Για πολλά χρόνια επενδύαμε στον πολιτισμό επειδή πιστεύαμε στην αξία του. Σήμερα, διαθέτουμε ολοένα και περισσότερα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι επενδύουμε στον πολιτισμό και επειδή παράγει αξία.
Αυτή είναι η σημαντικότερη συμβολή των δύο πρόσφατων μελετών για τον ελληνικό οπτικοακουστικό τομέα: της διεθνούς μελέτης της Olsberg SPI και της νέας μελέτης του ΙΟΒΕ για την παραγωγή οπτικοακουστικών έργων στην Ελλάδα.
Οι δύο μελέτες εξετάζουν διαφορετικές αλλά συμπληρωματικές διαστάσεις της ίδιας πραγματικότητας.
Η πρώτη επιβεβαιώνει ότι τα ελληνικά επενδυτικά κίνητρα αποτελούν ένα αποτελεσματικό εργαλείο δημόσιας πολιτικής, με κάθε 1 ευρώ δημόσιας ενίσχυσης να κινητοποιεί πολλαπλάσια οικονομική δραστηριότητα ύψους 4,2 ευρώ. Η δεύτερη αποτυπώνει, ίσως για πρώτη φορά με τόσο ολοκληρωμένο τρόπο, το συνολικό οικονομικό και κοινωνικό αποτύπωμα του οπτικοακουστικού τομέα στην Ελλάδα: ετήσια συμβολή περίπου 1,9 δισεκατομμυρίων ευρώ στο ΑΕΠ, σχεδόν 44.000 θέσεις εργασίας, περισσότερα από 581 εκατομμύρια ευρώ δημόσια έσοδα, αλλά και μια εντυπωσιακή αναπτυξιακή δυναμική, με 137% αύξηση του κύκλου εργασιών και 147% αύξηση της απασχόλησης μέσα σε μία δεκαετία.
Οι αριθμοί αυτοί δεν περιγράφουν απλώς έναν ακόμη οικονομικό κλάδο. Περιγράφουν τη μετάβαση της Ελλάδας σε ένα διαφορετικό παραγωγικό μοντέλο, όπου η δημιουργικότητα, η τεχνολογία και ο πολιτισμός μετατρέπονται σε αναπτυξιακό κεφάλαιο.
Η μεγαλύτερη αξία, όμως, των δύο μελετών βρίσκεται στο γεγονός ότι αποτελούν μέρος μιας βαθύτερης αλλαγής στον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζεται η δημόσια πολιτική.
Για χρόνια, η γνώση για τον οπτικοακουστικό τομέα ήταν διάσπαρτη. Υπήρχαν σημαντικές μελέτες, αξιόλογες πρωτοβουλίες και επιμέρους στοιχεία, όμως τα δεδομένα παρέμεναν κατακερματισμένα και συχνά δύσκολα προσβάσιμα. Αυτό περιόριζε τη δυνατότητα να σχεδιάζονται, να παρακολουθούνται και να αξιολογούνται οι δημόσιες πολιτικές με ενιαίο και συστηματικό τρόπο.
Σήμερα, η εικόνα αυτή αλλάζει με τη δημιουργία μιας εθνικής υποδομής δεδομένων που υπηρετεί τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και κυρίως τη χάραξη καλύτερων δημόσιων πολιτικών.
Οι δύο μελέτες, το Παρατηρητήριο του ΕΚΚΟΜΕΔ, η συστηματική δημοσίευση ανοικτών στατιστικών δεδομένων για τις χρηματοδοτήσεις, το ελληνικό box office δημιουργούν σταδιακά ένα συνεκτικό σώμα γνώσης για τον ελληνικό οπτικοακουστικό δημιουργικό τομέα.
Η μετάβαση αυτή δεν προέκυψε τυχαία. Αποτελεί συνέχεια μιας συνεπούς στρατηγικής που υλοποιεί το υπουργείο Πολιτισμού τα τελευταία επτά χρόνια για την ενίσχυση του οπτικοακουστικού τομέα. Η θεσμική αναδιοργάνωση, η ενίσχυση των χρηματοδοτικών εργαλείων, η ίδρυση του ΕΚΚΟΜΕΔ ως ενιαίου εθνικού φορέα, η ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της χώρας και η επένδυση στην καινοτομία δημιούργησαν τις προϋποθέσεις ώστε σήμερα να μπορούμε να μιλάμε όχι μόνο για έναν δυναμικά αναπτυσσόμενο κλάδο, αλλά για μια ολοκληρωμένη δημόσια πολιτική για την οπτικοακουστική δημιουργική οικονομία.
Δεν είναι τυχαίο ότι το νέο Πενταετές Σχέδιο Δράσης Greece on Screen, που εγκρίθηκε από το υπουργικό συμβούλιο, στηρίζεται ακριβώς σε αυτήν τη φιλοσοφία. Με ορίζοντα το 2030 και αυξημένους πόρους, αποτελεί μια εθνική στρατηγική για την οπτικοακουστική δημιουργική οικονομία, με συγκεκριμένους στόχους, μετρήσιμους δείκτες και, για πρώτη φορά, ρητή πρόβλεψη συνεχούς αξιολόγησης της αποτελεσματικότητάς της από ανεξάρτητους επιστημονικούς φορείς.
Γιατί οι σύγχρονες δημόσιες πολιτικές οφείλουν να μπορούν να αποδείξουν ότι λειτουργούν.
Η Ελλάδα διαθέτει το ταλέντο, το πολιτιστικό απόθεμα και τις δυνατότητες να πρωταγωνιστήσει.
Η πρόκληση της επόμενης δεκαετίας δεν είναι πλέον να αποδείξουμε ότι η οπτικοακουστική δημιουργική οικονομία έχει αξία. Αυτό το αποδεικνύουν πλέον τα δεδομένα.
Η πραγματική πρόκληση είναι να αξιοποιήσουμε αυτήν τη γνώση για να σχεδιάσουμε καλύτερες πολιτικές, να δημιουργήσουμε περισσότερες ευκαιρίες για τους δημιουργούς, να προσελκύσουμε περισσότερες επενδύσεις και να μετατρέψουμε τη δημιουργικότητα σε ένα από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα της ελληνικής οικονομίας.
Ο κ. Χριστόπουλος είναι διευθύνων σύμβουλος του ΕΚΚΟΜΕΔ
Εφημερίδα Απογευματινή
