Το 2026 αναμένεται να αποτελέσει έτος-σταθμό για την ελληνική αγορά ενέργειας, με μια σειρά από κρίσιμα έργα και αποφάσεις να θέτουν τις βάσεις για μείωση του ενεργειακού κόστους σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά, αλλά και για την ενίσχυση της ασφάλειας εφοδιασμού. Η ολοκλήρωση της απολιγνιτοποίησης, η είσοδος της αποθήκευσης ενέργειας στο σύστημα και η επιτάχυνση των εγχώριων και διεθνών διασυνδέσεων διαμορφώνουν ένα νέο ενεργειακό τοπίο.
Τέλος εποχής για τον λιγνίτη
Στο μέτωπο της απολιγνιτοποίησης, το νέο επιχειρησιακό σχέδιο της ΔΕΗ για την περίοδο 2026-2028 προβλέπει το οριστικό «σβήσιμο» των τελευταίων λιγνιτικών μονάδων, του Αγίου Δημητρίου και της Πτολεμαΐδας 5, εντός του 2026. Η Πτολεμαΐδα 5 προγραμματίζεται να μετατραπεί σε μονάδα φυσικού αερίου, σηματοδοτώντας το τέλος μιας δραστηριότητας που ξεκίνησε το 1950 στο Αλιβέρι και στήριξε επί δεκαετίες περιοχές όπως η Κοζάνη, η Μεγαλόπολη και η Φλώρινα.
Μπαταρίες και αποθήκευση: το «κλειδί» για περισσότερες ΑΠΕ
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά το 2026 η ένταξη στο σύστημα των πρώτων μονάδων αποθήκευσης με μπαταρίες, πέραν των υδροηλεκτρικών έργων αντλησιοταμίευσης της ΔΕΗ. Η εξέλιξη αυτή επιτρέπει την καλύτερη αξιοποίηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, καθώς η πλεονάζουσα «πράσινη» παραγωγή που σήμερα απορρίπτεται θα αποθηκεύεται και θα χρησιμοποιείται σε ώρες χαμηλής παραγωγής ΑΠΕ. Έτσι περιορίζεται η ανάγκη κάλυψης του φορτίου από θερμικές μονάδες υψηλότερου κόστους.
Διασυνδέσεις: Κρήτη, Δωδεκάνησα και διεθνής ρόλος
Το 2026 θα είναι το πρώτο έτος πλήρους λειτουργίας της «μεγάλης» ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Αττικής (Ηράκλειο – Αττική). Το έργο ενισχύει την ασφαλή ηλεκτροδότηση του νησιού και, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΑΔΜΗΕ, μειώνει το κόστος των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) κατά 400 έως 600 εκατ. ευρώ ετησίως.
Παράλληλα, αναμένεται η ωρίμανση του διαγωνισμού για τη διασύνδεση των Δωδεκανήσων, έργο ύψους 1,35 δισ. ευρώ για τα καλώδια, με σημαντικά οφέλη τόσο για την ενεργειακή ασφάλεια των νησιών όσο και για τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
Σε διεθνές επίπεδο, το 2026 εκτιμάται ότι θα ληφθεί η επενδυτική απόφαση για τη διασύνδεση Ελλάδας – Αιγύπτου, ένα έργο που φιλοδοξεί να μεταφέρει χαμηλού κόστους πράσινη ενέργεια σταθερής ροής, ενισχύοντας τον γεωστρατηγικό ρόλο της χώρας.
CO₂ στον Πρίνο: επένδυση-καταλύτης για τη βιομηχανία
Μέσα στο νέο έτος αναμένεται και η τελική απόφαση για την υπόγεια αποθήκη διοξειδίου του άνθρακα στον Πρίνο, έργο που μπορεί να «ξεκλειδώσει» επενδύσεις ύψους 4 δισ. ευρώ. Το σχέδιο περιλαμβάνει τη συλλογή CO₂ από βιομηχανίες, τη μεταφορά και υγροποίησή του στις εγκαταστάσεις του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα και τη μεταφόρτωση σε πλοία για αποθήκευση, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής βιομηχανίας και την πράσινη μετάβαση.
Φυσικό αέριο και υδρογονάνθρακες
Στον τομέα του φυσικού αερίου, το 2026 αναμένεται η ωρίμανση του κάθετου διαδρόμου που θα επιτρέψει την τροφοδοσία χωρών της περιοχής έως και την Ουκρανία με LNG μέσω Ελλάδας, υπό την προϋπόθεση ρυθμιστικών παρεμβάσεων για τη μείωση του κόστους.
Τέλος, κρίσιμο έτος θεωρείται το 2026 και για τις έρευνες υδρογονανθράκων, καθώς θα κριθεί η πραγματοποίηση της ερευνητικής γεώτρησης στο “μπλοκ 2” του Ιονίου. Μετά την είσοδο της ExxonMobil στην κοινοπραξία με Energean και HelleniQ Upstream, επανεκτιμώνται τα σεισμικά δεδομένα, πριν ληφθεί επενδυτική απόφαση για γεώτρηση κόστους 50–100 εκατ. δολαρίων.
