Την αποτελεσµατικότητα των µέτρων που έχουν ληφθεί (πακέτο 300 εκατ. και πλαφόν στο περιθώριο κέρδους) θα µετρήσει εντός του Απριλίου το οικονοµικό επιτελείο, σε συνδυασµό µε την εξέλιξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Με βάση αυτά τα δεδοµένα, θα κριθεί εάν απαιτείται αναπροσαρµογή του Προϋπολογισµού για το 2026, ακόµη και µε δυσµενέστερες προβλέψεις ως προς την ανάπτυξη, τον πληθωρισµό και την ιδιωτική κατανάλωση, ενσωµατώνοντας παράλληλα το δηµοσιονοµικό βάρος από πιθανά νέα µέτρα ανάσχεσης της ακρίβειας.
Κοµβικό ρόλο στις αποφάσεις θα διαδραµατίσουν τόσο η διάρκεια και η ένταση της γεωπολιτικής έντασης όσο και τα περιθώρια αντοχής των δηµόσιων οικονοµικών, σε ένα περιβάλλον όπου οι πληθωριστικές πιέσεις εντείνονται µε ταχείς ρυθµούς στην ενέργεια, στα τρόφιµα και στις πρώτες ύλες. Υπό αυτές
τις συνθήκες, το οικονοµικό επιτελείο θέτει βασική προτεραιότητα την προστασία των νοικοκυριών από τις ανατιµήσεις, επιδιώκοντας όµως ταυτόχρονα ισορροπηµένες παρεµβάσεις, ώστε να µην τεθεί σε κίνδυνο η δηµοσιονοµική σταθερότητα της χώρας.
Στο πλαίσιο αυτό, ανακοινώθηκε πακέτο τεσσάρων στοχευµένων µέτρων για το δίµηνο Απριλίου-Μαΐου. Μεταξύ αυτών περιλαµβάνεται επιδότηση στην τιµή του diesel κίνησης, µε στόχο την αποκλιµάκωση του κόστους στην αντλία, καθώς και η επαναφορά του Fuel pass, το οποίο θα χορηγηθεί µέσω ψηφιακής κάρτας για χρήση σε πρατήρια καυσίµων, µέσα µαζικής µεταφοράς και υπηρεσίες ταξί. Η οικονοµική ενίσχυση αφορά περισσότερα από 3 εκατοµµύρια νοικοκυριά και κυµαίνεται από 25 έως 60 ευρώ, ανάλογα µε την περιοχή, τον τύπο οχήµατος και τη µορφή καταβολής.
Για πολίτες που δεν διαθέτουν έξυπνες συσκευές, προβλέπεται κατάθεση του ποσού σε τραπεζικό λογαριασµό, µε µείωση κατά 10 ευρώ. Η ηλεκτρονική πλατφόρµα για τις αιτήσεις αναµένεται να τεθεί σε λειτουργία εντός της εβδοµάδας.
Παράλληλα, το πακέτο συµπληρώνεται από παρεµβάσεις στον πρωτογενή τοµέα, µε επιδοτήσεις που καλύπτουν το 15% της δαπάνης για λιπάσµατα, καθώς και από µέτρα στήριξης της ακτοπλοΐας, ώστε να διατηρηθούν οι ισχύουσες εκπτώσεις για φοιτητές, παιδιά, άτοµα µε αναπηρία και λοιπές ευάλωτες οµάδες.
Το συνολικό δηµοσιονοµικό κόστος των παρεµβάσεων ανέρχεται στα 300 εκατ. ευρώ. Από αυτά, τα 100 εκατ. ευρώ θα προέλθουν από αυξηµένη φορολόγηση στα κέρδη των παικτών διαδικτυακών τυχερών παιχνιδιών, ενώ τα υπόλοιπα 200 εκατ. ευρώ καλύπτονται από την υπεραπόδοση της οικονοµίας το 2025, διασφαλίζοντας έτσι ότι δεν θα δηµιουργηθούν πρόσθετες πιέσεις στον φετινό Προϋπολογισµό.
Σε ό,τι αφορά ενδεχόµενες νέες παρεµβάσεις, αρµόδιες πηγές τοποθετούν τις αποφάσεις στα τέλη Απριλίου, όταν θα έχει προηγηθεί µια πρώτη συνολική αξιολόγηση των επιπτώσεων των ήδη εφαρµοζόµενων µέτρων στην αγορά και την κατανάλωση, σε συνδυασµό µε την αποτίµηση των διεθνών εξελίξεων.
∆εύτερος κύκλος στο «τραπέζι»
Εφόσον οι τιµές της ενέργειας συνεχίσουν την ανοδική τους πορεία, στο τραπέζι βρίσκεται το ενδεχόµενο ενός δεύτερου κύκλου µέτρων, κυρίως µέσω επέκτασης των υφιστάµενων παρεµβάσεων. Ωστόσο, καθοριστικό ρόλο θα διαδραµατίσει και η στάση της Ευρωπαϊκής Ενωσης ως προς την ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής, η οποία θα προσφέρει αυξηµένη δηµοσιονοµική ευελιξία. Σε µια τέτοια περίπτωση, η κυβέρνηση θα διαθέτει περισσότερα µέσα για την αντιµετώπιση της ενεργειακής κρίσης και τον περιορισµό των πληθωριστικών πιέσεων.
Η εν λόγω ρήτρα, που επί του παρόντος δεν προκρίνεται από την Ε.Ε., θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιµη, καθώς θα µπορούσε να ανοίξει τον δρόµο για πιο παρεµβατικές πολιτικές, όπως η µείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιµα, χωρίς να τεθούν σε κίνδυνο οι δηµοσιονοµικοί στόχοι.
Στο πεδίο της ανάπτυξης εντείνεται ο προβληµατισµός σχετικά µε τη βιωσιµότητα της πρόβλεψης για ρυθµό µεγέθυνσης 2,4%, καθώς όλα δείχνουν επιβράδυνση της οικονοµικής δραστηριότητας.
Ηδη, το ∆ιεθνές Νοµισµατικό Ταµείο έχει αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προβλέψεις του για την ελληνική οικονοµία το 2026, εκτιµώντας ότι ο ρυθµός ανάπτυξης θα διαµορφωθεί στο 1,8%, έναντι προηγούµενης εκτίµησης για 2%. Αν και οι εκτιµήσεις του Ταµείου θεωρούνται συνήθως συντηρητικές, στο οικονοµικό επιτελείο αναµένουν και τις εαρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που αναµένονται στις αρχές Μαΐου, προκειµένου να διαµορφώσουν την τελική στρατηγική.
Κυριακάτικη Απογευματινή
