Η αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού μετά την παρουσίαση δύο νέων κομμάτων, από τον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού, καταγράφεται σε όλες τις δημοσκοπήσεις του τελευταίου διαστήματος (ενδεικτικά παρουσιάζουμε της GPO για το Star), προκαλώντας όμως εύλογα και κάποια ερωτήματα για τη δυναμική που κατέγραψαν με την εμφάνισή τους κόμματα «one man/woman show», πριν καν
οργανωθούν και παρουσιάσουν στοιχειωδώς ένα πρόγραμμα, κάποια πρόσωπα.
Αν και η δυναμική που αναπτύσσουν τα νέα κόμματα είναι διαφορετική, καθώς για τη Μαρία Καρυστιανού είναι σχετικά χαμηλή, ενώ για τον Αλέξη Τσίπρα δεν είναι κακή, αλλά ούτε και απειλητική για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, το κυρίαρχο ερώτημα είναι βέβαια αν θα μπορέσουν να διατηρήσουν τα ποσοστά που έλαβαν στις πρώτες δημοσκοπήσεις, αν μπορούν να τα ανεβάσουν ή αν θα «ξεφουσκώσουν»,
όπως λένε και ελπίζουν όλοι στο ΠΑΣΟΚ, που βλέπουν το κόμμα τους να είναι πίσω από την ΕΛΑΣ και σε κάποιες περιπτώσεις πίσω και από την Ελπίδα. Το ερώτημα θα γίνει κάποια στιγμή πιο σύνθετο, αν βάλουμε και την παράμετρο του Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος φαίνεται να κρατάει δυνάμεις, δηλαδή να ανακοινώνει κόμμα όταν θα είναι σίγουρος ότι θα γίνουν σύντομα εκλογές.
Η «Α» έθεσε το ερώτημα στον διευθυντή Ερευνών της GPO, Αντώνη Παπαργύρη, στον εκλογικό αναλυτή Ανδρέα Δρυμιώτη και στον πολιτικό αναλυτή της Good Affairs Γιώργο Τράπαλη, οι οποίοι έσπευσαν να τονίσουν ότι είναι πολύ νωρίς και θα πρέπει να δούμε κι άλλες μετρήσεις για κάνουν ουσιαστική εκτίμηση, όμως δεν απέφυγαν να απαντήσουν, αναλύοντας τη δυναμική των κομμάτων Τσίπρα και
Καρυστιανού, αλλά και την επιρροή που καταγράφει ο Αντώνης Σαμαράς.
Αντώνης Παπαργύρης, διευθυντής Ερευνών της GPO
Είναι ακόμα πολύ νωρίς, καθώς έχουμε μόλις τα πρώτα στοιχεία για τα νέα κόμματα και είναι παρακινδυνευμένο να πούμε οτιδήποτε. Σίγουρα υπάρχει μια επίδραση στα αποτελέσματα των δημοσκοπήσεων που είδαμε την προηγούμενη βδομάδα από το γεγονός της ίδρυσης των νέων κομμάτων. Από εκεί και πέρα, εγώ δεν περιμένω άμεσα ούτε να υπάρχει κάποια θεαματική αύξηση, ούτε κάποια θεαματική πτώση. Είναι βέβαια δύο ξεχωριστές περιπτώσεις.
Ο Αλέξης Τσίπρας βλέπουμε ότι απορροφά σχεδόν τα δύο τρίτα του ΣΥΡΙΖΑ και ένα πολύ μεγάλο κομμάτι της Νέας Αριστεράς, δύο κομμάτων που δεν ξέρουμε πού θα καταλήξουν. Επομένως, μπορούμε να πούμε ότι θα απορροφήσει μεγάλο τμήμα αυτών των ψηφοφόρων. Δεν βλέπω άλλες δεξαμενές για τον κ. Τσίπρα σε αυτήν τη φάση. Δηλαδή απευθύνεται και προσπαθεί να κατοχυρώσει τους ψηφοφόρους που
προέρχονται από τον χώρο του και τον έχουν ήδη ψηφίσει. Θα επιχειρήσει ίσως να διευρύνει την επιρροή του και στο κόμμα της Ζωής Κωνσταντοπούλου και στο κόμμα του Γιάνη Βαρουφάκη, ο οποίος όμως είναι μια διαφορετική περίπτωση, καθώς φαίνεται να κρατάει τα ποσοστά του. Πάντως, δεν φαίνεται να είναι πολύ μεγάλες οι δεξαμενές του Αλέξη Τσίπρα. Το γεγονός βέβαια ότι ο ΣΥΡΙΖΑ σχεδόν αυτοδιαλύεται σημαίνει ότι μάλλον παγιώνεται αυτό το ποσοστό. Αλλά δεν μπορώ να δω κάτι άλλο πολύ θεαματικό να συμβαίνει, διότι είδαμε ότι στην πρώτη φάση επιχείρησε μια πιο κεντρώα στροφή, για να μπει στο κομμάτι του ΠΑΣΟΚ, αλλά δεν του βγαίνει στον βαθμό που θα ήθελε. Αυτό είναι ένα σημείο που θα πρέπει να δούμε το επόμενο διάστημα. Προφανώς το ΠΑΣΟΚ θα λάβει κάποιες πρωτοβουλίες για να περιχαρακώσει τον χώρο του.
Επομένως, νομίζω ότι ο Αλέξης Τσίπρας θα διατηρήσει αυτό το ποσοστό που κατέγραψε. Σε αυτήν τη φάση είναι λίγο δύσκολο να το διευρύνει, διότι δεν φαίνεται να υπάρχουν πολλές δεξαμενές. Θα επωφεληθεί στην περίπτωση που προκηρυχθούν εκλογές τον Σεπτέμβρη και πολωθεί πάρα πολύ το κλίμα και δημιουργηθεί ένα αντιμητσοτακικό ρεύμα, το οποίο ίσως κάποιοι θέλουν να το εκφράσουν και να θεωρήσουν ότι ο Τσίπρας μπορεί να το στηρίξει. Το ίδιο θα προσπαθήσει να κάνει και ο Ανδρουλάκης, βέβαια, αλλά θα δούμε κι εκεί, στο ΠΑΣΟΚ, τι θα γίνει.
Η Μαρία Καρυστιανού είναι άλλη περίπτωση. Έχει επιχειρήσει να μπει σε όλους τους χώρους. Κυρίως μπαίνει στα πιο δεξιά λαϊκίστικα κομμάτια, όπως η ΝΙΚΗ, το κόμμα του Βελόπουλου, ενώ τραβάει κάτι και από τη ΝΔ, αλλά και από το ΠΑΣΟΚ.
Δεν έχει πλέον διείσδυση στους ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ, οι οποίοι φαίνεται ότι κινούνται μαζικά προς τον Αλέξη Τσίπρα. Μπαίνει επίσης στην Πλεύση Ελευθερίας, που αποδεικνύεται ένα ιδιότυπο εκλογικό σώμα, το οποίο δεν είναι καθαρά αριστερόστροφο, αλλά είναι περισσότερο αντισυστημικό.
Τι κάνει η Καρυστιανού; Έχει έναν ήπιο αντισυστημισμό, όχι ακτιβιστικό, όπως είχαμε δει προηγούμενα χρόνια από άλλα κόμματα. Θα προσπαθήσει με αυτόν τον τρόπο να προσεγγίζει και να εκφράζει τους ανθρώπους που είναι απογοητευμένοι ή θεωρούν ότι το υπάρχον πολιτικό σύστημα δεν μπορεί να τους εκφράσει. Γίνεται μια μεγάλη συζήτηση για το πόσο κόσμο μπορεί να κινητοποιήσει. Το κάνει ως
ψήφος συμπάθειας αυτήν τη στιγμή στις νεότερες ηλικίες, οι οποίες όμως είναι λίγο επίφοβες σχετικά με την τελική τους εκλογική συμπεριφορά. Δηλαδή αν θα πάνε να ψηφίσουν και αν αυτό που δηλώνουν σε μια δημοσκόπηση θα το κάνουν τελικά και στην κάλπη.
Ενώ φαίνεται λοιπόν ότι έχει μεγαλύτερο κύκλο η Μαρία Καρυστιανού, είναι πολύ πιο χαλαρή η σχέση που έχει με τους ψηφοφόρους αυτήν τη στιγμή. Δηλαδή δεν σχηματοποιεί πυρήνα ψηφοφόρων, όπως κάνει ο Αλέξης Τσίπρας. Έχει μια ψήφο συμπάθειας, η οποία βλέπουμε από τις μετρήσεις ότι όταν τίθενται ζητήματα διακυβέρνησης είναι πολύ χαμηλές οι επιδόσεις της. Δηλαδή, στην ερώτηση αν μπορεί να νικήσει τον Μητσοτάκη είναι 7%, αν μπορεί να διαχειριστεί θέματα της οικονομίας είναι 10%, αν μπορεί να διαχειριστεί θέματα εξωτερικής πολιτικής είναι 6% κ.λπ. Είναι πολύ χαμηλοί οι δείκτες σε αυτό το κομμάτι, ενώ είναι σχετικά υψηλοί όσον αφορά τις προσδοκίες που μπορεί να δημιουργήσει, δηλαδή σε αυτά τα πιο συναισθηματικού τύπου άυλα πράγματα.
Όσον αφορά τον Αντώνη Σαμαρά, έχει πολύ μικρότερη επιρροή και επίδραση στο κοινωνικό σώμα απ’ ό,τι έχουν τα άλλα δύο νέα κόμματα. Ωστόσο, ο Αντώνης Σαμαράς μπορεί να αποδειχθεί το μεγαλύτερο πρόβλημα για τη ΝΔ. Διότι αυτά τα δύο κόμματα, όπως είδαμε, δεν επηρεάζουν τη ΝΔ, τουναντίον ανέβηκε λίγο στις τελευταίες δημοσκοπήσεις, διότι ανέβασε λίγο συσπείρωση και τράβηξε και λίγο κόσμο από τους ψηφοφόρους της ΝΔ που δηλώναν ότι μετακινούνται προς το ΠΑΣΟΚ και τώρα με την εμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα επιστρέφουν πάλι στη ΝΔ. Ο
Αντώνης Σαμαράς είναι ο μόνος που πραγματικά μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα. Και ως πρόβλημα εννοώ ότι μπορεί να είναι της τάξης του 1,5% με 2%, το οποίο μπορεί να αποδειχτεί αρκετό σε αυτό που προσπαθεί να κάνει η ΝΔ, δηλαδή να ανεβάσει όσο μπορεί περισσότερο τη συσπείρωση και να φτάσει πάνω από 30%. Διότι είναι άλλη η κατάσταση να πάμε στις εκλογές και να είναι κοντά στο 32% και άλλη να είναι στο 28,5% με 29%. Μπορεί στατιστικά να μην έχουν ουσιαστική διαφορά, αλλά πολιτικά μπορεί να δημιουργήσουν πολύ διαφορετικές δυναμικές.
Ανδρέας Δρυμιώτης, εκλογικός αναλυτής
Ο Αλέξης Τσίπρας έχει σήμερα 17%, ωστόσο εκτιμώ πως αν είχαμε εκλογές τώρα θα έπαιρνε ένα ποσοστό που κυμαίνεται από 10% έως 12%. Έχω δεσμευτεί κιόλας ότι αν κάνω λάθος θα ζητήσω και συγγνώμη. Η Μαρία Καρυστιανού σιγά σιγά «ξεφουσκώνει», αλλά δεν ξέρω πού θα φτάσει. Ωστόσο, τη βλέπω σε μονοψήφια νούμερα. Ο Αντώνης Σαμαράς είναι διαφορετικό θέμα. Θα επηρεάσει κυρίως τη Δεξιά, καθώς από εκεί θα πάρει ψήφους. Από τη Λατινοπούλου και τον Βελόπουλο.
Στις καλές μέρες της Πολιτικής Άνοιξης πήρε 4,88%. Παραπάνω από αυτό το ποσοστό σήμερα αποκλείεται να πάρει. Τότε ήταν νέος, πιο ενεργός, δεν τον ήξερε και κανένας.
Έτσι νομίζω για όλους αυτούς. Εκτίμηση κάνω. Υπάρχει η εμπειρία, τα ποιοτικά χαρακτηριστικά, αλλά έχουμε και καινούργιες καταστάσεις, καινούργια κόμματα, θέλει λίγο περισσότερο χρόνο για να έχουμε καλύτερη εικόνα.
Γιώργος Τράπαλης, πολιτικός αναλυτής της Good Affairs
Όσον αφορά το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, τα στοιχεία αποτυπώνουν αυτό που βλέπαμε εδώ και πάρα πολύ καιρό. Από τη στιγμή που αποχώρησε από την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ είχε σταθερά ένα υψηλό ποσοστό πρωθυπουργησιμότητας σε σχέση με οποιονδήποτε άλλον επικεφαλής κόμματος αντιπολίτευσης. Ως εκ τούτου, το γεγονός ότι περίπου τα τρία τέταρτα των ανθρώπων οι οποίοι ψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ στις βουλευτικές εκλογές του 2023, χωρίς να βάζουμε οποιοδήποτε άλλο κομμάτι, έρχονται από άλλα κόμματα, και στηρίζουν την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα, μας δικαιολογεί αυτό το ποσοστό που έχει σήμερα. Σε έναν νέο διπολισμό, ο οποίος πάει να ξεκινήσει από την αρχή, η λογική είναι ότι το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα πιο εύκολα κοιτάζει προς τα πάνω παρά προς τα κάτω, υπό την προϋπόθεση βέβαια ότι θα δράσουν διαφορετικά από τη στρατηγική του ΣΥΡΙΖΑ του 2023. Διότι, αν αντιγράψουν αυτήν τη στρατηγική, είναι δεδομένο ότι και αυτό το εγχείρημα θα πάει στα βράχια. Δηλαδή θέλει μια τελείως διαφορετική στρατηγική και τελείως
διαφορετική οπτική της πραγματικότητας.
Για τη Μαρία Καρυστιανού είναι κάτι πολύ πιο επισφαλές. Φαίνεται ότι έρχεται και παίρνει ένα τεράστιο κομμάτι αντισυστημικής ψήφου, αλλά οι ψηφοφόροι της ως προς την κλίμακα Αριστερά – Δεξιά, σύμφωνα με έρευνες της Good Affairs, φαίνεται ότι κατά 60% δεν απαντούν σε πολιτική κλίμακα, δηλαδή δεν εκφράζεται πολιτικά ψήφος στα αριστερά – δεξιά, γι’ αυτό είναι αρκετά επισφαλές ακόμα το πού θα
καταλήξει το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού, το οποίο αυτήν τη στιγμή είναι ψηλά.
Είναι σαφώς σε διψήφιο νούμερο, και το χειρότερο που μπορούμε να πούμε είναι ότι παίζεται η τρίτη θέση με το ΠΑΣΟΚ στα ίσα ή είναι καθαρά από πάνω.
Επίσης σημαντικό στοιχείο που δείχνει ότι ο Αλέξης Τσίπρας ξεφεύγει, όσον αφορά τουλάχιστον την κόντρα με το ΠΑΣΟΚ, είναι ότι ο ίδιος, στο ερώτημα αν μπορεί να ενώσει την Κεντροαριστερά ή αν μπορεί να αποτελέσει τον εναλλακτικό πόλο εξουσίας απέναντι στον Κυριάκο Μητσοτάκη, είναι πολύ ψηλότερα αυτήν τη στιγμή από τον Νίκο Ανδρουλάκη και από οποιονδήποτε άλλον επικεφαλής κόμματος της Κεντροαριστεράς. Όσον αφορά τον Αντώνη Σαμαρά, είναι πάρα πολύ νωρίς ακόμα και κανείς δεν μπορεί να ξέρει πού μπορεί να κινηθεί. Φαίνεται, πάντως, ότι «πετάει» σε χαμηλότερες «πτήσεις» προφανώς από τα κόμματα Τσίπρα και Καρυστιανού.
Εκτιμώ ότι για τη Μαρία Καρυστιανού δεν θα μας κάνει εντύπωση το οτιδήποτε. Ξέρουμε τώρα πού είναι, ξέρουμε ότι παίρνει δυνάμεις κυρίως από τον ευρύτερο αντισυστημικό χώρο και κυρίως από τον χώρο που δεν εκφράζεται πολιτικά, γι’ αυτό και είναι πολύ επισφαλές το να καταλήξουμε πού θα είναι το επόμενο διάστημα και βέβαια την ημέρα της κάλπης. Αυτήν τη στιγμή είναι ψηλά, φαίνεται να είναι στην τρίτη θέση και να ξεπερνάει ακόμα και το ΠΑΣΟΚ. Για τον Αλέξη Τσίπρα είναι σαφώς πιο δομημένα τα πράγματα. Φαίνεται ότι, αν είναι διαφορετική η στρατηγική του από αυτήν που ακολούθησε στον ΣΥΡΙΖΑ και έχει μια καλύτερη αντιμετώπιση πραγματικότητας, έχει όλα τα στοιχεία να είναι ο άλλος πόλος απέναντι στη ΝΔ.
Εφημερίδα Απογευματινή
