Αποκάλυψη της «Α»: Ποιοι λαθρομετανάστες θα στέλνονται στη Ρουάντα από το 2027

Ανακοινώθηκε στη Βιέννη το κέντρο επιστροφής εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πώς θα λειτουργεί.
10:09 - 17 Νοεμβρίου 2026

Η Ρουάντα είναι και επίσημα η χώρα με την οποία η Ελλάδα, η Γερμανία, η Αυστρία, η Δανία και η Ολλανδία προχωρούν σε τεχνικές διαβουλεύσεις για τη δημιουργία του πρώτου Κέντρου Επιστροφής Μεταναστών (Return Hub) εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως ανακοινώθηκε χθες στη Βιέννη, με τις πρώτες μεταφορές να τοποθετούνται χρονικά στις αρχές του 2027.

Όπως επισημάνθηκε στην κοινή διακήρυξη, οι επιστροφές αποτελούν θεμελιώδη πυλώνα ενός αξιόπιστου και αποτελεσματικού συστήματος μετανάστευσης, ενώ το μοντέλο των κέντρων επιστροφών στοχεύει στο να καλύψει το κενό στην εκτέλεση των αποφάσεων επιστροφής και να πλήξει καίρια το επιχειρηματικό μοντέλο των κυκλωμάτων διακίνησης μεταναστών. Το υπό διαμόρφωση πλαίσιο θα εδράζεται πλήρως στο Ενωσιακό, το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Ρουάντα, συμπεριλαμβανομένου του Διεθνούς Δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Θα αφορά αποκλειστικά υπηκόους τρίτων χωρών που διαμένουν παράνομα στα πέντε κράτη-μέλη της ΕΕ και σε βάρος των οποίων εκκρεμεί εκτελεστή απόφαση επιστροφής ή απομάκρυνσης, δηλαδή άτομα που δεν χρήζουν διεθνούς προστασίας ούτε έχουν δικαίωμα παραμονής για οποιονδήποτε άλλο λόγο. Παράλληλα, θα τους παρέχεται η δυνατότητα είτε να ενταχθούν στην κοινωνία της Ρουάντα είτε να επιστρέψουν οικειοθελώς στη χώρα καταγωγής τους ή σε οποιαδήποτε άλλη χώρα στην οποία μπορούν να εισέλθουν και να διαμείνουν νόμιμα, με την υποστήριξη της Ρουάντας και διεθνών οργανισμών.

Στις συζητήσεις συμμετέχει ως παρατηρήτρια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, συμβάλλοντας στην εναρμόνιση των σχετικών προβλέψεων με το Ευρωπαϊκό Δίκαιο, ενώ τεχνική υποστήριξη και συμβουλευτική συνδρομή παρέχουν ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ) και η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), διασφαλίζοντας την ακεραιότητα των συστημάτων ασύλου και την τήρηση των διεθνών εγγυήσεων προστασίας.

Η πρώτη δομή αναμένεται να φιλοξενεί περίπου 100 άτομα κάθε φορά. Όσοι μεταφέρονται εκεί θα μπορούν να κυκλοφορούν ελεύθερα στη Ρουάντα και αναμένεται να ενταχθούν στην τοπική κοινωνία και στην αγορά εργασίας. Το αρχικό κέντρο θα αποτελέσει πιλοτικό έργο μικρής κλίμακας, με σχέδια για διεύρυνση του προγράμματος μόλις τεθεί σε λειτουργία και μειωθεί ο κίνδυνος οι απελάσεις να μπλοκαριστούν από νομικές προσφυγές. Οι πέντε χώρες θα απελαύνουν μόνο απορριφθέντες αιτούντες άσυλο στους οποίους έχουν επιβληθεί εκτελεστές αποφάσεις επιστροφής. Οι ανήλικοι θα εξαιρούνται, ενώ κάθε χώρα θα εφαρμόζει τα δικά της κριτήρια για την επιλογή όσων πρόκειται να απελαθούν.

Με αφορμή την κοινή ανακοίνωση, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, επισήμανε ότι το Return Hub στη Ρουάντα είναι συμβατό με το Διεθνές Δίκαιο, δεν θα είναι κλειστή δομή, αλλά «ένα θετικό αφήγημα για ανθρώπους που δεν μπορούν να μείνουν στην Ευρώπη». Αναφερόμενος στη συνεργασία με τη Ρουάντα, ευχαρίστησε τον υπουργό Εσωτερικών της χώρας, Βενσάν Μπιρούτα, επισημαίνοντας ότι η πρωτοβουλία μπορεί να προσφέρει «σε κάποιους ανθρώπους μια δεύτερη ευκαιρία, να έχουν ένα νόμιμο καθεστώς σε μια τρίτη χώρα από τη στιγμή που δεν μπορούν να το έχουν στην Ευρώπη».

Εφημερίδα Απογευματινή