Ανακούφιση για τους δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη, αλλά προβληματισμός στις εταιρείες διαχείρισης από τη χθεσινή απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου για τα δάνεια του νόμου Κατσέλη. Όπως αναφέρουν οι servicers, με την απόφαση αυτή ανατρέπεται η διεθνής πρακτική του υπολογισμού των τόκων και οι ίδιοι μπαίνουν σε αχαρτογράφητα νερά. Κατά πλειοψηφία (35-12) οι δικαστές του Ανωτάτου Δικαστηρίου αποφάνθηκαν χθες ότι ο υπολογισμός των τόκων στα δάνεια του νόμου Κατσέλη πρέπει να γίνει επί των μηνιαίων δόσεων και όχι με τη μέθοδο της τοκοχρεολυτικής αποπληρωμής.
Δικαίωση
Απόφαση που δικαιώνει τους δανειολήπτες, καθιστώντας πρακτικά άτοκα τα δάνειά τους. Ενδεικτικά, για δάνειο 60.000 ευρώ, δανειολήπτης του νόμου Κατσέλη πλήρωνε μηνιαία δόση 338 ευρώ, εκ των οποίων 185 ευρώ για κεφάλαιο και 153 ευρώ για τόκους. Με τη χθεσινή απόφαση της Ολομέλειας του ΑΠ, η μηνιαία δόση για τον δανειολήπτη υποχωρεί κατά 76 ευρώ και διαμορφώνεται στα 262 ευρώ, εκ των οποίων μόλις 8 ευρώ πληρώνουν τόκους.
Πρόκειται σαφώς για εξέλιξη που ελαφραίνει ανέλπιστα το βάρος αποπληρωμής των δανείων του νόμου Κατσέλη, δανείων που έχουν ήδη ρυθμιστεί με «κούρεμα», αναστέλλοντας και όλες τις διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης κατά της πρώτης κατοικίας του δανειολήπτη. Από την άλλη πλευρά, η απόφαση αυτή δεν είναι χωρίς συνέπειες. Τις επιπτώσεις της θα αξιολογήσουν οι servicers, αφού πάρουν στα χέρια τους (όπως εκτιμάται, το αργότερο την ερχόμενη Δευτέρα-Τρίτη) καθαρογραμμένη την απόφαση, στην οποία θα αποτυπώνεται το πλήρες σκεπτικό των αρεοπαγιτών που δικαίωσαν τους δανειολήπτες, αλλά και το σκεπτικό της μειοψηφίας.
Κρίσιμο θα είναι το εάν η απόφαση έχει αναδρομική ισχύ, καθώς σε μια τέτοια περίπτωση οι επιπτώσεις θα είναι υπολογίσιμες, αντί για… διαχειρίσιμες, όπως είναι η πρώτη αίσθηση. Σημειώνεται ότι το υπερσύνολο των πιστούχων που προσέφυγαν στον νόμο Κατσέλη είναι 200.000, με δάνεια της τάξεως των 7 δισ. ευρώ. Ωστόσο, η περίμετρος μικραίνει, καθώς μελέτη που είχε εκπονήσει η KPMG για λογαριασμό των servicers ενόψει της πιλοτικής δίκης του 2025 διαπίστωνε ότι οι δανειολήπτες που είχαν πάρει δικαστική απόφαση για να ενταχθούν στην προστασία του ν. Κατσέλη ήταν 100.000, με δάνεια περίπου 3 δισ. ευρώ.
Από αυτούς τους δανειολήπτες, οι εταιρείες διαχείρισης υπολόγιζαν να εισπράξουν τόκους περί το 1,1 δισ. ευρώ, τους οποίους τώρα χάνουν. Η απώλεια αυτή είναι ισόποσο πλήγμα στις ανακτήσεις των τιτλοποιήσεων του «Ηρακλή», δεδομένου ότι τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια του ν. Κατσέλη έχουν τιτλοποιηθεί και στις τιτλοποιήσεις έχουν παρασχεθεί κρατικές εγγυήσεις (για την περίπτωση που δεν επιτευχθούν οι ανακτήσεις οφειλών, όπως προβλέπονται στα business plans που έχουν υποβάλει οι servicers). Σε κάθε περίπτωση, πάντως, ο κίνδυνος κατάπτωσης των εγγυήσεων (που πρακτικά σημαίνει επιβάρυνση του δημόσιου χρέους και των Ελλήνων φορολογουμένων), δεν είναι άμεσος.
Κερκόπορτα
Η απόφαση του ΑΠ ανοίγει, πάντως, την κερκόπορτα για ανάλογες διεκδικήσεις πρακτικά άτοκων δανείων και για δανειολήπτες ευάλωτους ή ρυθμισμένους μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού. Αν και δεν αποτελεί νομολογία και για άλλες περιπτώσεις, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει ότι μελλοντικά και άλλοι δανειολήπτες θα σπεύσουν να αμφισβητήσουν δικαστικά τον υπολογισμό των τόκων των δανείων τους. Και θεωρητικά, συνεπείς δανειολήπτες που σε πολλές περιπτώσεις πιέζονται για να εξυπηρετήσουν το δάνειό τους, θα μπορούσαν να αποθαρρυνθούν να συνεχίσουν να είναι συνεπείς, βλέποντας ότι η καθυστέρηση δόσεων δεν έχει πρακτικά καμία επίπτωση.
Εφημερίδα Απογευματινή
