Ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ, βρίσκεται υπό πίεση μετά την αναπάντεχη ήττα των Εργατικών σε αναπληρωματική εκλογή στο Μάντσεστερ. Η υποψήφια των Πρασίνων, Χάνα Σπένσερ, εξασφάλισε την έδρα στο Γκόρτον και Ντέντον με 40,7% και 14.980 ψήφους, σε μια περιοχή που μέχρι πρότινος θεωρούνταν ακλόνητο προπύργιο των Εργατικών.
Το αποτέλεσμα έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς πρόκειται για την πρώτη φορά σε πάνω από 90 χρόνια που η έδρα αυτή δεν εκπροσωπείται από τους Εργατικούς, ενώ σημειώνεται και η πρώτη νίκη των Πρασίνων σε αναπληρωματική βουλευτική εκλογή.
Ανατροπές και απώλειες για τα παραδοσιακά κόμματα
Ο υποψήφιος του ευρωσκεπτικιστικού Reform UK, Ματ Γκούντγουιν, κατέλαβε τη δεύτερη θέση με 28,7% και 10.578 ψήφους, ενώ η υποψήφια των Εργατικών, Αντζελικί Στόγια, περιορίστηκε στην τρίτη θέση με 25,4% και 9.364 ψήφους. Οι Συντηρητικοί και οι Φιλελεύθεροι Δημοκράτες συγκέντρωσαν 1,9% και 1,8% αντίστοιχα, επιβεβαιώνοντας τη συρρίκνωση της επιρροής τους σε ορισμένες περιοχές. Η ήττα αποκτά μεγαλύτερη βαρύτητα αν αναλογιστεί κανείς ότι οι Εργατικοί είχαν κερδίσει την ίδια έδρα το 2024 με διαφορά 37 ποσοστιαίων μονάδων.
Εσωκομματικές αναταράξεις στους Εργατικούς
Το αποτέλεσμα πυροδοτεί νέες αντιδράσεις εντός του κόμματος. Ο Στάρμερ δέχεται ήδη κριτική για την απόφασή του να αποκλείσει τον δημοφιλή δήμαρχο του Μάντσεστερ, Άντι Μπέρναμ, από την υποψηφιότητα. Παράλληλα, ενισχύονται τα σενάρια για αμφισβήτηση της ηγεσίας του, με πιθανούς εσωκομματικούς διεκδικητές τον υπουργό Υγείας Γουές Στρίτινγκ και την πρώην αντιπρόεδρο της κυβέρνησης, Άντζελα Ρέινερ.
Οι επικείμενες τοπικές εκλογές του Μαΐου θεωρούνται κρίσιμες, καθώς ένα νέο αρνητικό αποτέλεσμα θα μπορούσε να ανοίξει επίσημα τη συζήτηση για αλλαγή ηγεσίας. Η πρόεδρος των Εργατικών, Άννα Τέρλεϊ, χαρακτήρισε το αποτέλεσμα «σαφώς απογοητευτικό», υπενθυμίζοντας ωστόσο ότι οι αναπληρωματικές εκλογές συχνά είναι δύσκολες για το κυβερνών κόμμα.
Ενίσχυση των Πρασίνων και πλήγμα για το Reform UK
Η νίκη των Πρασίνων θεωρείται επιβεβαίωση της στρατηγικής του ηγέτη Ζακ Πολάνσκι να αντιμετωπίσει τη λαϊκιστική δεξιά. Το κόμμα έχει ήδη διπλασιάσει τις έδρες του στις περσινές τοπικές εκλογές και καταγράφει άνοδο στις δημοσκοπήσεις.
Αντίθετα, το αποτέλεσμα συνιστά πλήγμα για το Reform UK και τον Νάιτζελ Φάρατζ, ο οποίος προηγούνταν σε ορισμένες μετρήσεις πριν την κάλπη. Παρά ταύτα, το κόμμα διατηρεί ισχυρή δυναμική σε εθνικό επίπεδο, με εκατοντάδες νίκες σε τοπικά συμβούλια το προηγούμενο έτος.
Ρευστότητα στο πολιτικό τοπίο
Η απώλεια μιας ιστορικά «ασφαλούς» έδρας επιβεβαιώνει τη διάβρωση του παραδοσιακού δικομματισμού στη Βρετανία. Οι Εργατικοί δέχονται πίεση από τα αριστερά, με Πράσινους, Plaid Cymru και SNP, και από τα δεξιά, με το Reform UK να εκμεταλλεύεται τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων. Το αποτέλεσμα στο Γκόρτον και Ντέντον, σε συνδυασμό με τις επικείμενες τοπικές εκλογές, μπορεί να σηματοδοτήσει βαθύτερες πολιτικές ανακατατάξεις και ενδεχόμενη εσωκομματική κρίση για τον Στάρμερ.
