Άρση των κατασχέσεων σε ακίνητα που πωλούνται

«Ξεμπλοκάρει» η αξιοποίηση ανενεργών περιουσιακών στοιχείων για αποπληρωμή οφειλών στο Δημόσιο
11:14 - 10 Απριλίου 2026

Νέο πλαίσιο που αλλάζει τα δεδομένα στην αγορά ακινήτων για χιλιάδες οφειλέτες θέτει σε εφαρμογή η Εφορία, επιτρέποντας την άρση κατασχέσεων και τη μεταβίβαση ακινήτων υπό σαφείς και αυστηρά καθορισμένους όρους. Την ίδια στιγμή, δίνεται ουσιαστική διέξοδος και σε φορολογούμενους που είχαν εγκλωβιστεί σε κληρονομικές υποχρεώσεις τις οποίες αδυνατούσαν να εξυπηρετήσουν, ανοίγοντας τον δρόμο για αξιοποίηση περιουσιακών στοιχείων που έως σήμερα παρέμεναν ανενεργά.

Το νέο καθεστώς, που ενεργοποιήθηκε από την ΑΑΔΕ, επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ της ανάγκης ενίσχυσης των δημοσίων εσόδων και της πραγματικής οικονομικής δυνατότητας των πολιτών. Κεντρικός άξονας είναι η δυνατότητα αποδέσμευσης κατασχεμένων ακινήτων, υπό την προϋπόθεση ότι μέρος του τιμήματος από τη μεταβίβαση θα κατευθύνεται αυτόματα στην αποπληρωμή των οφειλών προς το Δημόσιο.

Προϋποθέσεις

Συγκεκριμένα, οι οφειλέτες μπορούν πλέον, κατόπιν αίτησης, να ζητήσουν την άρση της κατάσχεσης ακινήτου τους, εφόσον πληρούνται σωρευτικά ορισμένες προϋποθέσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η εξασφάλιση φορολογικής ενημερότητας ή σχετικής βεβαίωσης οφειλής κατά τον χρόνο της μεταβίβασης, καθώς και η διασφάλιση ότι το τίμημα πώλησης δεν υπολείπεται της εμπορικής αξίας του ακινήτου, όπως αυτή είχε προσδιοριστεί κατά την επιβολή της κατάσχεσης. Σε περιπτώσεις όπου η εμπορική αξία είναι χαμηλότερη από την αντικειμενική, λαμβάνεται υπόψη η δεύτερη, ενώ για παλαιές κατασχέσεις άνω της πενταετίας απαιτείται επικαιροποιημένη εκτίμηση από πιστοποιημένο εκτιμητή.

6 δισ. ευρώ ο στόχος της Εφορίας για είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών το 2026

Ιδιαίτερη σημασία έχει ο μηχανισμός παρακράτησης μέρους του τιμήματος από τον συμβολαιογράφο, το οποίο αποδίδεται απευθείας στη φορολογική διοίκηση. Το ποσοστό παρακράτησης καθορίζεται με βάση τη φορολογική συνέπεια του οφειλέτη και την εισπραξιμότητα της υπολειπόμενης οφειλής, με ελάχιστο όριο το 25%. Σε περιπτώσεις όπου το ποσό της παρακράτησης υπερβαίνει το συμφωνηθέν τίμημα, τότε αποδίδεται το σύνολο του ποσού της πώλησης, οδηγώντας στην άρση της κατάσχεσης για το συγκεκριμένο ακίνητο.

Παράλληλα, το νέο πλαίσιο εισάγει σημαντική διευκόλυνση για τις μεταβιβάσεις κληρονομιαίων ακινήτων. Πλέον, οι φορολογούμενοι που αδυνατούν να καταβάλουν τον φόρο κληρονομιάς μπορούν να προχωρήσουν σε πώληση του ακινήτου, με τον οφειλόμενο φόρο να εξοφλείται απευθείας από το τίμημα της συναλλαγής. Η πρόβλεψη αυτή αίρει ένα βασικό εμπόδιο που μέχρι σήμερα κρατούσε «παγωμένες» πολλές υποθέσεις, επιτρέποντας την αξιοποίηση περιουσίας που παρέμενε ανεκμετάλλευτη.

Χωρίς τοπογραφικό

Την ίδια στιγμή, μειώνεται και το διοικητικό κόστος των μεταβιβάσεων, καθώς καταργείται η υποχρέωση σύνταξης τοπογραφικού διαγράμματος για ακίνητα εντός σχεδίου με κυρωμένη πράξη εφαρμογής και λειτουργούν κτηματολόγιο. Στις περιπτώσεις αυτές, τα απαραίτητα στοιχεία αντλούνται από τα διαθέσιμα ψηφιακά δεδομένα, περιορίζοντας τη γραφειοκρατία και επιταχύνοντας τις διαδικασίες.

Συνολικά, οι παρεμβάσεις της ΑΑΔΕ αναμένεται να ενεργοποιήσουν σημαντικό όγκο συναλλαγών στην αγορά ακινήτων, δίνοντας ανάσα ρευστότητας σε οφειλέτες και ενισχύοντας ταυτόχρονα τα δημόσια έσοδα. Το νέο σύστημα φιλοδοξεί να μετατρέψει μια κατάσταση ακινησίας σε ευκαιρία οικονομικής επανεκκίνησης, υπό ένα πιο ρεαλιστικό και λειτουργικό πλαίσιο διαχείρισης οφειλών.

Εφημερίδα Απογευματινή