ΡΕΠΟΡΤΑΖ: Γιώργος Μάλτης
Έντονη ανησυχία δημιουργεί στους ασφαλισμένους το ενδεχόμενο αύξησης του γενικού ορίου ηλικίας των 67 ετών ή του ορίου των 62 ετών με 40 χρόνια ασφάλισης που θα καταστήσει δυσκολότερη την έξοδο από την εργασία, προκαλώντας μαζικό κύμα συνταξιοδοτήσεων, και δη το μεγαλύτερο των τελευταίων ετών, καθώς ήδη καταγράφεται ιστορικό ρεκόρ επταμήνου φέτος που ξεπέρασε τις 120.000 αιτήσεις.
Ωστόσο, σύμφωνα με ειδικούς στην κοινωνική ασφάλιση, οι δημογραφικές εξελίξεις και η αύξηση του προσδόκιμου ζωής αποτελούν παράγοντες που μακροπρόθεσμα ασκούν έντονη πίεση στη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος. Η Ελλάδα συγκαταλέγεται ήδη στις ταχύτερα γηράσκουσες χώρες της Ευρώπης, ενώ η αναλογία εργαζομένων προς συνταξιούχους επιδεινώνεται σταθερά, γεγονός που τροφοδοτεί τα σενάρια για μελλοντικές παρεμβάσεις.
Με βάση τον ισχύοντα νόμο, τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης επανεξετάζονται ανά τριετία σε συνάρτηση με το προσδόκιμο ζωής των πολιτών άνω των 65 ετών. Η επόμενη αξιολόγηση προβλέπεται να πραγματοποιηθεί το 2027 και -σύμφωνα με τις μέχρι σήμερα εκτιμήσεις του υπουργείου Εργασίας- δεν αναμένονται μεταβολές, καθώς το προσδόκιμο ζωής δεν έχει ακόμη ανακάμψει στα επίπεδα πριν από την πανδημία. Ωστόσο, η συζήτηση για ενδεχόμενες αλλαγές μετά το 2027 και με ορίζοντα εφαρμογής το 2030 έχει ήδη ενισχύσει το κύμα αποχωρήσεων.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι όσο παραμένει ανοιχτή η συζήτηση για τις μελλοντικές αλλαγές στα όρια ηλικίας, το κύμα φυγής προς τη σύνταξη δύσκολα θα ανακοπεί, τη στιγμή μάλιστα που μια αύξηση στα όρια ηλικίας θα επηρεάσει κυρίως τους «νέους» ασφαλισμένους (πρώτη ασφάλιση από το 1993), καθώς μετά το 2030 θα αρχίσουν να συμπληρώνουν τις προϋποθέσεις για να βγουν στη σύνταξη. Παράλληλα, οι «παλαιοί» ασφαλισμένοι επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τις μεταβατικές διατάξεις που εξακολουθούν να επιτρέπουν συνταξιοδότηση πριν από τα 62 έτη.
Επιδόσεις
Οι νέες αιτήσεις συνταξιοδότησης καταγράφουν τη μεγαλύτερη αύξηση των τελευταίων ετών. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, του συστήματος ΑΤΛΑΣ του ΕΦΚΑ στο διάστημα Ιανουαρίου-Μαΐου 2026 υποβλήθηκαν 92.698 νέες αιτήσεις, αριθμός που αποτελεί την υψηλότερη επίδοση πρώτου πενταμήνου από το 2019 και μετά, ενώ με τις αιτήσεις του Ιουνίου-Ιουλίου που -σύμφωνα με εκτιμήσεις- είναι πάνω από 35.000, ο συνολικός αριθμός των συνταξιοδοτήσεων ξεπερνά κατά πολύ τις 120.000.
Η εικόνα αυτή δείχνει ότι ο φετινός ρυθμός υποβολής αιτήσεων είναι αισθητά υψηλότερος από κάθε προηγούμενη χρονιά. Είναι χαρακτηριστικό ότι το πρώτο πεντάμηνο του 2019 είχαν κατατεθεί 68.660 αιτήσεις, του 2020 ήταν 63.111, του 2021 83.856, του 2022 92.280, του 2023 79.666, του 2024 84.219, του 2025 80.259, και στο πρώτο πεντάμηνο του 2026 οι αιτήσεις ανέρχονται ήδη στις 92.698, ξεπερνώντας ακόμη και το μέχρι σήμερα υψηλότερο πεντάμηνο του 2022.
Με δεδομένο ότι στο πρώτο πεντάμηνο έχει ήδη καλυφθεί σχεδόν το 46,5% του συνόλου των αιτήσεων που καταγράφηκαν ολόκληρο το 2025 (199.450 αιτήσεις), όλα δείχνουν ότι -εφόσον διατηρηθεί ο ίδιος ρυθμός- οι συνολικές αιτήσεις συνταξιοδότησης θα κινηθούν σε επίπεδα που ενδέχεται να ξεπεράσουν κατά πολύ τις 220.000 μέχρι το τέλος του έτους, καταγράφοντας νέο ιστορικό υψηλό για το ασφαλιστικό σύστημα.
Εκκρεμότητες
Την ίδια ώρα, παρά τον αυξημένο όγκο νέων αιτήσεων, ο ΕΦΚΑ συνεχίζει να διατηρεί σε χαμηλά επίπεδα τις εκκρεμείς αιτήσεις κύριας σύνταξης. Ωστόσο, τον Μάιο του 2026 καταγράφηκε μια μικρή αύξηση, καθώς οι εκκρεμείς κύριες συντάξεις ανήλθαν στις 14.143, έναντι περίπου 13.800 που διαμορφώνονταν τους προηγούμενους μήνες του έτους. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στην αυξημένη εισροή νέων αιτήσεων, χωρίς πάντως να μεταβάλλει ουσιαστικά τη συνολική εικόνα των εκκρεμοτήτων.
Εφημερίδα Απογευματινή
