Η διαδικασία αναθεώρησης με βάση το Σύνταγμα και τον κανονισμό της Βουλής

Θα χρειαστούν 151 ή 180 ψήφοι προκειμένου να περάσουν οι αλλαγές από την επόμενη αναθεωρητική Βουλή
13:51 - 2 Φεβρουαρίου 2026

Το πρωί της Δευτέρας ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, μέσω τηλεοπτικού μηνύματος, έκανε γνωστό ότι εκκινεί η διαδικασία για τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Η κίνηση αυτή σηματοδοτεί την έναρξη της κοινοβουλευτικής διαδικασίας για την εισαγωγή και ψήφιση συγκεκριμένων άρθρων, ενώ παράλληλα ανοίγει η συζήτηση για τον αριθμό των βουλευτών που θα χρειαστούν για την έγκρισή τους.

Όπως προβλέπει το Σύνταγμα, η αναθεώρηση απαιτεί είτε 151 είτε 180 ψήφους στην επόμενη Βουλή, ανάλογα με την πλειοψηφία που συγκεντρώνεται στην παρούσα φάση.

Η διαδικασία σύμφωνα με το Σύνταγμα

Σύμφωνα με το άρθρο 110 του Συντάγματος:

Η αναθεώρηση προτείνεται από τουλάχιστον 50 βουλευτές.

Η Βουλή αποφασίζει με πλειοψηφία των τριών πέμπτων (180 ψήφοι) σε δύο ψηφοφορίες, με τουλάχιστον ένα μήνα διαφορά.

Στην επόμενη Βουλή, η απόφαση για τις αναθεωρητέες διατάξεις λαμβάνεται με απόλυτη πλειοψηφία (151 ψήφοι) ή με πλειοψηφία τριών πέμπτων (180 ψήφοι), ανάλογα με τα αποτελέσματα της πρώτης Βουλής.

Κάθε αναθεώρηση δημοσιεύεται στο ΦΕΚ και τίθεται σε ισχύ με ειδικό ψήφισμα.

Η αναθεώρηση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν περάσουν πέντε χρόνια από την προηγούμενη.

Ο ρόλος του Κανονισμού της Βουλής

Το άρθρο 119 του Κανονισμού ορίζει:

Οι προτάσεις υποβάλλονται γραπτώς και συνοδεύονται από αιτιολογική έκθεση.

Δημιουργείται Επιτροπή Αναθεώρησης που εξετάζει το περιεχόμενο των διατάξεων.

Οι συζητήσεις στην Ολομέλεια αφορούν αποκλειστικά την ανάγκη και το περιεχόμενο των αναθεωρήσεων.

Η διαδικασία περιλαμβάνει ονομαστικές ψηφοφορίες για κάθε διάταξη και καθορίζονται οι πλειοψηφίες σύμφωνα με το Σύνταγμα.

Η τελευταία αναθεώρηση το 2019

Η προηγούμενη αναθεώρηση πραγματοποιήθηκε το 2019, μετά από πρόταση του τότε πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα. Από τις 49 διατάξεις που συζητήθηκαν:

16 εγκρίθηκαν με ενισχυμένη πλειοψηφία (180 ψήφοι) και η επόμενη Βουλή χρειάστηκε 151 ψήφους.

Οι υπόλοιπες 33 εγκρίθηκαν με απλή πλειοψηφία και η ενισχυμένη πλειοψηφία της επόμενης Βουλής ήταν απαραίτητη.

Μεταξύ των βασικών αλλαγών:

Αποσύνδεση εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας από την προκήρυξη εκλογών.

Περιορισμός βουλευτικής ασυλίας και θρησκευτικού όρκου.

Θρησκευτική ουδετερότητα κράτους.

Καθιέρωση απλής αναλογικής σε εκλογές και νομοθετικό πλαίσιο για δημοψηφίσματα.

Μερικές προτάσεις, όπως η λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων και η εκλογή της δικαιοσύνης από το κοινοβούλιο, δεν προκρίθηκαν.

Τα αποτελέσματα

Σημαντικότερη αλλαγή ήταν η αποσύνδεση της διάλυσης της Βουλής σε περίπτωση μη εκλογής Προέδρου της Δημοκρατίας, με νέο σύστημα πέντε ψηφοφοριών και διαφοροποιημένες πλειοψηφίες.

Επιπλέον, έγιναν τροποποιήσεις για την ψήφο των εκλογέων εκτός επικράτειας και για την ευθύνη υπουργών.

Δεν έγιναν αποδεκτές αλλαγές στα άρθρα για τη θρησκευτική ουδετερότητα και τον πολιτικό όρκο.

Διαβάστε επίσης: 

Διάγγελμα Μητσοτάκη: Θέλουμε μια γενναία και τολμηρή Συνταγματική Αναθεώρηση