Σε μια άνευ προηγουμένου κρίση εξελίσσεται η υπόθεση της Τελετής Αφής του Αγίου Φωτός στα Ιεροσόλυμα, με τις εξελίξεις να επηρεάζονται άμεσα από τη γενικευμένη αστάθεια στη Μέση Ανατολή. Το ενδεχόμενο ακύρωσης ή δραστικού περιορισμού της τελετής έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία, ενώ παραμένει αβέβαιο αν θα καταστεί εφικτή η μεταφορά του Αγίου Φωτός στην Ελλάδα.
Το βασικό ζήτημα αφορά την πιθανότητα επίσημης απαγόρευσης της τελετής στον Ναός της Αναστάσεως, γεγονός που θα καθιστούσε εξαιρετικά δύσκολη έως αδύνατη τη μεταφορά του Αγίου Φωτός αεροπορικώς.
Σε έκτακτη σύσκεψη υπό τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλος Γ΄ Πατριάρχης Ιεροσολύμων, το Συμβούλιο των Εκκλησιών αποφάσισε την αποστολή επιστολής προς τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου και τον ΥΠΕΞ Γκίντεον Σάαρ, ζητώντας σαφείς εγγυήσεις για την πραγματοποίηση της τελετής το Μεγάλο Σάββατο.
Την ίδια στιγμή, η Αγιοταφική Αδελφότητα εμφανίζεται πλήρως προετοιμασμένη για εναλλακτικά σενάρια, ακόμη και με κλειστές εισόδους και ελάχιστη παρουσία πιστών, αξιοποιώντας εσωτερικές διόδους προς το Ιερό Κουβούκλιο.
Το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας βρίσκεται σε συνεχή διπλωματική εγρήγορση, διατηρώντας ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με τις ισραηλινές αρχές.
Κυβερνητικές πηγές υπογραμμίζουν ότι στόχος είναι, ακόμη και με ολιγομελή αποστολή για λόγους ασφαλείας, να εξασφαλιστεί η έλευση του Αγίου Φωτός στην Ελλάδα. Τονίζεται ότι δεν υπάρχει λόγος πανικού, καθώς εξετάζονται όλα τα εναλλακτικά επιχειρησιακά σενάρια.
Πρωτοφανές μπλόκο στον Λατίνο Πατριάρχη
Την ένταση επιδείνωσε το πρωτοφανές περιστατικό παρεμπόδισης του Λατίνου Πατριάρχη Ιεροσολύμων Πιερμπατίστα Πιτσάμπαλα από την ισραηλινή αστυνομία να εισέλθει στον Ναό της Αναστάσεως, κατά την Κυριακή των Βαΐων των Καθολικών.
Το Λατινικό Πατριαρχείο Ιεροσολύμων κατήγγειλε την ενέργεια ως πολιτικά υποκινούμενη και αδικαιολόγητη, τονίζοντας ότι πρόκειται για σοβαρή παραβίαση του status quo που διέπει τους ιερούς τόπους.
Από την πλευρά της, η ισραηλινή αστυνομία επικαλέστηκε λόγους ασφαλείας, στο πλαίσιο της επιχείρησης «Roaring Lion», επισημαίνοντας ότι οι περιορισμοί ισχύουν για όλους τους ιερούς χώρους.
Μετά την έναρξη της σύγκρουσης με το Ιράν, οι ισραηλινές αρχές έχουν επιβάλει αυστηρούς περιορισμούς στην Παλιά Πόλη της Ιερουσαλήμ. Μεταξύ αυτών η πρόσβαση μόνο σε κατοίκους και επαγγελματίες , ανώτατο όριο συναθροίσεων τα 50 άτομα , κλείσιμο βασικών ιερών τόπων, όπως το Τέμενος Αλ-Άκσα, το Τείχος των Δακρύων και το Ναό της Αναστάσεως.
Οι περιορισμοί συνδέονται με τον κίνδυνο πυραυλικών επιθέσεων, καθώς θραύσματα έχουν πέσει κοντά σε ιερούς χώρους.
Η ανακοίνωση του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών
“Το Status Quo του Παναγίου Τάφου πρέπει να γίνεται πλήρως σεβαστό από όλους και με καλή πίστη” τονίζει σε ανακοίνωσή του το Υπουργείο Εξωτερικών, σχετικά με την απόφαση της ισραηλινής αστυνομίας να απαγορεύσει στον Πατριάρχη Ιεροσολύμων να εισέλθει στην Εκκλησία του Αγίου Τάφου στην Ιερουσαλήμ,
«Η Ελλάδα εκφράζει τη βαθιά της ανησυχία για το γεγονός ότι χθες ο Λατίνος Πατριάρχης Ιεροσολύμων εμποδίστηκε να εισέλθει στον Ναό του Παναγίου Τάφου στα Ιεροσόλυμα για να εορτάσει την Καθολική Κυριακή των Βαΐων.
Παρά τις παρούσες συνθήκες, το Status Quo του Παναγίου Τάφου πρέπει να γίνεται πλήρως σεβαστό από όλους και με καλή πίστη. Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία ενόψει των επερχόμενων εορτασμών του Πάσχα. Η Ελλάδα εκφράζει την αλληλεγγύη και την αταλάντευτη στήριξή της προς τις Χριστιανικές Εκκλησιές στην Ιερουσαλήμ και επαναλαμβάνει τη σημασία του σεβασμού του Status Quo του Παναγίου Τάφου υπό οποιεσδήποτε συνθήκες», αναφέρει συγκεκριμένα.
Greece expresses its deep concern over the fact that the Latin Patriarch of Jerusalem was prevented yesterday from entering the Church of the Holy Sepulcher in Jerusalem to celebrate the Catholic Palm Sunday.
— Υπουργείο Εξωτερικών (@GreeceMFA) March 30, 2026
Διεθνής κατακραυγή
Το περιστατικό προκάλεσε κύμα διεθνών αντιδράσεων .Ο πρόεδρος του Ισραήλ Ισαάκ Χέρτζογκ εξέφρασε λύπη και επικαλέστηκε λόγους ασφαλείας. Η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι και ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν αντέδρασαν έντονα. Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ μίλησε για παραβίαση θρησκευτικής ελευθερίας. Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας ζήτησε πλήρη σεβασμό του πολυθρησκευτικού χαρακτήρα της πόλης.
Ακόμη και από τις ΗΠΑ, ο πρέσβης Μάικ Χάκαμπι χαρακτήρισε την απόφαση «δύσκολα κατανοητή».
Υπό το βάρος των αντιδράσεων, η κυβέρνηση του Ισραήλ εμφανίζεται να αναδιπλώνεται, με τον Νετανιάχου να ανακοινώνει ότι καταρτίζεται σχέδιο ώστε να επιτραπεί η διεξαγωγή θρησκευτικών τελετών, έστω υπό αυστηρούς περιορισμούς.
Παράλληλα, το ισραηλινό ΥΠΕΞ επιβεβαίωσε ότι θα υπάρξει διάλογος με τον Πατριάρχη, με στόχο την εξεύρεση λύσης που θα συνδυάζει ασφάλεια και θρησκευτική ελευθερία.
