Στην Ελλάδα έχουμε μάθει συχνά να τιμούμε την Ιστορία εκ των υστέρων. Να αναγνωρίζουμε ανθρώπους και αξίες αφού πρώτα τους έχουμε απορρίψει, πολεμήσει ή -στην πιο σκληρή εκδοχή- δολοφονήσει. Ο Ιωάννης Καποδίστριας ανήκει σε αυτήν την κατηγορία των μεγάλων Ελλήνων που δεν χωρούσαν στην εποχή τους. Και ίσως, αν είμαστε ειλικρινείς, δεν χωρούν εύκολα ούτε στη δική μας.
Γράφει ο Γιάννης Κωνσταντάτος
Τι θα ήταν άραγε η Ελλάδα αν δεν είχε δολοφονηθεί ο πρώτος κυβερνήτης της; Το ερώτημα αυτό είναι βαθιά πολιτικό και παραμένει ανοιχτό μέχρι σήμερα. Γιατί μαζί με τον Καποδίστρια χάθηκε μια συγκεκριμένη αντίληψη για το κράτος, τους θεσμούς, την έννοια της προσφοράς και της ανιδιοτέλειας στην πολιτική.
Ο Καποδίστριας οραματίστηκε μια Ελλάδα οργανωμένη, με θεσμούς που προηγούνται των προσώπων και νόμους οι οποίοι υπηρετούν το συλλογικό συμφέρον, όχι τα τοπικά ή προσωπικά. Μετά τη δολοφονία του συνέβη το αντίθετο. Το κράτος δεν οικοδομήθηκε πάνω σε σταθερές αρχές, αλλά «κόπηκε και ράφτηκε» στα μέτρα συμφερόντων. Αυτή είναι μια παθογένεια που βαραίνει μέχρι και σήμερα το πολιτικό μας σύστημα.
Από τότε συγκρούονται δύο κόσμοι στην Ελλάδα. Ο κόσμος της ευθύνης, της μεταρρύθμισης, του δύσκολου αλλά αναγκαίου δρόμου. Και ο κόσμος της δημαγωγίας, του εύκολου λόγου, του «δώσε για να κρατήσεις την καρέκλα». Η σύγκρουση αυτή δεν έχει τελειώσει. Συνεχίζεται καθημερινά. Και ο καθένας μας, πολιτικός ή πολίτης, καλείται να διαλέξει πλευρά.
Ο Καποδίστριας ήταν έντιμος, ανιδιοτελής, υπηρέτης του δημόσιου συμφέροντος. Και αυτό ακριβώς είναι το πρότυπο που λείπει σήμερα. Αν καταφέρουμε να γίνουμε έστω και λίγο «Καποδίστριας» στη στάση ζωής μας, ίσως τότε πλησιάσουμε το όραμά του: μια Ελλάδα αυτόνομη, δημιουργική, πρωταγωνίστρια στις τέχνες, στα γράμματα, στον πολιτισμό. Μια χώρα αντάξια των ανθρώπων της. Γιατί στον Έλληνα δεν αξίζουν τα μικρά και τα στενά. Του αξίζουν τα μεγάλα.
Με αυτήν τη σκέψη, στον Δήμο Ελληνικού-Αργυρούπολης τοποθετήσαμε τον Ανδριάντα του Ιωάννη Καποδίστρια, τον πρώτο που τοποθετείται στην Αττική, δωρεά από το Ελληνοαμερικανικό Εθνικό Συμβούλιο, την Παγκόσμια Ομοσπονδία Κεφαλλήνων & Ιθακησίων «ΟΔΥΣΣΕΥΣ» και την Ιόνιο Πολιτιστική Ομοσπονδία Αμερικής. Ένα μοναδικό μπρούτζινο άγαλμα τριών μέτρων που φιλοτέχνησε ο Γιάννης Μπάρδης.
Εύχομαι τα παιδιά που θα περνούν από το δημαρχείο μας με τους γονείς, τις γιαγιάδες και τους παππούδες τους, να ρωτούν «ποιος είναι αυτός;» και να λαμβάνουν την απάντηση: «Αυτός που πρέπει να γίνεις στη ζωή σου. Ένας έντιμος, ανιδιοτελής άνθρωπος, που προσφέρει στον άνθρωπο και στην κοινωνία».
Ένα μεγάλο και ειλικρινές «ευχαριστώ» στον σπουδαίο Γιάννη Σμαραγδή, που είχα την τιμή να ανακηρύξω επίτιμο δημότη Ελληνικού-Αργυρούπολης, στη Ναταλία Καποδίστρια, τελευταία απόγονο του Ιωάννη Καποδίστρια, καθώς και στην ελληνική ομογένεια.
Η παρουσία εκπροσώπων του ελληνικού Κοινοβουλίου, της Περιφέρειας, της Αυτοδιοίκησης, της διπλωματικής κοινότητας, διακεκριμένοι ιστορικοί, καλλιτέχνες, εκπρόσωποι φορέων, της ομογένειας και χιλιάδων πολιτών στο Συνεδριακό-Πολιτιστικό Κέντρο «Μίκης Θεοδωράκης» και στην Πλατεία, επιβεβαίωσε ότι η παρακαταθήκη του Καποδίστρια εξακολουθεί να εμπνέει και να ενώνει τον Ελληνισμό εντός και εκτός συνόρων και ότι όταν τα όνειρα γίνονται πράξη, τα γεγονότα είναι πάντα πιο δυνατά.
Και αυτό είναι ένα μάθημα που μας άφησε ο Καποδίστριας. Να τολμάμε. Να πιστεύουμε. Και να υπηρετούμε.
Ο κ. Κωνσταντάτος είναι δήμαρχος Ελληνικού-Αργυρούπολης
Εφημερίδα Απογευματινή
