Η Bundesliga ως διοργανώτρια Αρχή είναι υπερήφανη για τον αποκαλούμενο «κανόνα 50+1» που ισχύει για τις ομάδες της, ωστόσο ένας από τους πιο δημοφιλείς πλέον συλλόγους της δεν τηρεί το δόγμα του γερμανικού ποδοσφαίρου. Ο λόγος για την Μπάγερ Λεβερκούζεν, την αποψινή (22.00) αντίπαλο του Ολυμπιακού στον αγώνα ρεβάνς της ενδιάμεσης φάσης του Champions League.
Ο κανόνας 50+1 που ισχύει στις δύο ανώτερες επαγγελματικές κατηγορίες έχει σχεδιαστεί για να διασφαλίζει πως οι οπαδοί διατηρούν τον έλεγχο των συλλόγων. Είναι ένα από τα βασικά στοιχεία μιας φιλοσοφίας που επικεντρώνεται στους οπαδούς και έχει γίνει ουσιαστικά σήμα κατατεθέν για την Bundesliga. Για να γίνει πιο κατανοητό περί τίνος πρόκειται, οι οπαδοί είναι μέλη του Ερασιτέχνη κάθε ομάδας και ο Ερασιτέχνης έχει υποχρεωτικά στην κατοχή του τις μισές μετοχές και μία ακόμα και κατ’ επέκταση αντίστοιχο δικαίωμα ψήφου στις όποιες αποφάσεις λαμβάνονται.
Εν ολίγοις, το συγκεκριμένο δόγμα, που αφορά την ανώτερη και την αμέσως επόμενη κατηγορία του γερμανικού ποδοσφαίρου, σημαίνει ότι περισσότερες από τις μισές μετοχές ενός συλλόγου (50% των μετοχών συν μία) πρέπει να ελέγχονται από τα μέλη του. Θεσπίστηκε το 1998 για να προστατεύσει τους συλλόγους από τον πλήρη έλεγχο εξωτερικών επενδυτών, διασφαλίζοντας κυρίως εισιτήρια με προσιτές τιμές, δημοκρατική διοίκηση και την ταυτότητα του συλλόγου.
Ο κανόνας αυτός θεωρείται θεμελιώδης για την κουλτούρα της Bundesliga, διατηρώντας το ποδόσφαιρο ως άθλημα του απλού κόσμου και όχι απλώς ως επιχειρηματική δραστηριότητα. Ισχύει για όλους στις δύο πρώτες κατηγορίες – εκτός από δύο εξαιρέσεις, μία εκ των οποίων είναι η Μπάγερ Λεβερκούζεν.
Αμφισβητήθηκε έντονα κατά κύριο λόγο από τον πρόεδρο του Ανόβερου, Μάρτιν Κιντ, αλλά οι εκκλήσεις του μεγιστάνα των ακουστικών βοηθημάτων δεν έγιναν δεκτές. Οι σύλλογοι ψήφισαν συντριπτικά κατά των αλλαγών στον κανόνα και οι επικεφαλής του γερμανικού ποδοσφαίρου απέρριψαν το αίτημα του Κιντ για κατάργηση πριν από περίπου οκτώ χρόνια.
Του δόγματος 50+1 εξαιρούνται εταιρείες που χρηματοδοτούν αδιάλειπτα έναν σύλλογο για περισσότερα από 20 χρόνια. Η Μπάγερ Λεβερκούζεν ανήκει εξ ολοκλήρου στον γερμανικό φαρμακευτικό γίγαντα Bayer, από τον οποίο προέκυψε ο σύλλογος το 1904. Οι εργαζόμενοι στην Bayer ίδρυσαν τον σύλλογο πριν από 122 χρόνια και έκτοτε παραμένει στα χέρια της εταιρείας.
Και η Βολφσμπούργκ
Εξαιρείται από τον κανόνα του 50+1, επειδή οι επενδυτές είχαν ήδη κρατήσει τις μετοχές τους για 20 χρόνια και περισσότερο. Το ίδιο ισχύει και για τη Βόλφσμπουργκ, η οποία σχηματίστηκε από υπαλλήλους της αυτοκινητοβιομηχανίας Volkswagen, η οποία εξακολουθεί να κατέχει εξ ολοκλήρου τον σύλλογο.
Η Χοφενχάιμ ήταν μέχρι πρότινος η τρίτη εξαίρεση, αλλά πλέον ανήκει κατά πλειοψηφία σε οπαδούς, αφού ο πάμπλουτος πρώην ιδιοκτήτης της, ο μεγιστάνας του λογισμικού SAP, Ντίτμαρ Χοπ, μεταβίβασε το μεγαλύτερο μέρος των δικαιωμάτων ψήφου πίσω στα μέλη τον Νοέμβριο του περασμένου έτους.
Υπήρξε και η περίπτωση της Λειψίας, η οποία κατηγορήθηκε ότι παραβίασε τους σχετικούς κανόνες έχοντας μόνο 11 μέλη, τα οποία όμως αποδείχθηκε ότι είναι όλοι υπάλληλοι της Red Bull, της εταιρείας παραγωγής ενεργειακών ποτών, που έχει καταστήσει τον σύλλογο το κλαμπ-ναυαρχίδα ενός παγκόσμιου δικτύου ομάδων.
Η αιχμή
Τον περασμένο Ιούνιο η Γερμανική Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Καρτέλ ενημέρωσε την DFL (Γερμανική Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου) ότι ο κανόνας 50+1 πρέπει να παραμείνει σε ισχύ αλλά να βελτιωθεί όσον αφορά την εφαρμογή του. Αυτή η βελτίωση αποτελούσε ευθέως αιχμή για την Μπάγερ Λεβερκούζεν και τη Βόλφσμπουργκ.
Η Γερμανική Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Καρτέλ (Bundeskartellamt ή BKartA) είναι η ανεξάρτητη ανώτατη ομοσπονδιακή Αρχή ανταγωνισμού της Γερμανίας με έδρα τη Βόννη. Η κύρια αποστολή της είναι η προστασία του ελεύθερου και δίκαιου ανταγωνισμού, λειτουργώντας ως ο «διαιτητής» της γερμανικής αγοράς. Η Αρχή δημοσίευσε τα συμπεράσματά της για τον κανόνα 50+1 στις 16 Ιουνίου 2025. Ανέφερε ότι εξακολουθεί να «μην έχει βασικές αντιρρήσεις για τον κανόνα 50+1». Ωστόσο ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Καρτέλ, Αντρέα Μουντ, τόνισε ότι πρέπει να γίνουν κάποιες βελτιώσεις.
Το πιο κρίσιμο σημείο είναι ότι δεν μπορούν να συνεχίσουν να ισχύουν περαιτέρω εξαιρέσεις. Σύμφωνα με την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Καρτέλ, τα δικαιώματα κληρονομικότητας για την Μπάγερ Λεβερκούζεν και τη Βόλφσμπουργκ, οι οποίες μέχρι στιγμής εξαιρούνται από τον κανόνα, δεν πρέπει να παραχωρούνται επ’ αόριστον. «Ύστερα από απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου δεν φαίνεται πλέον δυνατό να παρέχεται μόνιμη προστασία σε συλλόγους που έχουν ήδη λάβει απαλλαγή», δήλωσε ο Μουντ αναφερόμενος στη Λεβερκούζεν και τη Βόλφσμπουργκ. «Αντίθετα, όλοι οι σύλλογοι πρέπει, κατ’ αρχήν, να πορευτούν με ίσους όρους ανταγωνισμού. Αυτό σημαίνει ότι τουλάχιστον μακροπρόθεσμα πρέπει να διασφαλιστεί πως ο μητρικός σύλλογος (σ.σ. δηλαδή ο Ερασιτέχνης), ο οποίος είναι ανοιχτός σε νέα μέλη, ελέγχει την επαγγελματική ομάδα». Ξεκάθαρα στο στόχαστρο της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Καρτέλ έχουν μπει η Μπάγερ Λεβερκούζεν και η Βόλφσμπουργκ, καθώς και τα δύο κλαμπ δεν διαθέτουν μητρικούς συλλόγους, δηλαδή ερασιτεχνικά σωματεία. Ωστόσο αυτή είναι μία θεμελιώδης απαίτηση του κανόνα 50+1.
Οι συστάσεις της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Καρτέλ δεν πρόκειται να εφαρμοστούν άμεσα. Υπήρχε μία σημείωση στην ανακοίνωσή της που έλυσε τα χέρια της ομοσπονδίας. Ανέφερε ότι «μια μεγάλη μεταβατική περίοδος θα μπορούσε να δικαιολογηθεί δεδομένης της οικονομικής και αθλητικής σημασίας των μέτρων». Τόσο η Βόλφσμπουργκ όσο και η Μπάγερ Λεβερκούζεν εξέδωσαν ανακοινώσεις, οι οποίες κατέληγαν με το πανομοιότυπο συμπέρασμα: «Διατηρούμε κάθε δικαίωμα για όλες τις νομικές επιλογές».
Εφημερίδα Απογευματινή
