Η «αφρόκρεμα» της Ρωσικής Πρωτοπορίας των αρχών του εικοστού αιώνα «εισβάλλει» στην Εθνική Πινακοθήκη για το επετειακό αφιέρωμα «Ο Κόσμος της Πρωτοπορίας: Πόλη, Φύση, Σύμπαν, Άνθρωπος». Η μεγάλη αυτή έκθεση, ένα πραγματικά μείζον εικαστικό γεγονός για τη χώρα, που θα εγκαινιαστεί την Πρωταπριλιά κι επιμελείται η διευθύντρια της Πινακοθήκης Συραγώ Τσιάρα, πραγματοποιείται σε συνεργασία με το MOMUS – Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης – Συλλογή Κωστάκη. Αφορμή, η συμπλήρωση 30 χρόνων από την πρώτη παρουσίασή της στην Ελλάδα.
Πρόκειται για συνύπαρξη της ελίτ του κινήματος, για 43 λαμπρούς δημιουργούς εκ των οποίων Καντίνσκι, Ποπόβα, Μαγιακόφσκι, Κλούτσις, Κουντριάσοφ, Μαλέβιτς, Κλιουμ, Ρέντκο, Τάτλιν, Ροντσένκο σε τρεις επιμέρους θεματικές «Πόλη, Φύση και Σύμπαν»: η τέχνη συνομιλεί με τις πολιτικές, ιδεολογικές κι αισθητικές αναζητήσεις της εποχής και οι φιλότεχνοι ενθουσιάζονται με το αποτέλεσμα.
Η Ρωσική Πρωτοπορία σαν όρος αναφέρεται στον χώρο -τη Μόσχα και την Αγία Πετρούπολη- όπου έζησαν βρίσκοντας πρόσφορο έδαφος καλλιτέχνες από τη Ρωσία, τη Βαλτική, την Ουκρανία, τον Καύκασο. Έστησαν δική τους σχολή-διάλογο με/και για τις τέχνες, αλλά η δημιουργία τους διακόπηκε απότομα με την επιβολή του σοσιαλιστικού ρεαλισμού και τις διώξεις των καλλιτεχνών στις αρχές των ‘30s. Πρόλαβαν ωστόσο μέχρι τότε να διαμορφώσουν τη δική τους γλώσσα μοντέρνας τέχνης.
Όσο για τον μεγάλο και τρανό Ζακυνθινό Κωστάκη, γεννημένος στη Μόσχα το 1913, αρχικά εργάστηκε στην ελληνική πρεσβεία. Μετά το 1940, μεσούντος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, μεταπήδησε στην καναδική. Συνοδεύοντας, στο πλαίσιο των καθηκόντων του, ξένους διπλωμάτες που βρίσκονταν στη σοβιετική πρωτεύουσα σε αίθουσες τέχνης και σε παλαιοπωλεία, πρωτοήρθε σε επαφή με τη ρωσική πειραματική τέχνη αρχίζοντας να αναζητεί καλλιτέχνες και να αγοράζει έργα… Το αποτέλεσμα ήταν μία μυθική αξίας συλλογή – μέρος της οποίας θα απολαύσουμε προσεχώς.
Εφημερίδα Απογευματινή
