Δεν φαίνεται να έχει τέλος η υπόθεση με τα προγράμματα κατάρτισης που χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκούς πόρους, καθώς τα ευρήματα των ελεγκτικών μηχανισμών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συνεχίζουν να προκαλούν έντονο προβληματισμό για τον τρόπο με τον οποίο υλοποιούνται τα προγράμματα και «μοιράζονται» οι δουλειές.
Παρά τις πρόσφατες αποκαλύψεις της στήλης «Big Mouth» του powergame.gr που ανέδειξαν τις αυστηρές επισημάνσεις της Κομισιόν για τις πρακτικές που εφαρμόστηκαν σε αντίστοιχα έργα του ΕΣΠΑ, νέα προκήρυξη της ΔΥΠΑ η οποία χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης (υπεύθυνος για την υλοποίηση του οποίου είναι ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης) έρχεται να επαναφέρει στο προσκήνιο σοβαρά ερωτήματα για τη σκοπιμότητα, την ποιότητα και, κυρίως, το κόστος που μπορεί να επωμιστεί στους ώμους του ο Έλληνας φορολογούμενος.
Τι αφορά
Όπως προκύπτει από τις νεότερες πληροφορίες που αποκάλυψε χθες η στήλη «Big Mouth» του powergame.gr, η «φάμπρικα» των προγραμμάτων κατάρτισης, όχι μόνο δεν έχει περιοριστεί, αλλά φαίνεται να συνεχίζεται με όρους οι οποίοι θυμίζουν τις πρακτικές που ήδη έχουν τεθεί υπό αυστηρή ευρωπαϊκή παρακολούθηση. Η νέα δράση της ΔΥΠΑ, με τίτλο «Προγράμματα αναβάθμισης δεξιοτήτων και επανακατάρτισης σε κλάδους υψηλής ζήτησης», εντάσσεται στο Ταμείο Ανάκαμψης και αφορά ένα εξαιρετικά μεγάλο εύρος ωφελούμενων.
Ειδικότερα, το πρόγραμμα απευθύνεται σε 114.384 εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, με συνολικό προϋπολογισμό που φτάνει τα 173.865.000 ευρώ, χωρίς ΦΠΑ. Η υλοποίηση θα γίνει μέσω του συστήματος επιταγών κατάρτισης (training vouchers) και περιλαμβάνει 150 ώρες εκπαίδευσης. Ωστόσο, ο όρος της προκήρυξης που προκαλεί τις μεγαλύτερες αντιδράσεις και απορίες σχετίζεται με την κατανομή αυτών των ωρών: 149 ώρες προβλέπονται ως ασύγχρονη τηλεκατάρτιση (δηλαδή εξ αποστάσεως) και μόλις 1 ώρα ως σύγχρονη εκπαίδευση (διά ζώσης)!
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η στήλη «μετά την έκθεση-κόλαφο της ΕΕ για την κατάρτιση στο ΕΣΠΑ, όπου αποδομείται πλήρως η εφαρμοζόμενη διαδικασία της υπερ-τηλεκατάρτισης στα προγράμματα ως “μη συμβατή με τις απαιτήσεις της εκπαίδευσης, καθώς δεν υπάρχει καμία σαφής ένδειξη ότι οι συμμετέχοντες απέκτησαν πράγματι τις δεξιότητες που προβλέπονταν” και επιβάλλονται “δημοσιονομικές διορθώσεις” 25%, έρχεται η ΔΥΠΑ και το “τερματίζει”, κάνοντας πρόγραμμα εκπαίδευσης 150 ωρών με μία (1) μόνο ώρα φυσικής παρουσίας». Πράγματι, το συγκεκριμένο μοντέλο κατάρτισης έχει βρεθεί στο επίκεντρο των ελέγχων από τους ευρωπαϊκούς ελεγκτικούς μηχανισμούς και έχει χαρακτηριστεί ως πρακτική «μη συμβατή με τις απαιτήσεις της εκπαίδευσης», καθώς δεν τεκμηριώνεται ότι οι συμμετέχοντες απέκτησαν ουσιαστικές δεξιότητες.
173.865.000 ευρώ ο προϋπολογισμός του νέου προγράμματος κατάρτισης για 114.384 εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η επιλογή της ΔΥΠΑ να προχωρήσει σε ένα νέο πρόγραμμα με παρόμοια χαρακτηριστικά, εγείρει εύλογες απορίες. Πολύ περισσότερο όταν η συγκεκριμένη δράση -με κωδικό 16913- αποτελεί ορόσημο του Ταμείου Ανάκαμψης, γεγονός που σημαίνει ότι η επιτυχής ολοκλήρωσή της συνδέεται άμεσα με την εκταμίευση ευρωπαϊκών πόρων προς τη χώρα.
Το ζήτημα περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από το ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα. Σύμφωνα με την προκήρυξη, το έργο θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τις 30 Ιουνίου 2026. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μέσα σε διάστημα περίπου τριών μηνών θα πρέπει να καταρτιστούν περισσότεροι από 114.000 εργαζόμενοι, σε μια περίοδο που συμπίπτει με την έναρξη της τουριστικής σεζόν -γεγονός που εγείρει ερωτήματα για τη ρεαλιστικότητα του εγχειρήματος.
Δημοσιονομικές επιπτώσεις
Τα παραπάνω δεδομένα οδηγούν -σύμφωνα με τη στήλη «Big Mouth»- σε μία σειρά από κρίσιμα ερωτήματα που απευθύνονται ευθέως προς το οικονομικό επιτελείο και ειδικότερα προς τον αναπληρωτή υπουργό Οικονομικών, Νίκο Παπαθανάση, ο οποίος έχει την ευθύνη του Ταμείου Ανάκαμψης.
Τα ερωτήματα που θέτει το «Big Mouth» έχουν ως εξής:
– Όταν οι ελεγκτές της ΕΕ έρχονται για ένα πρόγραμμα του ΕΣΠΑ και βάζουν «δημοσιονομικές διορθώσεις» 25% λόγω συγκεκριμένων προβλημάτων, τι θα κάνουν οι ίδιοι ελεγκτές ή κάποιοι συνάδελφοί τους για ένα έργο του ΤΑΑ (ευρωπαϊκά χρήματα) με τα ίδια ακριβώς προβλήματα;
25% «δημοσιονομικές διορθώσεις», δηλαδή ανάκτηση ευρωπαϊκών πόρων επιβάλλουν οι ελεγκτές της ΕΕ για παρατυπίες σε επιδοτούμενα προγράμματα
– Το έργο της ΔΥΠΑ με κωδικό «Δράση 16913» αποτελεί ορόσημο του Ταμείου Ανάκαμψης. Τι δημοσιονομικές επιπτώσεις έχει η μη εκπλήρωση ορόσημων του Ταμείου Ανάκαμψης;
– Στην προκήρυξη του έργου αναφέρεται ότι «το έργο πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τις 30.06.2026». Δηλαδή μέσα σε 3 μήνες, έως και τον Ιούνιο, η ΔΥΠΑ θα έχει εκπαιδεύσει 114.000 εργαζόμενους, όταν μάλιστα σε λίγο αρχίζει και η τουριστική σεζόν. Ο Νίκος Παπαθανάσης και το επιτελείο του το βλέπουν εφικτό, το πιστεύουν σοβαρά αυτό;
– Τόσο καιρό, γιατί δεν ξεκίναγε η υλοποίηση του έργου; Γιατί κάποιος κακοπροαίρετος θα έλεγε ότι έχουμε μια υποχρέωση (ορόσημο) και, για να τη βγάλουμε πέρα την τελευταία στιγμή, κάνουμε μια δράση-«μούφα».
– Τελευταίο και βασικότερο: το συνολικό κόστος από τις δημοσιονομικές διορθώσεις στα έργα του ΕΣΠΑ και του ΤΑΑ και της μη επίτευξης των ορόσημων του Ταμείου Ανάκαμψης έχει αρχίσει να υπολογίζεται από τους αρμόδιους; Εκτός αν και αυτό αποτελεί επτασφράγιστο μυστικό. Γιατί κάποιοι μιλάνε για πολλά δισ. ευρώ, που συνιστούν απόλυτο δημοσιονομικό εκτροχιασμό. Και για να το κάνουμε όσο πιο σαφές γίνεται: Το άρθρο 32 «Ρύθμιση θεμάτων διαχείρισης αδιάθετων ποσών έργων που χρηματοδοτούνται από πόρους του Ταμείου Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας», του νομοσχεδίου για το «Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, Ταμείο Εκσυγχρονισμού και άλλες διατάξεις», που έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, πώς μεταφράζεται σε ποσά; Και επειδή, όπως έγραφα προχθές, σε αυτήν τη χώρα ο λογαριασμός εμφανίζεται πάντα στο τέλος, μήπως θα πρέπει -τουλάχιστον μέσα στην κυβέρνηση- να μάθουν όλοι τον λογαριασμό των δισ. της χασούρας, ιδιαίτερα ενόψει της προεκλογικής περιόδου;
Εφημερίδα Απογευματινή
