότι η απλή οπλοκατοχή μπορεί να δικαιολογήσει θανατηφόρα αστυνομική βία. Η οργάνωση χαρακτήρισε μια τέτοια λογική «επικίνδυνη και λανθασμένη» και κάλεσε σε αναμονή των αποτελεσμάτων πλήρους έρευνας.
Την ίδια στιγμή, περισσότεροι από 60 διευθύνοντες σύμβουλοι μεγάλων επιχειρήσεων με έδρα τη Μινεσότα ζήτησαν άμεση αποκλιμάκωση της έντασης και συντονισμό μεταξύ τοπικών, πολιτειακών και ομοσπονδιακών αρχών, προειδοποιώντας ότι η παρατεταμένη κρίση απειλεί τόσο την κοινωνική συνοχή όσο και την οικονομική σταθερότητα της περιοχής.
