Μέσα στο καλοκαίρι αναμέ-νεται να ξεκινήσει η καθολική εφαρμογή του νέου επιδόματος ανεργίας, που φτάνει στα 1.295 ευρώ, αλλά συνοδεύεται από «κόφτη». Δηλαδή η καταβολή του επιδόματος θα διακόπτεται στις περιπτώσεις ανέργων οι οποίοι αρνούνται την εργασία, μετά τις προτάσεις από τον σύμβουλο απασχόλησης της ΔΥΠΑ. Στις αρχές του τρέχοντος μήνα έληξε η πιλοτική εφαρμογή του νέου συστήματος στο οποίο συμμετείχαν με επιλογή 12.000 άνεργοι, και το υπουργείο Εργασίας, αλλά και η ΔΥΠΑ αναμένουν τα συμπεράσματα της μελέτης που θα εκπονήσει ειδική ομάδα, μέσα στο επόμενο δίμηνο, προκειμένου να διαπιστωθεί αν χρειάζεται βελτιώσεις το νέο σύστημα.
Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης με συνολικά 100 εκατ. ευρώ και έχει ήδη λάβει παράταση έως τις 30 Ιουνίου 2026 για την ολοκλήρωση της πιλοτικής φάσης και την προσαρμογή των τεχνικών παραμέτρων. Ζητούμενο, σύμφωνα με την ηγεσία του υπουργείου Εργασίας, είναι η δημιουργία ενός επιδόματος που θα είναι απλό, δίκαιο, ανταποδοτικό και προσαρμοσμένο στις ανάγκες της αγοράς.
Στη νέα του μορφή, το επίδομα ανεργίας μπορεί να ανέλθει έως και τα 1.295 ευρώ, κατά τους πρώτους μήνες της παροχής για κάποιον δικαιούχο, με πολλά χρόνια εργασίας, αλλά και ιδιαίτερα υψηλές αποδοχές για μεγάλο χρονικό διάστημα, κατά τη διάρκεια του εργασιακού του βίου.
Υψηλό τους πρώτους μήνες Μάλιστα, το επίδομα καταβάλλεται εμπροσθοβαρώς, δηλαδή είναι υψηλότερο κατά τους πρώτους μήνες ανεργίας, προκειμένου να καλύπτει τις αρχικές, αυξημένες ανάγκες, και βαίνει μειούμενο στη συνέχεια, προκειμένου να υπάρχει ένα ισχυρό αντικίνητρο προς τον δικαιούχο και να μη μένει εκτός αγοράς εργασίας για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η συνολική διάρκεια καταβολής του μπορεί να είναι και 24 μήνες. Το ύψος της επιδότησης στηρίζεται στις εισφορές που έχουν καταβάλει οι άνεργοι, όπως ήδη συμβαίνει σε 25 από τις 27 χώρες της Ε.Ε., και δεν θα εξομοιώνονται περιπτώσεις με μεγάλες διαφορές, όπως γίνεται στη χώρα μας. Σήμερα, ανεξάρτητα από το αν κάποιος εργάστηκε 2 χρόνια με κατώτατο μισθό ή 20 χρόνια με μισθό 2.000 ευρώ, λαμβάνει το ίδιο επίδομα για το ίδιο διάστημα.
Με το νέο σύστημα, στις περιπτώσεις ανέργων που έχουν λίγα χρόνια ασφάλισης και χαμηλό μισθό κατά τη διάρκεια της απασχόλησης, το επίδομα -που θα είναι συνάρτηση αυτών- θα μπορεί να πέφτει και κάτω από τα σημερινά επίπεδα των 565 ευρώ, όπως διαμορφώθηκε από την 1η Απριλίου, από 540 ευρώ που ήταν, λόγω της αύξησης του κατώτατου μισθού.
Την ίδια στιγμή, τα στοιχεία δείχνουν ότι η κάλυψη των ανέργων παραμένει χαμηλή. Από τους περίπου 903.928 ανέργους, εγγεγραμμένους στη ΔΥΠΑ, μόλις 258.684 λαμβάνουν επίδομα.
Σε τρία μέρη Το νέο επίδομα αποτελείται από τρία μέρη:
- Το σταθερό μέρος επιδότησης. Υπολογίζεται βάσει των αποδοχών του δικαιούχου, σε συνάρτηση με το νόμιμο κατώτατο ημερομίσθιο, ξεκινώντας στο 1ο τρίμηνο από το 70% του κατώτατου ημερομισθίου (ή του μέσου ημερομισθίου των αποδοχών του, εάν αυτές ήταν μικρότερες από τον κατώτατο μισθό) και μειώνεται σταδιακά (60% 2ο τρίμηνο, 50% 3ο τρίμηνο, 40% 4ο τρίμηνο, 30% 1ο εξάμηνο 2ου έτους, 20% 2ο εξάμηνο 2ου έτους), ενώ ο μέσος όρος ποσοστού επιδότησης στο πρώτο 12μηνο παραμένει στο 55% του νόμιμου κατώτατου ημερομισθίου, όπως και σήμερα. Προϋπόθεση είναι η συμπλήρωση 175 ημερών ασφάλισης κατ’ ελάχιστο κατά τους 14 μήνες πριν από την ένταξη στην επιδότηση, εξαιρουμένων των 2 τελευταίων μηνών.
- Το μεταβλητό μέρος επιδότησης («μπόνους»). Εξαρτάται από τα έτη ασφάλισης (από το 4ο έως και το 20ό έτος ασφάλισης) και τον μέσο όρο αποδοχών του δικαιούχου. Με αυτό τον τρόπο διασυνδέεται ο εργασιακός βίος με το ύψος του μεταβλητού μέρους της επιδότησης, αυξάνοντας το συνολικό επίδομα για όσους έχουν εργαστεί τουλάχιστον 4 χρόνια, ενισχύοντας τον ανταποδοτικό χαρακτήρα της ασφάλισης κατά της ανεργίας.
- Τις πρόσθετες παροχές και προσαυξήσεις, όπως τα Δώρα Χριστουγέννων και Πάσχα, τις προσαυξήσεις παιδιών και τις -πρώτη φορά- προσαυξήσεις λόγω μονογονεϊκότητας.
Με τις αλλαγές οι οποίες έρχονται ουσιαστικά συγχωνεύεται η τακτική επιδότηση με το επίδομα μακροχρόνια ανέργων, επιτρέποντας μέγιστη διάρκεια επιδότησης έως και 2 χρόνια (24 μήνες), ακολουθώντας εξατομικευμένη προσέγγιση για το ύψος του επιδόματος. Ωστόσο, θα μένει εκτός επιδόματος κάποιος άνεργος, εφόσον απορρίψει την πρόταση των Κέντρων Προώθησης Απασχόλησης (ΚΠΑ) για τρεις φορές.
Μπαίνει σε μια πιο ορθολογική βάση τόσο η ένταξη στην επιδότηση, θέτοντας όριο τις 175 ημέρες ασφάλισης, όσο και η διάρκεια της επιδότησης, που υπολογίζεται πλέον με αναλογία 2 μήνες απασχόλησης για 1 μήνα επιδότησης για το πρώτο έτος της επιδότησης και 3 μήνες απασχόλησης για 1 μήνα επιδότησης για το δεύτερο έτος. Λαμβάνει υπόψη την ασφαλιστική ιστορία για τον υπολογισμό του ύψους του επιδόματος, προσφέροντας ένα σταθερό μέρος το οποίο λαμβάνουν όλοι και ένα επιπλέον μεταβλητό μέρος, ανάλογα με την ασφαλιστική ιστορία.
Κυριακάτικη Απογευματινή
