Μονιμότητα: Μια συνταγματική αντίφαση

Οι κυβερνήσεις και οι πολιτικοί, που οφείλουν να κάνουν την αυτοκριτική τους, διότι «το μάρμαρο» (το οικονομικό) το πληρώνει τελικώς ο κοσμάκης
10:05 - 4 Φεβρουαρίου 2026

Το διάγγελμα του πρωθυπουργού με το οποίο προανήγγειλε τη σκοπιμότητα της συνταγματικής αναθεώρησης και τις βασικές αλλαγές που πρέπει να γίνουν ώστε να προσαρμοστεί ο καταστατικός χάρτης της χώρας στις απαιτήσεις και συνθήκες του 21ου αιώνα έθιξε και ένα καίριο ζήτημα το οποίο επί δεκαετίες υπήρξε πολιτικό ταμπού. Και αυτό το ζήτημα δεν είναι άλλο από το καθεστώς -προνόμιο θα έλεγα- της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων.
Ούτως ή άλλως οι μεταρρυθμίσεις που μένει να γίνουν αφορούν και τον εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης, ο οποίος βεβαίως περνάει μέσα από την εξυγίανσή της. Όχι μόνο την ηθική (περί της οποίας πολλά έχει να διηγηθεί ο πρώην επιθεωρητής Δημόσιας Διοίκησης κ. Ρακιτζής), και που συναρτάται με την αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων.

Η άρση της μονιμότητας των δημοσίων υπαλλήλων (ή η διαφοροποίηση των όρων διατήρησής της) αφορά έναν θεσμό τον οποίον επέβαλαν οι πολιτικοί πριν από σχεδόν έναν αιώνα, προκειμένου να προστατέψουν τους δημοσίους υπαλλήλους από δικές τους αυθαιρεσίες, θεωρώντας προφανώς ότι αυτές δεν επρόκειτο να σταματήσουν ποτέ! Ομολογούσαν, με άλλα λόγια, την τάση τους για παρανομίες, απάνθρωπες συμπεριφορές (διότι περί αυτού πρόκειται) και για κομματικό ρατσισμό.

Η άποψη που έχει διατυπωθεί ότι η μονιμότητα επιτρέπει στον δημόσιο υπάλληλο να ασκήσει απερίσπαστος τα καθήκοντά του, προσηλωμένος στο δημόσιο συμφέρον και χωρίς να εξαρτάται από οιεσδήποτε πολιτικές μεταβολές ή άλλες πολιτικές επιπτώσεις (!), σηκώνει πολύ νερό και ερεθίζει τους κακόμοιρους υπαλλήλους του ιδιωτικού τομέα. Και μόνο αυτή η δικαιολόγηση της μονιμότητας -την οποία, δυστυχώς, συνυπογράφει (ακόμη;) η μεγάλη πλειοψηφία του πολιτικού κόσμου πρωτοστατούντων των αριστερών-, παρέχει την ευκαιρία και προκαλεί έναν οργισμένο αντίλογο, τον οποίο αντιστοίχως προσυπογράφει η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών:

Πρώτον, το ίδιο το Σύνταγμα αντιφάσκει κατοχυρώνοντας αφενός την ισότητα των πολιτών (άρθρο 4) και αφετέρου τη μονιμότητα στο Δημόσιο (άρθρο 103). Διότι πώς μπορεί να υπάρχει ισότητα ΟΛΩΝ, όταν ορισμένων κατοχυρώνεται η εργασία, ώστε να μη μείνουν ποτέ χωρίς δουλειά, και επί άλλων επικρέμαται, μια ζωή, η δαμόκλειος σπάθη της ανά πάσα στιγμήν απόλυσης!

Δεύτερον, εάν δεν μπορεί ο εργαζόμενος στο Δημόσιο να ασκήσει απερίσπαστος τα καθήκοντά του, είναι επειδή, όπως έχουν ομολογήσει στο παρελθόν ακόμη και υπουργικά χείλη, εξαρτάται από πολιτικές μεταβολές ή άλλες πολιτικές επιπτώσεις! Επομένως, για τον φόβο αυτόν των δημοσίων υπαλλήλων υπεύθυνα είναι τα κόμματα, οι κυβερνήσεις και οι πολιτικοί, που οφείλουν να κάνουν την αυτοκριτική τους, διότι «το μάρμαρο» (το οικονομικό) το πληρώνει τελικώς ο κοσμάκης. Αλλά και διότι διατηρούν μια παγκόσμια πρωτοτυπία, επειδή αυτοί δεν μπορούν να αλλάξουν αντιλήψεις και να παγιώσουν μια συγκεκριμένη πολιτική ηθική! Κοινώς, μεροληπτούμε και αδικούμε με τη συμπεριφορά μας, επί σχεδόν έναν αιώνα, και γι’ αυτό προστατεύουμε τα θύματά της!

Εφημερίδα Απογευματινή