Σε μία περίοδο κατά την οποία τόσο τα νοίκια όσο και οι τιμές αγοράς των διαμερισμάτων έχουν εκτοξευθεί, 12.500 δικαιούχοι αναμένεται να αποκτήσουν εντός του 2026 το δικό τους σπίτι από το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», αλλά και από το διευρυμένο πρόγραμμα «Κοινωνικής Κατοικίας», που αφορά νέους, ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, δημόσιους υπαλλήλους αλλά και το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων. Η απορρόφηση από το μεγάλο στεγαστικό πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, έχει φτάσει στο 65% και έχουν διατεθεί 1,3 δισ. ευρώ, που αφορούν την απόκτηση στέγης από 11.000 πολίτες.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις στελεχών του υπουργείου, από το κονδύλι των 700 εκατ. ευρώ, που θα τρέξει μέχρι τις 31 Μαΐου 2026, μετά την παράταση που δόθηκε αλλά και τη διεύρυνση των εισοδηματικών κριτηρίων, το ποσό αυτό είναι αρκετό για να καλύψει τις ανάγκες στέγασης ακόμη 10.000 δικαιούχων, με δεδομένο ότι το μέσο κόστος για τα έως τώρα διαμερίσματα κινείται στα ποσά μεταξύ 120.000 και 130.000 ευρώ, από 190.000 που δίνει το πρόγραμμα. Η διαφορά αυτή δίνει «αέρα» για την αγορά περισσότερων διαμερισμάτων.
Διεύρυνση κριτηρίων
Τα ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια διευρύνθηκαν, ώστε ιδιώτες ηλικίας από 25 έως 50 ετών, με ελάχιστο όριο εισοδήματος τα 10.000 ευρώ και μέγιστο ανάλογα με την οικογενειακή τους κατάσταση –20.000 για τους άγαμους, 28.000 για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης προσαυξανόμενο κατά 4.000 ανά τέκνο και 31.000 για μονογονεϊκές οικογένειες πλέον 5.000 ανά τέκνο πέραν του πρώτου– να αποκτήσουν τη δική τους στέγη. Το οικονομικό πλεονέκτημα για τον δικαιούχο του προγράμματος είναι μηδενικό επιτόκιο για το 50% του στεγαστικού δανείου, ενώ το υπόλοιπο 50% καλύπτεται από συνεργαζόμενες τράπεζες με χαμηλό κυμαινόμενο επιτόκιο. Το ανώτατο ποσό δανείου που χορηγείται είναι 190.000 ευρώ. Το δάνειο καλύπτει έως το 90% της αξίας του ακινήτου, όπως αυτή ορίζεται στο συμβόλαιο αγοράς. Ο δανειολήπτης θα πρέπει να καταβάλει τουλάχιστον 20.000 ευρώ από δικούς του πόρους.
Αν η αξία του ακινήτου είναι 250.000 ευρώ, το δάνειο θα περιοριστεί στο ανώτατο όριο των 190.000 ευρώ και ο δανειολήπτης θα πρέπει να καλύψει το υπόλοιπο ποσό. Η διάρκεια του δανείου είναι από 3 έως 30 έτη. Η βασική εξασφάλιση για την παροχή χρηματοδότησης είναι το αποκτηθέν ακίνητο. Η εμπράγματη εξασφάλιση δεν θα ξεπερνά το 120% του δανείου. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι αν κάποιος λάβει δάνειο 100.000 ευρώ, η μέγιστη αξία της εμπράγματης εξασφάλισης, δηλαδή η αξία του ακινήτου για την οποία θα εγγραφεί υποθήκη, δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 120.000 ευρώ. Δεν επιτρέπεται η παροχή προσωπικής εγγύησης τρίτου για τη χορήγηση του δανείου.
Σε περίπτωση συζύγων ή μερών συμφώνου συμβίωσης λαμβάνεται υπόψη το οικογενειακό εισόδημα, ανεξάρτητα από το αν υποβάλλουν χωριστές φορολογικές δηλώσεις. Παράδειγμα αγοράς: διαμέρισμα 100 τ.μ. στην Αγία Παρασκευή, του 1987, που πωλείται σήμερα 220.000 ευρώ, αγοράζεται με δάνειο 150.000 ευρώ για 25 χρόνια. Η δόση χωρίς το «Σπίτι μου ΙΙ» πλησιάζει τα 900 ευρώ, ενώ με το πρόγραμμα περιορίζεται στα 600 ευρώ. Όφελος για τον δικαιούχο: 300 ευρώ τον μήνα και συνολικό όφελος στα 25 χρόνια του δανείου πάνω από 85.000 ευρώ.
Τρεις άξονες
Παράλληλα, 2.500 σπίτια αναμένονται από την ανακαίνιση που θα γίνει σε δημόσια κτίρια τα οποία θα δοθούν μέσω του προγράμματος κοινωνικής στέγασης, το οποίο αναπτύσσεται σε τρεις άξονες:
* Το γενικό πλαίσιο κοινωνικής στέγης που απευθύνεται σε ευάλωτες ομάδες,
* Το ειδικό πρόγραμμα για δημόσιους υπαλλήλους οι οποίοι υπηρετούν στην επαρχία ή μακριά από τον τόπο της μόνιμης κατοικίας τους
* Το στοχευμένο οικιστικό πρόγραμμα για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων.
Σύμφωνα με την υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου, το πρόγραμμα βασίζεται στην ανακαίνιση ακινήτων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, κενών κτιρίων δήμων και περιφερειών, ώστε να μετατραπούν σε κατοικίες για όσους υπηρετούν εκτός έδρας. Στο πρόγραμμα εντάσσονται επίσης ακίνητα του πρώην ΟΕΚ, στα οποία σχεδιάζεται η κατασκευή περίπου 4.000 νέων διαμερισμάτων, μεγάλο μέρος των οποίων θα επιστρέψει στο Δημόσιο για να διατεθεί σε νοικοκυριά με κοινωνικά και εισοδηματικά κριτήρια.
Το μοντέλο κοινωνικής αντιπαροχής προβλέπει ότι τουλάχιστον το 30% των νέων κατοικιών θα παραμείνει στο Δημόσιο και θα διατεθεί με κοινωνικό μίσθωμα χαμηλότερο από την αγορά. Τα υπόλοιπα διαμερίσματα θα διατεθούν στην αγορά, ενισχύοντας την προσφορά και συμβάλλοντας στη σταδιακή αποκλιμάκωση των τιμών.
Η επιλογή των ωφελουμένων θα γίνεται από τον ΟΠΕΚΑ, με έμφαση σε πολύτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες, νοικοκυριά με άτομα με αναπηρία και νέους. Η χαρτογράφηση των διαθέσιμων οικοπέδων έχει ολοκληρωθεί, με δέκα μεγάλες εκτάσεις σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και τουριστικές περιοχές να αξιοποιούνται κατά προτεραιότητα. Σημαντικό σκέλος της συνολικής στεγαστικής πολιτικής αποτελεί και το οικιστικό πρόγραμμα για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα έργα που έχουν σχεδιαστεί ποτέ για το προσωπικό των Ε.Δ., με στόχο να αντιμετωπιστούν χρόνια προβλήματα στέγασης και να ενισχυθεί η παραμονή στελεχών σε ακριτικές περιοχές.
Το πρόγραμμα προβλέπει ότι μέχρι το 2040 ο συνολικός αριθμός κατοικιών θα φτάσει τις 15.501, συνδυάζοντας την κατασκευή νέων διαμερισμάτων και τον εκσυγχρονισμό υφιστάμενων κτιρίων. Η πρώτη φάση, ήδη σε εξέλιξη, περιλαμβάνει 702 διαμερίσματα σε 54 συγκροτήματα, σε πέντε πόλεις της Θράκης και σε 13 νησιά του Αιγαίου, με προϋπολογισμό 100 εκατ. ευρώ.
Το 15% των νέων κατοικιών προορίζεται για εκπαιδευτικούς και γιατρούς της περιφέρειας, συμβάλλοντας στην ενίσχυση των τοπικών υπηρεσιών.
Εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»
