Τον κώδωνα του κινδύνου για την εξάπλωση στην Ευρώπη μιας εξαιρετικά επώδυνης τροπικής νόσου μέσω του ιού Τσικουνγκούνια κρούουν επιστήμονες, με την Ελλάδα να βρίσκεται στην πρώτη ζώνη κινδύνου. Ο ιός με το εξωτικό και δύσκολο στην προφορά όνομα, μπορεί να μεταδίδεται από κουνούπια σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, σύμφωνα με επιστημονική ανάλυση που επικαλείται ο «Guardian». Οι υψηλότερες θερμοκρασίες που συνδέονται με την κλιματική κρίση διευρύνουν το χρονικό «παράθυρο» μετάδοσης της νόσου.
Ο ιός Τσικουνγκούνια εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 1952 στην Τανζανία. Η νόσος προκαλεί έντονο και παρατεταμένο πόνο στις αρθρώσεις, ενώ μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη -ακόμη και θανατηφόρα- για μικρά παιδιά και ηλικιωμένους.
Πριν από 20 χρόνια η ιδέα τροπικών νοσημάτων, όπως ο Τσικουνγκούνια ή ο δάγκειος πυρετός στην Ευρώπη ήταν αδιανόητη. Σήμερα, ο συνδυασμός ύπαρξης χωροκατακτητικών κουνουπιών και κλιματικής αλλαγής έχει ανατρέψει πλήρως το τοπίο. Μάλιστα, το 2025 σημειώθηκαν εκτεταμένες εξάρσεις της νόσου που προκαλεί τον Τσικουνγκούνια με εκατοντάδες κρούσματα σε Γαλλία και Ιταλία.
Το «κατώφλι» μετάδοσης τοποθετείται στους 13°C–14°C. Αυτό οδηγεί σε εκτιμήσεις ότι σε Ελλάδα αλλά και Ισπανία, Πορτογαλία, Ιταλία η νόσηση μπορεί να είναι δυνατή για πάνω από έξι μήνες τον χρόνο. Μέχρι τώρα, οι ψυχροί ευρωπαϊκοί χειμώνες περιόριζαν τη δραστηριότητα του κουνουπιού τίγρης και λειτουργούσαν ως «φυσικό φρένο». Ωστόσο, οι επιστήμονες αρχίζουν να βλέπουν σημάδια δραστηριότητας του κουνουπιού όλο τον χρόνο σε περιοχές του ευρωπαϊκού Νότου. Παρότι υπάρχουν εμβόλια (με υψηλό κόστος), η πιο αποτελεσματική άμυνα παραμένει η αποφυγή τσιμπημάτων και ο περιορισμός των εστιών αναπαραγωγής, η απομάκρυνση στάσιμων νερών (πιατάκια γλαστρών, κουβάδες, δοχεία, βουλωμένες υδρορροές), χρήση εντομοαπωθητικού, μακριά, ανοιχτόχρωμα ρούχα, ενίσχυση συστημάτων επιτήρησης από τις υγειονομικές Αρχές.
Εφημερίδα Απογευματινή-Γιάννης Κυριακίδης
