Μέτρα στήριξης της κοινωνίας ανακοινώνει σήμερα ο πρωθυπουργός

Στις 10:30 ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης με δήλωσή του θα ανακοινώσει νέα μέτρα οικονομικής στήριξης της κοινωνίας από τις επιπτώσεις του πολέμου.

Τα μέτρα θα εξειδικευτούν στις 13:30 σε συνέντευξη Τύπου από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και τον Υφυπουργό Θάνο Πετραλιά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Μητσοτάκης για ενεργειακή κρίση: «Κανείς δεν θα σταθεί μόνος απέναντι στην καταιγίδα»

Σύμφωνα με σημερινό δημοσίευμα της «Απογευματινής» η κυβέρνηση, χωρίς να περιμένει το «πράσινο φως» της ΕΕ προχωρά σε ακόμη πιο γαλαντόμα μέτρα, με τη θέσπιση «ρήτρας διαφυγής» για την εξαίρεση του δημοσιονομικού κόστους των έκτακτων ενισχύσεων από τον συνυπολογισμό στο έλλειμμα.

ΓΡΑΦΟΥΝ οι Γιώργος Αυτιάς και Βασίλης Γεώργας

Έτοιμη να προχωρήσει αυτόνομα, στη δεύτερη φάση του σχεδιασμού της, προκειμένου να στηρίξει πολίτες και επιχειρήσεις που δοκιμάζονται από το «ενεργειακό σοκ» των τελευταίων εβδομάδων είναι

Πυροσβεστήρας στη φωτιά των καύσιμων εντός της εβδομάδας. Από 15 λεπτά και πάνω η μείωση στο ντίζελ στην αντλία για να μην εκραγούν τα κόστη μεταφοράς στα τρόφιμα

Πηγές με γνώση των προτάσεων που έπεσαν στο τραπέζι, κοστολογήθηκαν και έχουν δρομολογηθεί αναφέρουν ότι ακόμη και μέσα στα επόμενα 24ωρα και έως το υπουργικό συμβούλιο της Πέμπτης, ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσει την επιδότηση στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης και τη χορήγηση «Fuel Pass» στα νοικοκυριά για την αμόλυβδη βενζίνη, καθώς οι τιμές και των δύο καυσίμων οδεύουν ολοταχώς πάνω και από τα 2 ευρώ.

Εργαλειοθήκη

Τα μέτρα αυτά, που αποτελούν τμήμα των «εργαλείων» που αξιοποιήθηκαν κατά την ενεργειακή κρίση του 2022, θα έρθουν να προστεθούν στο πλαφόν των περιθωρίων κέρδους που έχει ήδη επιβληθεί σε εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών και πρατήρια πώλησης καυσίμων (5 και 12 λεπτά το λίτρο αντιστοίχως), στο πλαφόν στα μεικτά περιθώρια κέρδους στην αλυσίδα τροφίμων (βιομηχανία, σουπερμάρκετ), ενώ κατά πάσα πιθανότητα θα έχουν εφαρμογή από την ερχόμενη εβδομάδα (1η Απριλίου), εκτός αν οι συνθήκες στην αγορά υπαγορεύσουν ακόμη πιο άμεση ενεργοποίησή τους.

Επιπλέον μέτρα στήριξης ανακοινώνονται μέχρι την Πέμπτη με ισχύ από 1η Απριλίου ή και νωρίτερα, καθώς καλπάζουν οι τιμές και η ακρίβεια

Όπως προκύπτει από τις διαθέσιμες πληροφορίες:

1.

Η κυβέρνηση πρόκειται να επιδοτήσει απευθείας στην αντλία την τιμή του πετρελαίου κίνησης, σε μια προσπάθεια να οδηγήσει σε μείωση της λιανικής τιμής κατά τουλάχιστον 15 λεπτά ή και ακόμη περισσότερο, έως και 20-25 λεπτά μαζί με τον ΦΠΑ, αν οι τιμές εκτοξευτούν αισθητά πάνω από τα 2 ευρώ. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι οι τιμές από τα σημερινά (της Παρασκευής) μέσα πανελλαδικά επίπεδα των 1,90 (σε κάποιες περιοχές ήδη ξεπερνά κατά πολύ τα 2 ευρώ) θα υποχωρήσουν στα 1,75 με 1,65 ευρώ το λίτρο (ανάλογα με τις περιοχές και τα κριτήρια, π.χ. νησιά κ.λπ.) ή, αν επιβεβαιωθούν οι εφιαλτικές εκτιμήσεις για άνοδο πάνω από τα 2,10 ευρώ αυτή την εβδομάδα, τουλάχιστον θα συγκρατηθούν κάτω από τα 2 ευρώ.

1,65-1,75 €/lt η τιμή-στόχος για το πετρέλαιο κίνησης από την επιδότηση στην αντλία (εκτός συγκλονιστικού απροόπτου)

Η επιδότηση των τιμών του πετρελαίου κίνησης απευθείας στην αντλία -δηλαδή ήδη από τα διυλιστήρια- αποσκοπεί στο να περιορίσει πρωτίστως το μεταφορικό κόστος σε φορτηγά και αγροτική παραγωγή, ώστε να συγκρατηθεί ένα νέο κύμα ισχυρών ανατιμήσεων στην αλυσίδα των προϊόντων που διακινούνται οδικώς και κυρίως στα τρόφιμα, αλλά παράλληλα να μην επιβαρυνθούν υπέρμετρα οι ταξιδιωτικές μεταφορές και τα κόμιστρα σε λεωφορεία, ταξί και ντιζελοκίνητα αυτοκίνητα. Το συγκεκριμένο μέτρο δοκιμάστηκε και κατά τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης του 2022, προσφέροντας ανάσα στην αγορά, και σε σημαντικό βαθμό έχει το ίδιο όφελος με μια προσωρινή μείωση στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, προκαλώντας μεν επιπλέον δαπάνες στο Δημόσιο, αλλά χωρίς να στερεί έσοδα.

2.

Το μέτρο του «Fuel Pass» στην αμόλυβδη βενζίνη δίνει τη δυνατότητα στα εκατομμύρια των οδηγών βενζινοκίνητων Ιδιωτικής Χρήσης ή υπηρεσιακών οχημάτων να μειώσουν -υπό προϋποθέσεις- τη δαπάνη για την προμήθεια απλής αμόλυβδης. Πρόκειται για ένα ποσό που πιστώνεται απευθείας στους λογαριασμούς των δικαιούχων, ανάλογα με εισοδηματικά κριτήρια. Το 2022 το «Fuel Pass» είχε καθοριστεί σε 45-100 ευρώ τον μήνα και πιστωνόταν σε δικαιούχους με οικογενειακό εισόδημα έως 30.000 ευρώ. Δεν αποκλείεται αυτήν τη φορά το ύψος του οικογενειακού εισοδήματος να αυξηθεί, λαμβάνοντας υπόψη και τον αριθμό των παιδιών και τις αναγκαίες μετακινήσεις τους. Το δημοσιονομικό κόστος για το μέτρο υπολογίζεται ότι θα κινηθεί σε περίπου 200.000.000 ευρώ για τον προϋπολογισμό.

200.000.000 € το εκτιμώμενο κόστος για τον κρατικό προϋπολογισμό από τον νέο γύρο του «Fuel Pass» στην αμόλυβδη βενζίνη

Τα παραπάνω μέτρα έρχονται σε μια περίοδο που οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου οδεύουν προς τα 120 δολάρια το βαρέλι και υποχρεώνουν την κυβέρνηση να προσαρμόσει τον σχεδιασμό της, δεδομένου ότι ο προϋπολογισμός συντάχθηκε με τιμές πετρελαίου που είχαν ως χείριστο σενάριο τα 100 δολάρια το βαρέλι.

Εξαιρέσεις

Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει να προχωρήσει βήμα βήμα ανάλογα με την εξέλιξη του «ενεργειακού σοκ», όπως περιγράφει σήμερα την κατάσταση, και μέχρι να φτάσουμε στον κόκκινο συναγερμό μιας ενεργειακής κρίσης. Υπό το πρίσμα αυτό, δεν προτίθεται να παρέμβει στις τιμές του πετρελαίου θέρμανσης, καθώς τον Απρίλιο η διάθεσή του ολοκληρώνεται, ούτε σε άλλα είδη καυσίμων, όπως το φυσικό αέριο, το υγραέριο κ.ά., με εξαίρεση το βιομηχανικό ρεύμα, για το οποίο θα γίνουν ανακοινώσεις το επόμενο διάστημα.

«Εφεδρείες»

Στο οικονομικό επιτελείο υπάρχουν ακόμη τρεις παρεμβάσεις που προς το παρόν δεν θα ενεργοποιηθούν:

– Η επιδότηση στο οικιακό ρεύμα, αν ξεφύγουν πολύ οι τιμές του φυσικού αερίου και αυξηθούν δραματικά οι τιμές στην ηλεκτρική ενέργεια.

– Η επιδότηση στο σουπερμάρκετ μέσω του «Market Pass», αν χρειαστεί. Τα σουπερμάρκετ, ωστόσο -όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές-, έχουν κάνει παραγγελίες έως και το Πάσχα, οπότε τυχόν πρόσθετη οικονομική στήριξη θα εξεταστεί στο μέλλον.

– Η μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα. Είναι ένα ιδιαίτερα δαπανηρό μέτρο, δεδομένου ότι οι φόροι επί των καυσίμων αποδίδουν πάνω από 3,5 δισ. ευρώ (στη βενζίνη ανέρχονται σε 2,095 δισ. ευρώ και από το ντίζελ κίνησης σε 1,5 δισ. ευρώ) και μια μείωσή τους θα έθετε υπό αμφισβήτηση τους δημοσιονομικούς στόχους. Μόνη περίπτωση να εφαρμοστεί ένα τέτοιο μέτρο προσωρινά είναι να μην υπολογιστεί η απώλεια εσόδων στον προϋπολογισμό με τη βούλα της ΕΕ, όπως έχει ζητήσει η ελληνική κυβέρνηση και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Προβλήματα

Την ίδια ώρα, είναι ανοιχτά τα μέτωπα σε μεταφορές, αεροπορικά-ακτοπλοϊκά εισιτήρια και κόστη στον πρωτογενή τομέα. Έως αυτή την ώρα και από την πρώτη μέρα του χρόνου, στα τρόφιμα ανατιμήσεις παρατηρούνται σε 8.200 κωδικούς στα ράφια, ενώ την τελευταία εβδομάδα αυξήθηκαν 700 κωδικοί σε τυριά, αναψυκτικά, χοιρινό κρέας, σάλτσες και γιαούρτια. Και μάλιστα, «ο σημαντικός όγκος των ανατιμήσεων δεν έχει φανεί ακόμη…», τονίζουν οι αρμόδιοι, ενώ αυξάνοντα και τα λιπάσματα κατά 30%-40%.

Πέρα από λαχανικά, έχουν επηρεαστεί φρούτα, κρέας, γαλακτοκομικά, τυριά, αυγά, αλλαντικά και ψάρια. Ωστόσο, οι ανατιμήσεις δεν έχουν περάσει ακόμη στα ράφια, αφού τα σούπερ μάρκετ διαθέτουν αποθέματα περίπου ενός μήνα… Όμως, τα αποθέματα τελειώνουν. Η εστίαση προς το παρόν αναπνέει, γιατί κάθε επιχείρηση απορροφά τις αυξήσεις λόγω ανταγωνισμού. Πάντως, όλοι αναμένουν πληθωρισμό κοντά στο 5%.

Αγροτικός τομέας

Ο υπουργός Κώστας Τσιάρας τόνισε ότι η κυβέρνηση προετοιμάζει παρεμβάσεις στήριξης για τον αγροτικό κόσμο. Την ίδια ώρα, οι αυξήσεις στις τιμές βασικών προϊόντων είναι ήδη ορατές, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τα λιπάσματα. Και καθώς πλησιάζουμε στο Πάσχα, ο αρμόδιος υπουργός Ανάπτυξης εμφανίστηκε καθησυχαστικός ως προς την επάρκεια αμνοεριφίων, τονίζοντας ότι με βάση τα μέχρι τώρα δεδομένα δεν διαφαίνεται πρόβλημα στις διαθέσιμες ποσότητες.

Εισιτήρια

– Οι αεροπορικές εταιρείες κινούνται σε αυξήσεις τιμών 10% και 17%, ενώ το jet fuel, που αντιστοιχεί περίπου στο 1/3 του συνολικού κόστους των αεροπορικών εταιρειών, έχει υπερδιπλασιαστεί, αυξημένο κατά 110% από την έναρξη του πολέμου. Οι 20 μεγαλύτερες εισηγμένες αεροπορικές εταιρείες έχουν χάσει περίπου 53 δισ. δολάρια σε χρηματιστηριακή αξία από την έναρξη του πολέμου.

– Στα ακτοπλοϊκά, η αύξηση του κόστους φτάνει το 30% στο πετρέλαιο. Εξετάζεται η παράταση της φορολογίας 50% στα Λιμενικά Ταμεία. Δεν αποκλείεται το μέτρο να επεκταθεί για έξι μήνες.

Σοκ στα πρατήρια

Ρεπορτάζ: Ντίνα Καραμάνου

Από το Σαββατοκύριακο οι πρατηριούχοι προειδοποιούσαν για «σοκ» στις αντλίες των καυσίμων, με τις μέσες τιμές να έχουν ξεπεράσει παντού τα 2 ευρώ ανά λίτρο, αλλά και με την επικίνδυνη -για τον κίνδυνο επέκτασης της ακρίβειας στα τρόφιμα και τα αγαθά πρώτης ανάγκης- επικράτηση του πετρελαίου κίνησης ως ακριβότερου από την αμόλυβδη. Ήδη χθες σε ορισμένα πρατήρια της Αττικής η τιμή της αμόλυβδης έφτανε τα 2,055 €/λίτρο και του πετρελαίου κίνησης τα 2,095 €/λίτρο.

Η άνοδος στις μέσες τιμές καυσίμων πανελλαδικά

Η άνοδος της τιμής του συγκεκριμένου καυσίμου, που χρησιμοποιείται στην παραγωγή και τη μεταφορά των τροφίμων, σε συνδυασμό με την αύξηση της τιμής των λιπασμάτων οδηγεί τον πρωτογενή τομέα σε απόγνωση λίγο πριν από την έναρξη της καλλιεργητικής περιόδου, και το λιανικό εμπόριο στη βεβαιότητα ότι από τον Οκτώβριο -το αργότερο- οι καταναλωτές θα ζήσουν έναν νέο γύρο πληθωριστικών πιέσεων στα ράφια.

Οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων είναι καθημερινές από τις 28 Οκτωβρίου, ημέρα που ξέσπασε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, με την αμόλυβδη να ανατιμάται κατά 13,14% και το πετρέλαιο κίνησης κατά 24,84%. Το ανοδικό «ράλι» έχει καταγραφεί στα δελτία τιμών καυσίμων του υπουργείου Ανάπτυξης, αναδεικνύοντας τις καθημερινές αυξήσεις στα τιμολόγια.

Την ίδια ώρα, στις Κυκλάδες οι πρατηριούχοι δεν προσπαθούν καν να γεφυρώσουν το χάσμα με την Ομοσπονδία Βενζινοπωλών, που αποφάσισε να μην προχωρήσει σε απεργιακές κινητοποιήσεις. Έπειτα από συνελεύσεις με πρόταση για «λουκέτο διαρκείας σε όλα τα νησιά» έκαναν πίσω οι πρατηριούχοι της Σύρου και της Νάξου, αλλά στην Πάρο ξεκινούν από σήμερα επ’ αόριστον απεργιακές κινητοποιήσεις με κλειστά πρατήρια, ενώ στην Τήνο οι βενζινοπώλες θα πραγματοποιήσουν απεργία αύριο και την Τετάρτη 25η Μαρτίου, ενώ θα συνεδριάσουν ξανά για να καθορίσουν τη μετέπειτα στάση τους. Οι πρατηριούχοι της νησιωτικής χώρας διεκδικούν την κατάργηση του πλαφόν στο κέρδος τους και την προσωρινή μείωση των φόρων που βαρύνουν τη λιανική πώληση των καυσίμων.