Σε νέα φάση εισέρχεται η ελληνική στρατηγική στον τομέα των υδρογονανθράκων και των διαμετακομιστικών υποδομών φυσικού αερίου, με την υπογραφή συμβάσεων μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της κοινοπραξίας Chevron – Helleniq Energy για έρευνες σε θαλάσσια blocks της Πελοποννήσου και της Κρήτης.
Οι συμφωνίες, που υπεγράφησαν τη Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου 2026, σηματοδοτούν την έναρξη ενός κύκλου ερευνών με γεωπολιτικό και ενεργειακό αποτύπωμα, καθώς συνδέονται άμεσα με τον σχεδιασμό του λεγόμενου κάθετου διαδρόμου φυσικού αερίου.
Τα θαλάσσια blocks και το χρονοδιάγραμμα
Οι συμβάσεις αφορούν τα οικόπεδα:
- «Νότια Πελοπόννησος»
- «Α2»
- «Νότια της Κρήτης I»
- «Νότια της Κρήτης II»
Το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι η έναρξη σεισμικών ερευνών προς το τέλος του 2026, με στόχο τη χαρτογράφηση πιθανών κοιτασμάτων.
Παράλληλα, δρομολογείται η εκτέλεση ερευνητικής γεώτρησης στο «Οικόπεδο 2» στο Ιόνιο από την κοινοπραξία ExxonMobil – Energean – Helleniq Energy. Πρόκειται για την πρώτη γεώτρηση στην Ελλάδα μετά από τέσσερις δεκαετίες και την πρώτη σε μεγάλα θαλάσσια βάθη.
Ο κάθετος διάδρομος ως στρατηγικό πλεονέκτημα
Ο κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου, που περιλαμβάνει:
- Τις υποδομές υποδοχής και επαναεριοποίησης ΥΦΑ (LNG)
- Τους διασυνδετήριους αγωγούς προς τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης
αναδεικνύεται σε συγκριτικό πλεονέκτημα για την προσέλκυση επενδύσεων στην έρευνα και παραγωγή υδρογονανθράκων.
Εφόσον εντοπιστούν εμπορικά εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα, ο διάδρομος θα μπορεί να λειτουργήσει όχι μόνο ως οδός εισαγωγής LNG, αλλά και ως δίαυλος εξαγωγής ελληνικού φυσικού αερίου προς τις διεθνείς αγορές, εφόσον οι ποσότητες υπερβαίνουν την εγχώρια ζήτηση.
Κρίσιμες διαβουλεύσεις στην Ουάσιγκτον
Στις 24 Φεβρουαρίου προγραμματίζονται διαβουλεύσεις στην Ουάσιγκτον με τη συμμετοχή χωρών της περιοχής και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με αντικείμενο την άρση τεχνικών και ρυθμιστικών εμποδίων που περιορίζουν τη μεταφορά ποσοτήτων φυσικού αερίου μέσω Ελλάδας προς τις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, με τελικό προορισμό την Ουκρανία.
Κεντρικό ζητούμενο αποτελεί η μείωση του κόστους διαμετακόμισης μέσω του ελληνικού συστήματος, ώστε να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της διαδρομής.
Η ευρωπαϊκή απαγόρευση ρωσικού αερίου και το νέο ενεργειακό τοπίο
Καταλυτικός παράγοντας για την επιτάχυνση του πρότζεκτ θεωρείται η απόφαση της ΕΕ για πλήρη διακοπή εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να δημιουργήσει σημαντικό κενό εφοδιασμού στην περιοχή, αυξάνοντας τη ζήτηση για εναλλακτικές πηγές και διαδρομές.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα επιχειρεί να τοποθετηθεί ως ενεργειακός κόμβος της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, συνδυάζοντας:
- Έρευνα και πιθανή παραγωγή υδρογονανθράκων
- Υποδομές LNG
- Διασυνδετήριους αγωγούς
- Γεωπολιτική σταθερότητα
Ενεργειακή στρατηγική με πολλαπλές διαστάσεις
Οι υπογραφές με την Chevron και τη Helleniq Energy δεν αποτελούν μεμονωμένο επιχειρηματικό γεγονός, αλλά εντάσσονται σε μια ευρύτερη στρατηγική που συνδέει:
- Επενδύσεις στην έρευνα υδρογονανθράκων
- Αναβάθμιση του ρόλου της Ελλάδας στον περιφερειακό ενεργειακό χάρτη
- Απεξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό αέριο
Το επόμενο δωδεκάμηνο θεωρείται καθοριστικό. Οι σεισμικές έρευνες, η ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο και οι διαβουλεύσεις για τον κάθετο διάδρομο θα διαμορφώσουν το πλαίσιο μέσα στο οποίο η Ελλάδα θα επιχειρήσει να μεταβεί από χώρα διαμετακόμισης σε εν δυνάμει παραγωγό και εξαγωγέα φυσικού αερίου.
