Η συμφωνία μεταξύ των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς (ΔΣΜ) και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αποτελεί σημαντική δικαίωση των ελληνικών θέσεων για σταθερό και προβλέψιμο πλαίσιο λειτουργίας του Κάθετου Διαδρόμου, της εναλλακτικής αυτής πηγής τροφοδοσίας της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης. Η εξέλιξη προέκυψε μέσα από στενή συνεργασία του ΥΠΕΝ, του ΔΕΣΦΑ και της ΡΑΑΕΥ.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, τόνισε σε πρόσφατη παρουσία του στην CERAWeek στο Χιούστον ότι η στήριξη όλων των κρατών-μελών και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι απαραίτητη για να εξασφαλιστεί ένα ασφαλές και αξιόπιστο ρυθμιστικό περιβάλλον.
Ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί στρατηγική ενεργειακή αρτηρία για τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη, παρέχοντας αξιόπιστη και διαφοροποιημένη τροφοδοσία φυσικού αερίου. Μέσα από τη βελτιωμένη τιμολόγηση και τη διαφάνεια στη διαχείριση δυναμικότητας, ενισχύει τη σταθερότητα των ενεργειακών αγορών, επιτρέπει μακροπρόθεσμο σχεδιασμό για τις επιχειρήσεις και υποστηρίζει την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής. Παράλληλα, η ανάπτυξή του προάγει τον ανταγωνισμό, μειώνει τη ρυθμιστική αβεβαιότητα και καθιστά την ενεργειακή προμήθεια πιο προσιτή και προβλέψιμη για κράτη, εταιρείες και καταναλωτές.
Η συμφωνία και οι συμμετέχοντες
Στην Αθήνα, οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς ΔΕΣΦΑ (Ελλάδα), BULGARTRANSGAZ (Βουλγαρία), TRANSGAZ (Ρουμανία), VESTMOLDTRANSGAZ (Μολδαβία), GTSOU (Ουκρανία) και ο ICG κατέληξαν σε κοινά αποδεκτή πρόταση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την εμπορική προώθηση του Διαβαλκανικού Αγωγού/Κάθετου Διαδρόμου. Η συμφωνία έρχεται ως ορόσημο για την ενεργειακή ολοκλήρωση της περιοχής, προσφέροντας έναν ανθεκτικό και αξιόπιστο ενεργειακό διάδρομο.
Νέα μεθοδολογία τιμολόγησης
Η συμφωνημένη μεθοδολογία, ευθυγραμμισμένη με τους Κανονισμούς της ΕΕ, εισάγει διαφανές πλαίσιο τιμολόγησης σε όλο το μήκος του Διαδρόμου, σύμφωνα με τον Κανονισμό 2017/460. Τα νέα τιμολόγια καθιστούν τον Κάθετο Διάδρομο ανταγωνιστικό, επιτρέποντας την προσφορά πλήρους φάσματος προϊόντων δυναμικότητας σε ημερήσια, μηνιαία, τριμηνιαία και ετήσια βάση, ξεκινώντας από το έτος φυσικού αερίου 2026-2027. Η προσέγγιση αυτή αυξάνει την ελκυστικότητα για τους χρήστες και προσφέρει βελτιωμένη ορατότητα κόστους και δυνατότητα μακροπρόθεσμου ενεργειακού σχεδιασμού.
Ενίσχυση ενεργειακής ασφάλειας
Με τη συμφωνία, ο Κάθετος Διάδρομος εδραιώνεται ως κρίσιμη οδός ενεργειακού εφοδιασμού, συμβάλλοντας στην ενίσχυση της διαφοροποίησης και της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης. Οι ΔΣΜ έχουν υποβάλει αίτημα για παράταση της διαθεσιμότητας των υφιστάμενων προϊόντων έως τον Οκτώβριο του 2026, εξασφαλίζοντας την ομαλή μετάβαση και την ασφάλεια εφοδιασμού της Ουκρανίας κατά τη μεταβατική φάση.
