Μια τεράστια περιουσία, που μετριέται σε εκατοντάδες χιλιάδες ακίνητα, εκτάσεις και κτίρια, έχει υπό τον έλεγχό του το Δημόσιο. Ωστόσο μεγάλο μέρος της παραμένει διάσπαρτο, δύσκολο να καταγραφεί και ακόμη δυσκολότερο να αξιοποιηθεί είτε για κοινωνικούς σκοπούς που επιβάλλει σήμερα η στεγαστική κρίση είτε ακόμη και για επενδυτικούς προκειμένου να ενισχυθούν τα δημόσια έσοδα.
Δήμοι, ΕΤΑΔ, ασφαλιστικά Ταμεία, πανεπιστήμια και άλλοι κρατικοί φορείς διαθέτουν ένα τεράστιο ακίνητο απόθεμα, χωρίς όμως να υπάρχει μέχρι σήμερα ένας ενιαίος χάρτης που να αποτυπώνει με ακρίβεια τι ανήκει πού, σε ποια κατάσταση βρίσκεται και τι μπορεί να αξιοποιηθεί.
- 40% χρειάζεται τεχνικό, νομικό ή πολεοδομικό έλεγχο
- 35% έχουν εκκρεμότητες, όπως ελλείψεις τίτλων, γεωχωρικών δεδομένων ή ΚΑΕΚ
Η αποτύπωση της BluPeak Estate Analytics αναδεικνύει για πρώτη φορά σε τέτοια έκταση το μέγεθος του δημόσιου χαρτοφυλακίου, αλλά ταυτόχρονα αποκαλύπτει και το μεγάλο πρόβλημα: άλλα ακίνητα μετρούνται σε Κωδικούς Αριθμούς Εθνικού Κτηματολογίου, άλλα σε κτίρια, άλλα σε γήπεδα και άλλα σε εμπράγματα δικαιώματα. Στην πράξη δεν μετρούν όλοι την ακίνητη περιουσία τους με τον ίδιο τρόπο. Για τους δήμους, η επεξεργασία βασίζεται σε 194.787 μοναδικά ΚΑΕΚ. Αντίθετα, άλλοι δημόσιοι φορείς δημοσιεύουν αριθμό ακινήτων, κτιρίων, γηπέδων ή δικαιωμάτων και όχι απαραίτητα μοναδικούς κτηματολογικούς αριθμούς. Αυτό σημαίνει ότι τα μεγέθη καταγράφουν κυρίως την κλίμακα του χαρτοφυλακίου κάθε φορέα και δεν αποτελούν μία απολύτως ομοιογενή κατάταξη. Ένα ακίνητο μπορεί να αντιστοιχεί σε περισσότερα ΚΑΕΚ, ένα ΚΑΕΚ μπορεί να συνδέεται με περισσότερα εμπράγματα δικαιώματα, ενώ ένα γήπεδο μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερα από ένα κτίρια. Επομένως, αριθμοί μεταξύ ακινήτων, ΚΑΕΚ, κτιρίων, γηπέδων δεν μπορούν να αθροιστούν. Η ασφαλέστερη σύγκριση γίνεται σε δύο επίπεδα.
Έτσι, δεν υπάρχει ακόμη μία κοινή βάση δεδομένων που να επιτρέπει να ειπωθεί με απόλυτη ακρίβεια ποιος έχει τι.
– Στους δήμους καταγράφονται 194.787 μοναδικά ΚΑΕΚ, η μεγαλύτερη συγκεντρωμένη βάση περιουσιακών στοιχείων που έχει προκύψει από την επεξεργασία. Αντίστοιχα, για επιλεγμένους μεγάλους δημόσιους φορείς έχουν καταγραφεί περίπου 13.322 ΚΑΕΚ, με τη σχέση να διαμορφώνεται περίπου σε 14,6 προς 1. Η σύγκριση, ωστόσο, είναι ενδεικτική και όχι μια τελική κατάταξη, καθώς δεν έχει ολοκληρωθεί η πλήρης απογραφή της δημόσιας περιουσίας.
– Τεράστιο είναι και το χαρτοφυλάκιο της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ), η οποία διαχειρίζεται περίπου 77.000 ακίνητα. Δεν σημαίνει όμως ότι όλα αυτά τα ακίνητα είναι έτοιμα να αξιοποιηθούν ή να πουληθούν. Για κάθε ένα από αυτά πρέπει να εξεταστούν το ιδιοκτησιακό καθεστώς, η χρήση, οι δεσμεύσεις και ο βαθμός ωριμότητας.
– Μεγάλη ακίνητη περιουσία διαθέτει και ο σιδηροδρομικός τομέας. ΟΣΕ και ΓΑΙΑΟΣΕ έχουν στην κατοχή ή διαχείρισή τους 4.814 κτίρια και 3.638 γήπεδα, ενώ καταγράφονται περίπου 3.500 δικαιώματα ΚΑΕΚ, 105.925 στρέμματα γης και 628.000 τετραγωνικά μέτρα κτισμάτων.
– Σημαντικά χαρτοφυλάκια υπάρχουν και σε άλλους φορείς. Ο e-ΕΦΚΑ διαθέτει 515 ιδιόκτητα ακίνητα, ενώ το ΕΚΠΑ και τα συνδεδεμένα κληροδοτήματα εμφανίζουν περίπου 620 ακίνητα ή δικαιώματα. Η Ακαδημία Αθηνών διαθέτει ακόμη 56 ακίνητα και 157 απαλλοτριωμένες εκτάσεις.
Το μεγάλο ερώτημα, όμως, είναι τι από όλα αυτά μπορεί να αξιοποιηθεί άμεσα. Στα δημοτικά ακίνητα υπολογίζεται πως μόλις το 25% των δικαιωμάτων είναι άμεσα αξιοποιήσιμο. Το 40% χρειάζεται τεχνικό, νομικό ή πολεοδομικό έλεγχο, ενώ για περίπου 35% υπάρχουν σοβαρότερες εκκρεμότητες, όπως ελλείψεις τίτλων, γεωχωρικών δεδομένων ή ΚΑΕΚ.
Η περιουσία αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω της στεγαστικής κρίσης. Μέρος των ακινήτων που μπορούν να ωριμάσουν θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για κοινωνική κατοικία, φοιτητική στέγη, προσιτές μισθώσεις, αλλά και για κατοικίες που θα απευθύνονται σε γιατρούς, εκπαιδευτικούς και νοσηλευτές.
Εφημερίδα Απογευματινή
