Σε συμφωνία για κατάπαυση του πυρός διάρκειας δύο εβδομάδων κατέληξαν Ηνωμένες Πολιτείες, Ιράν και Ισραήλ, με τη μεσολάβηση του Πακιστάν, ανοίγοντας παράλληλα τον δρόμο για νέες διαπραγματεύσεις με στόχο μια πιο μόνιμη διευθέτηση της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Οι συνομιλίες μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης αναμένεται να ξεκινήσουν άμεσα, ωστόσο ήδη διαφαίνονται σημαντικές αποκλίσεις στις θέσεις των δύο πλευρών.
Η ιρανική πρόταση 10 σημείων, την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε ως βάση διαπραγμάτευσης, αποκλίνει σε κρίσιμα σημεία από το αμερικανικό σχέδιο 15 σημείων. Μεταξύ άλλων, η Τεχεράνη επιμένει στη συνέχιση του εμπλουτισμού ουρανίου, κάτι που η Ουάσινγκτον είχε απορρίψει, ενώ απουσιάζει αναφορά στο πυραυλικό πρόγραμμα της χώρας, το οποίο ΗΠΑ και Ισραήλ θεωρούν κομβικό ζήτημα.
Ο ρόλος του Πακιστάν και οι προσδοκίες
Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν ανακοίνωσε την επίτευξη της εκεχειρίας, υπογραμμίζοντας ότι αφορά όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Ωστόσο, η τοποθέτησή του δεν περιλαμβάνει λεπτομέρειες για τα επιμέρους σχέδια ή τη στάση του Ισραήλ. Πακιστανικές πηγές εκτιμούν ότι το Ιράν μπορεί να εξασφαλίσει ορισμένα ανταλλάγματα, όπως αποζημιώσεις και χαλάρωση κυρώσεων, χωρίς όμως να αναμένεται αποδοχή του αιτήματος για εμπλουτισμό ουρανίου.
Οι όροι της Ουάσινγκτον
Ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η παύση των επιθέσεων εξαρτάται από το πλήρες και ασφαλές άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Παράλληλα, τόνισε ότι οι δύο πλευρές απέχουν ακόμη από μια συνολική συμφωνία ειρήνης. Το αρχικό αμερικανικό σχέδιο προβλέπει αυστηρούς όρους, όπως η απομάκρυνση αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου, ο περιορισμός του πυραυλικού προγράμματος και η διακοπή της στήριξης περιφερειακών συμμάχων του Ιράν.
Η στάση της Τεχεράνης
Το Ιράν δηλώνει έτοιμο να αναστείλει τις «αμυντικές επιχειρήσεις», υπό την προϋπόθεση ότι θα σταματήσουν οι επιθέσεις εις βάρος του. Παράλληλα, τονίζει ότι η διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ θα γίνεται υπό τον έλεγχο και τον συντονισμό των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων. Η ιρανική πλευρά επιμένει επίσης στην άρση κυρώσεων, στη διατήρηση του ελέγχου της στρατηγικής θαλάσσιας οδού και στη συνέχιση του πυρηνικού της προγράμματος.
Επιφυλάξεις από το Ισραήλ
Το Ισραήλ επιβεβαιώνει τη συμφωνία για εκεχειρία, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτή δεν επεκτείνεται στις στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο. Ισραηλινοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι δεν υπάρχει δέσμευση για συνολικό τερματισμό του πολέμου ή για άρση κυρώσεων, ενώ υπογραμμίζουν ότι οι ΗΠΑ θα επιμείνουν σε κρίσιμα ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα και οι βαλλιστικοί πύραυλοι του Ιράν.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αυτή μιας εύθραυστης εκεχειρίας με πολλαπλές ερμηνείες και σημαντικά ανοιχτά μέτωπα, γεγονός που καθιστά αβέβαιη την προοπτική μιας συνολικής και διαρκούς ειρηνευτικής συμφωνίας.
