Από τον Ιούλιο ενεργοποιείται το νέο ψηφιακό σύστημα της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ), το οποίο προβλέπει την αυτόματη επιβολή φόρων, προστίμων και προσαυξήσεων σε φορολογούμενους που δεν υποβάλλουν δηλώσεις ή καθυστερούν να τις καταθέσουν. Μέσω των ηλεκτρονικών πλατφορμών Taxisnet και myAADE, η φορολογική διοίκηση θα μπορεί πλέον να εντοπίζει άμεσα τις παραβάσεις και να κινεί χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση τις σχετικές διαδικασίες καταλογισμού.
Το νέο μοντέλο λειτουργίας της ΑΑΔΕ στοχεύει στην πλήρη αυτοματοποίηση του φορολογικού ελέγχου για τις περιπτώσεις εκπρόθεσμων ή μη υποβληθεισών δηλώσεων. Οι φορολογικές Αρχές θα αξιοποιούν τα διαθέσιμα ηλεκτρονικά δεδομένα, όπως εισοδήματα, τεκμήρια διαβίωσης, στοιχεία επαγγελματικής δραστηριότητας και λοιπές οικονομικές πληροφορίες, ώστε να εντοπίζουν όσους δεν ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους.
Στις περιπτώσεις όπου διαπιστώνεται ότι δεν έχει κατατεθεί φορολογική δήλωση, η ΑΑΔΕ θα μπορεί να προχωρά αυτόματα σε εκτιμώμενο προσδιορισμό φόρου. Με βάση τα στοιχεία που διαθέτει, θα συντάσσει και θα εκκαθαρίζει δήλωση χωρίς να απαιτείται προηγούμενη ενέργεια από τον φορολογούμενο. Στη συνέχεια θα εκδίδεται πράξη προσδιορισμού φόρου, η οποία θα κοινοποιείται ηλεκτρονικά μέσω της θυρίδας του φορολογούμενου στο myAADE ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Η διαδικασία αυτή προβλέπεται ήδη από τον Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας και αφορά περιπτώσεις κατά τις οποίες ο φορολογούμενος δεν υποβάλλει εμπρόθεσμα τη δήλωσή του. Ο νόμος δίνει τη δυνατότητα στη φορολογική διοίκηση να προχωρά σε εκτίμηση του φόρου με βάση κάθε διαθέσιμο στοιχείο, όπως το επίπεδο διαβίωσης, η επαγγελματική δραστηριότητα ή δεδομένα από ομοειδείς επιχειρήσεις και δραστηριότητες. Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, εάν ο φορολογούμενος καταθέσει αργότερα κανονική δήλωση, τότε η αρχική πράξη εκτιμώμενου προσδιορισμού θα ακυρώνεται αυτόματα και θα αντικαθίσταται από τη νέα εκκαθάριση που θα βασίζεται στα πραγματικά στοιχεία που δηλώθηκαν.
Παράλληλα, ενισχύεται και η διαδικασία των προσυμπληρωμένων δηλώσεων. Η ΑΑΔΕ θα αποστέλλει στους φορολογούμενους δηλώσεις που θα έχουν συμπληρωθεί αυτόματα με βάση τα στοιχεία που διαθέτει. Εάν ο υπόχρεος δεν αντιδράσει ή δεν διορθώσει το περιεχόμενο εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, η δήλωση θα οριστικοποιείται αυτόματα και θα προκύπτει αντίστοιχα ο φόρος προς πληρωμή. Ειδικά για τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων, η νομοθεσία προβλέπει ότι η οριστικοποίηση της προσυμπληρωμένης δήλωσης θα πραγματοποιείται μετά την παρέλευση τριάντα ημερών από την έναρξη της περιόδου υποβολής, εφόσον δεν υπάρξει αντίδραση από τον φορολογούμενο.
Την ίδια στιγμή, αλλάζει ριζικά και ο τρόπος επιβολής προστίμων για τις εκπρόθεσμες δηλώσεις. Μέχρι σήμερα, σε πολλές περιπτώσεις τα πρόστιμα βεβαιώνονταν έπειτα από μεγάλες καθυστερήσεις, ακόμη και έπειτα από μήνες ή χρόνια, γεγονός που οδηγούσε σε σημαντική επιβάρυνση λόγω προσαυξήσεων. Με το νέο αυτοματοποιημένο σύστημα, η βεβαίωση και κοινοποίηση των προστίμων θα γίνεται σχεδόν άμεσα μετά την εκπρόθεσμη υποβολή. Η εφαρμογή του μέτρου έχει ήδη ξεκινήσει για δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος νομικών προσώπων και αναμένεται σταδιακά να επεκταθεί και σε φυσικά πρόσωπα, δηλώσεις ΦΠΑ, παρακρατούμενους φόρους και άλλες φορολογικές υποχρεώσεις.
Τα πρόστιμα παραμένουν κλιμακωτά ανάλογα με την κατηγορία του φορολογούμενου και το λογιστικό σύστημα που τηρεί. Για ιδιώτες προβλέπεται πρόστιμο 100 ευρώ, για επαγγελματίες με απλογραφικά βιβλία 250 ευρώ, ενώ για επιχειρήσεις και επαγγελματίες με διπλογραφικά βιβλία το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 500 ευρώ.
Εφημερίδα Απογευματινή
