Το «πάνω χέρι» στις τιμές διάθεσης της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να διατηρήσει το μπλοκ του Βορρά. Δηλαδή, να συνεχίσουν να πωλούν ακριβό ρεύμα στις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Σκανδιναβοί και βορειοδυτικές χώρες τηρούν… εκνευριστική στάση αναμονής για την επέκταση του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης της Ευρώπης, η οποία θα φέρει γρηγορότερα το φτηνό ρεύμα στον ευρωπαϊκό Νότο και φυσικά και στην Ελλάδα. Η εξέλιξη αυτή προκαλεί προβλήματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς υπάρχει διγλωσσία για το φτηνό ρεύμα ανάμεσα στα κράτη-μέλη σε επίπεδο υπουργών Ενέργειας, αλλά και στην Κομισιόν. Το πρόβλημα ξεφεύγει πλέον από τα ζητήματα πολιτικής συνοχής και αγγίζει την ίδια τη λειτουργία της ενιαίας αγοράς.
Αντιπαραθέσεις
Ας δούμε όμως το θέμα εξαρχής. Η Κομισιόν διά του αρμόδιου Επιτρόπου Ενέργειας, κ. Νταν Γιόργκενσεν, τόνισε στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο ότι «η επιθυμία της Ευρώπης και βασική της προτεραιότητα είναι να επισπευσθούν όλες οι διαδικασίες καλωδίωσης».
Ωστόσο, στο πρόσφατο Συμβούλιο των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ, η αρμόδια υπουργός της Σουηδίας, Έμπα Μπους, τοποθετήθηκε εντελώς… αδιάφορα και ουσιαστικά εναντίον αυτής της προοπτικής που θα φέρει φθηνό ρεύμα σε όλη την Ευρώπη, εκφράζοντας «επιφυλάξεις» για τον κεντρικό σχεδιασμό και προβάλλοντας τις «ιδιαιτερότητες» της χώρας της και την ανάγκη για «ευελιξία» στις επενδύσεις υποδομών και στον ανάλογο σχεδιασμό, ειδάλλως η χώρα της θα «επανεξετάσει τη συμμετοχή της σε νέα έργα διασύνδεσης». Ανάλογες προστριβές καταγράφονται και μεταξύ Αυστρίας – Ουγγαρίας, καθώς η Αυστρία δεν θέλει να χρηματοδοτήσει τη διασύνδεση με την Ουγγαρία, τονίζοντας ότι δεν θα πληρώσουν οι ίδιοι για το φτηνό ρεύμα στην Ουγγαρία!
Σε γενικές γραμμές, η Ευρωπαϊκή κόντρα έχει ως εξής:
– Η Σουηδία απειλεί με αποχώρηση από την ηλεκτρική και ενεργειακή συνένωση της Ευρώπης.
– Διάφορες χώρες του Βορρά με έωλες τοποθετήσεις δεν καλοβλέπουν την ιδέα της ηλεκτρικής διασύνδεσης.
– Θέλουν περιορισμό της συμμετοχής των χωρών της Βόρειας Ευρώπης σε νέα έργα διασύνδεσης, αλλά και μεγαλύτερη… ευελιξία, ώστε οι επενδύσεις να λαμβάνουν υπόψη τις «ιδιαιτερότητες» κάθε κράτους-μέλους.
– Δεν επιθυμούν επενδύσεις που επιβαρύνουν χώρες με ήδη ανεπτυγμένα δίκτυα.
Επιχειρήματα
Η τοποθέτηση αυτή της Σουηδής υπουργού μάλιστα προκάλεσε και την έντονη αντίδραση του ομολόγου της, Σταύρου Παπασταύρου, ο οποίος καταδίκασε τέτοιου είδους «τελεσίγραφα» μεταξύ εταίρων. Αφού λοιπόν έλαβε τη δέουσα απάντηση από τον Έλληνα υπουργό Ενέργειας, ο ίδιος παράλληλα τόνισε ότι πρέπει:
1. Να προχωρήσουμε άμεσα σε μία ενιαία ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά.
2. Να απαντήσουμε άμεσα όλοι μαζί στον ενεργειακό κίνδυνο.
3. Να αντιστραφούν οι ανισότητες στις τιμές χονδρεμπορικής ηλεκτρικής ενέργειας.
Και τούτο, καθώς η Ελλάδα συγκαταλέγεται μεταξύ των χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, που καταγράφουν διπλάσιες τιμές ρεύματος από την υπόλοιπη ήπειρο. Αυτό το πρόβλημα είναι επιτακτική ανάγκη να λυθεί άμεσα, καθώς -πέραν της νέας ενεργειακής κρίση λόγω Μέσης Ανατολής- με τέτοιες ανισότητες στην τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος εντός της ΕΕ δεν νοείται «ενιαία αγορά».
Στο διά ταύτα, η Ευρώπη καλείται άμεσα και σε ανώτατο επίπεδο (απόφαση Συνόδου Κορυφής) να προχωρήσει με ένα κεντρικό ενεργειακό σχεδιασμό, ώστε:
– Να συνδιαμορφώσει το τελικό σχέδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης.
– Να κινηθεί άμεσα και αποφασιστικά για το καλώδιο της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
– Να προωθήσει την αμοιβαία ενεργειακή ασφάλεια και να εξαλείψει κάθε ασάφεια στα θέματα ενέργειας.
Προς τον σκοπό αυτό, οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης συνασπίζονται και ζητούν από κοινού:
– Ευρωπαϊκή συνοχή για κοινό σχέδιο στα δίκτυα ρεύματος.
– Κοινή χρηματοδότηση των αναγκαίων υποδομών.
– Συμφωνίες χωρίς τελεσίγραφα και αστερίσκους.
– Γκρέμισμα των… τειχών στην ενέργεια.
– Μνημόνιο συνεργασίας όλων των ευρωπαϊκών χωρών.
Ο Γ. Αυτιάς είναι ευρωβουλευτής ΝΔ
Εφημερίδα Απογευματινή
