Όχι μία ούτε δύο, αλλά είκοσι δύο τοποθεσίες έχουν ταυτιστεί τον τελευταίο αιώνα με την ένδοξη «χαμένη ανακτορική πόλη» -εδώ και 1.000 χρόνια- της Ισπανίας, Μεδίνα αλ-Ζαχίρα (Medina al-Zahira): ήταν το πρώτο χαλιφάτο της Κόρδοβας, επί Aλμανσόρ ή Αλ Μανσού, του «ισχυρού της Κόρδοβα» όπως τον αποκαλούσαν. Λίγο καιρό αργότερα, όλες οι θεωρίες καταρρίπτονταν περίτρανα… Τώρα, όμως, ειδική ερευνητική ομάδα με επικεφαλής τον Αντόνιο Μοντερόσο Τσέκα από το Πανεπιστήμιο της Κόρδοβας, διατρανώνει την ανακάλυψή του(ς). Με τη μέθοδο λεπτομερούς ανάλυσης δεδομένων LiDAR, εντόπισαν ανωμαλίες στο έδαφος που «πρόδιδαν» την ύπαρξη αρχαιολογικού χώρου 1.200 στρεμμάτων. Εύλογα θεώρησαν ότι επρόκειτο για τη «χαμένη ανακτορική πόλη», η οποία αποτέλεσε παγκόσμιο κέντρο πολιτισμού, επιστημών, τεχνών. Ο Τσέκα, ακολουθώντας κατά γράμμα μεσαιωνικά κείμενα και ιστορικές αναλύσεις, υπογραμμίζει ότι είχε καταχωρηθεί ως «βασιλική περιουσία, η οποία πέρασε στον Φίλιππο ΙΙ». Όλα τα απομεινάρια της συγκλίνουν με ό,τι έχει γραφτεί για τη Μεδίνα αλ-Ζαχίρα, την οποία έχτισε ο Αμπντ-Αρ Ραχμάν ΙΙΙ και είχε σήμα-κατατεθέν φανταχτερό παλάτι.
Η μυστηριώδης εξαφάνισή της ύστερα από την πτώση του Αλ Μανσού μεταφράστηκε σε αίνιγμα για τους μετέπειτα ιστορικούς: αμέσως μετά σβήστηκε από τον χάρτη. Τώρα, όμως, με την ανάλυση LiDar (που έχει χρησιμοποιηθεί για ταυτοποίηση εκατοντάδων ακόμα αρχαιολογικών χώρων κι έχει αποδειχθεί φερέγγυα) ήρθε στο φως η συγκεκριμένη πόλη για να «απαντήσει» στο αίνιγμα. Η ομάδα σκάναρε περιμετρικά και σε βάθος 12 χιλιόμετρα από το iconic Μεγάλο Τζαμί της Κόρδοβας, αποκαλύπτοντας ερείπια που έφεραν μοτίβα πολυτελών χτισμάτων. Επιπροσθέτως, η δομή των δρόμων, όπως «πρόδωσαν» τα ερείπια, ενίσχυσε την άποψη του Τσέκα – ο οποίος εξαρχής είχε βάσιμες υποψίες ότι επρόκειτο για τη Μεδίνα αλ-Ζαχίρα και στη διάρκεια της έρευνας το εξακρίβωσε με τη λεπτομερή ανάλυση ψηφιακών υψομετρικών μοντέλων, που δημιουργήθηκαν από δεδομένα ανοιχτής πρόσβασης της τρίτης κάλυψης LiDAR του Εθνικού Γεωγραφικού Ινστιτούτου της Ισπανίας. Και κάπως έτσι, η «χαμένη πόλη» της Ισπανίας από αστικός μύθος, περνά στην Ιστορία.
Εφημερίδα Απογευματινή
