Αν το 2025 έπρεπε να έχει έναν πρωταγωνιστή στην οικονοµία, αυτός σίγουρα θα ήταν ο τοµέας της ενέργειας. Ηταν η χρονιά που η ελληνική αγορά εγκατέλειψε οριστικά την αποµόνωση και την εσωστρέφεια και εξελίχθηκε σε βασικό κρίκο της ευρωπαϊκής και διατλαντικής ενεργειακής αρχιτεκτονικής, µε επενδύσεις, συµφωνίες και στρατηγικές αποφάσεις που άλλαξαν τις ισορροπίες. Η ενεργειακή «φαρέτρα» της Ελλάδας εµπλουτίστηκε µε νέες συµφωνίες -πολλές µε έντονη αµερικανική σφραγίδα-, ενώ οι διµερείς σχέσεις ενισχύθηκαν σε όλα τα επίπεδα. Από τους υδρογονάνθρακες έως τις ανακατατάξεις στη λιανική αγορά οι παίκτες ανασυντάσσονται, έχοντας πλέον περισσότερα εργαλεία στη διάθεσή τους, αλλά και ανοιχτά µέτωπα που το επόµενο διάστηµα θα κληθούν να κλείσουν.
Σαράντα χρόνια µετά την τελευταία υπεράκτια γεώτρηση στα ελληνικά νερά η χώρα ετοιµάζεται να επιστρέψει στον ενεργειακό της βυθό. O «µαραθώνιος» των υδρογονανθράκων ξεκίνησε, αλλά η διαδροµή από τις υπογραφές µέχρι τη φλόγα της παραγωγής είναι γεµάτη αυστηρά χρονοδιαγράµµατα. Κοµβικό σηµείο αυτής της εξέλιξης αποτελεί η στρατηγική σύµπραξη της ExxonMobil µε τις Energean και HELLENiQ ENERGY στο «Μπλοκ 2». Η δυναµική αυτή ενισχύεται και από το γεγονός πως µέσα στο 2025 προκηρύχθηκαν τέσσερις νέες θαλάσσιες περιοχές -«A2», «Νότια της Πελοποννήσου», «Νότια της Κρήτης 1» και «Νότια της Κρήτης 2»- υπερδιπλασιάζοντας το εθνικό χαρτοφυλάκιο παραχωρήσεων. Η εξέλιξη αυτή προσείλκυσε το ενδιαφέρον επενδυτών διεθνούς βεληνεκούς, όπως η Chevron.
Το 2027 τα γεωτρύπανα
Το 2026 αναδεικνύεται σε έτος-κλειδί, καθώς τότε αναµένεται η έκδοση της άδειας για την εξερευνητική γεώτρηση στο «Μπλοκ 2», ενώ παράλληλα θα
ολοκληρωθεί η ανάθεση των νέων παραχωρήσεων µε την άµεση εκκίνηση των σεισµικών ερευνών. Αυτή η αλληλουχία ενεργειών προλειαίνει το έδαφος για το
2027, το οποίο θα αποτελέσει το έτος των µεγάλων επενδυτικών αποφάσεων.
Τότε, µε τα σεισµικά δεδοµένα ανά χείρας για όλες τις παραχωρήσεις, οι εταιρείες θα αποφασίσουν πού θα τοποθετηθούν τα γεωτρύπανα. Την ίδια ώρα, το LNG αλλάζει το παιχνίδι στην ελληνική ενεργειακή αγορά. Η είσοδος της AKTOR, σε συνεργασία µε τη ∆ΕΠΑ, στην εµπορία υγροποιηµένου φυσικού αερίου έφερε νέα πνοή στον κλάδο. Με το κοινό σχήµα Atlantic See LNG Trade και τις µακροχρόνιες συµφωνίες για αµερικανικό LNG, η Ελλάδα τοποθετείται στον πυρήνα του νέου ευρωπαϊκού ενεργειακού σχεδιασµού, αναβαθµίζοντας τον ρόλο της ως κόµβου εισόδου και διαµετακόµισης προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. AKTOR και ∆ΕΠΑ Εµπορίας βρίσκονται στην τελική ευθεία για οριστικοποίηση των σχετικών συµβολαίων, µε τον χρονικό ορίζοντα να τοποθετείται στα τέλη Ιανουαρίου. Το αµερικανικό LNG θα περνά«µέσα από την Αθήνα», σε µια περίοδο που το ενεργειακό παιχνίδι στην Ευρώπη σκληραίνει και η απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο επιταχύνεται.
Αγορά λιανικής
Και ενώ το LNG αναδιατάσσει τις ισορροπίες, η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας περνά στη δική της φάση ανασύνταξης, µε τη συγκέντρωση και τις συµµαχίες να
επιταχύνονται. Οι καθετοποιηµένοι όµιλοι, µε ισχυρά χαρτοφυλάκια ΑΠΕ και το «διπλό καπέλο» παραγωγού-προµηθευτή, εντείνουν την επιθετική τους στρατηγική, µε στόχο το περίπου 10% της αγοράς που κατέχουν σήµερα οι µικρότεροι παίκτες.
Κοµβικό ρόλο στο νέο αυτό τοπίο διαδραµατίζει η στρατηγική συµµαχία Ηρων – NRG, που ανακοινώθηκε τον περασµένο Ιούλιο και αναµένεται να ολοκληρωθεί εντός του πρώτου τριµήνου του 2026. Το νέο σχήµα (UtilityCo) θα συγκεντρώνει µερίδιο περίπου 17% στην προµήθεια, µε περίπου 500.000 πελάτες και θερµοηλεκτρικό χαρτοφυλάκιο 1,5 GW ευέλικτων µονάδων, κρίσιµων για την εξισορρόπηση του συστήµατος σε περιβάλλον αυξηµένης διείσδυσης ΑΠΕ. Την ίδια στιγµή, η HELLENiQ ENERGY, µετά την πλήρη ενσωµάτωση της Elpedison και τη λειτουργία της υπό τη νέα επωνυµία Enerwave, στοχεύει σε αύξηση του µεριδίου της στην προµήθεια στο 12% έως το 2026.
Στον δεύτερο ισχυρό πόλο της αγοράς παραµένει η Metlen, η οποία µετά την εισαγωγή της στο Χρηµατιστήριο του Λονδίνου συνεχίζει την πολιτική αύξησης µεριδίων, µε στόχο την άνοδο της Protergia από το 22% στο 30% έως το 2026. Την κυρίαρχη θέση εξακολουθεί να διατηρεί η ∆ΕΗ, µε συνολικό µερίδιο περίπου 47% στην προµήθεια και άνω του 61% στους οικιακούς καταναλωτές. Ο όµιλος περνά σε φάση επέκτασης, επενδύοντας σε συνδυαστικά πακέτα ενέργειας και τηλεπικοινωνιών, αξιοποιώντας το δίκτυο οπτικών ινών και το χαρτοφυλάκιο της Κωτσόβολος.
Ολοκληρώνοντας την εικόνα της λιανικής, το 2026 βρίσκει τα τιµολόγια ρεύµατος σε φάση πλήρους αναδιάταξης, µε την είσοδο των πορτοκαλί δυναµικών
προϊόντων και τη «χρωµατική παλέτα» να συµπληρώνεται τον Ιανουάριο µε τα ευέλικτα τιµολόγια, κλείνοντας τον νέο κώδικα της αγοράς και αλλάζοντας τον
τρόπο επιλογής για τους καταναλωτές.
Αποθήκευση – ψηφιοποίηση
Το 2026 αναδεικνύεται σε έτος κρίσιµων δοκιµασιών για την ελληνική ενεργειακή πολιτική. Με την υψηλή διείσδυση των ΑΠΕ να έχει ήδη αλλάξει τον χάρτη τη ηλεκτροπαραγωγής, το βάρος µεταφέρεται πλέον στην αποθήκευση ενέργειας, την ψηφιοποίηση των δικτύων και τη λειτουργική ωρίµαση της αγοράς. Ταυτόχρονα, θα κριθεί αν µπορούν να ξεµπλοκάρουν τα υπεράκτια αιολικά, να επιταχυνθούν οι διασυνδέσεις και να δοθούν δοµικές απαντήσεις σε ζητήµατα κόστους, ευστάθειας και ανταγωνισµού. Το στοίχηµα δεν είναι µόνο τεχνικό ή επενδυτικό, αλλά βαθιά κοινωνικό και οικονοµικό: να µεταφραστεί η ενεργειακή µετάβαση σε ασφάλεια εφοδιασµού, προσιτές τιµές και πραγµατικά οφέλη για τον πολίτη, που παραµένει -όπως έχει τονίσει ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας,
Σταύρος Παπασταύρου- ο τελικός αποδέκτης κάθε επιλογής.
Κυριακάτικη Απογευματινή- Ιωάννα Κωσταδήμα
