Ρεπορτάζ: Γιώργος Μάλτης
Προς νέο ρεκόρ αιτήσεων συνταξιοδότησης οδεύει το 2026, καθώς η «μεγάλη έξοδος» της γενιάς των «Baby Boomers» συνεχίζεται φέτος με αμείωτο και γρηγορότερο ρυθμό, σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Μάλιστα, πολλοί εξ αυτών που θα συνταξιοδοτηθούν, θα συνεχίσουν να εργάζονται, καθώς το ευνοϊκό νέο καθεστώς της απασχόλησης συνταξιούχων, που ανατροφοδοτεί το σύστημα με νέες εισφορές, δημιουργεί παράλληλα κι ένα σημαντικό κίνητρο για συνταξιοδότηση.
Όλες οι ομάδες ασφαλισμένων που μπορούν να ανοίξουν την πόρτα της συνταξιοδότησης βασισμένοι σε όρια ηλικίας που ήδη έχουν κατοχυρώσει, για πλήρη ή μειωμένη σύνταξη, παρουσιάζονται παρακάτω σε έναν αναλυτικό οδηγό:
1. IKA
Για τους ασφαλισμένους του ΙΚΑ πλέον η μοναδική περίπτωση εξόδου πριν από τα γενικά όρια ηλικίας είναι η ασφάλιση στα βαρέα και ανθυγιεινά. Στο καθεστώς των ΒΑΕ, η κατοχύρωση γίνεται με 7.500 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 10.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά. Έτσι η δυνατότητα εξόδου δίνεται για το 60ό έτος τους για μειωμένη σύνταξη και το 62ο για πλήρη. Η μείωση στην επιλογή της μειωμένης στα 60 είναι 51 € σε σύγκριση με την αντίστοιχη πλήρη.
– Παράδειγμα: Μισθωτός του ΙΚΑ συμπλήρωσε τις 10.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά και 7.500 στα βαρέα το 2022, ενώ έχει γεννηθεί τον 2ο/1964. Θα μπορεί να συνταξιοδοτηθεί το 2026 σε ηλικία 60 ετών με μειωμένη σύνταξη, ενώ πλήρη θα μπορεί να λάβει σε ηλικία 62 ετών το 2028.
Για τους ασφαλισμένους του ΙΚΑ στα βαρέα που κατοχυρώνουν δικαίωμα με 3.600 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 4.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά η δυνατότητα εξόδου δίνεται για το 62ο έτος τους για πλήρη σύνταξη. Για τις γυναίκες ασφαλισμένες στο ΙΚΑ στα βαρέα που κατοχυρώνουν δικαίωμα με 3.600 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 4.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά η δυνατότητα εξόδου δίνεται με βάση το έτος θεμελίωσης:
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2010 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 55 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2011 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 56 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2012 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 57 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα από την 1/1/2013 κι έπειτα μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 62 με πλήρη σύνταξη.
Στις περιπτώσεις των βαρέων χρειάζεται προσοχή από τους ασφαλισμένους καθώς είναι απαραίτητη προϋπόθεση να έχουν συμπληρωθεί 1.000 βαρέα ένσημα τα τελευταία 17 χρόνια πριν από την αίτηση για σύνταξη.
2. ΓΟΝΕΙΣ ΑΝΗΛΙΚΩΝ
Μία μεγάλη κατηγορία εξόδου πριν από τα γενικά όρια ηλικίας είναι οι ασφαλισμένοι μισθωτοί που κατοχύρωσαν συνταξιοδοτικό δικαίωμα ως γονείς ανηλίκων στο Δημόσιο, τα Ταμεία των ΔΕΚΟ-Τραπεζών και το ΙΚΑ. Συγκεκριμένα:
α) Δημόσιο και Ταμεία ΔΕΚΟ-Τραπεζών με 25ετία και ανήλικο τέκνο. Οι γονείς ανηλίκων (άνδρες και γυναίκες) και οι τρίτεκνοι και άνω ασφαλισμένοι του Δημοσίου και οι μητέρες και οι χήροι πατέρες ασφαλισμένοι στα Ταμεία των ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν κατοχυρωμένο δικαίωμα συνταξιοδότησης και επιθυμούσαν να συνταξιοδοτηθούν ανάλογα με το έτος θεμελίωσης στα 50 ή τα 52 ή τα 55 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν και μετά την 1/1/2024 εφόσον συμπληρώνουν το όριο ηλικίας όπως αυτό ρυθμίστηκε με βάση το ν. 4336/2015. Στις κατηγορίες αυτές ανήκουν:
– Μητέρες δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2010 την απαραίτητη 25ετία και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 50ό έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθείσες το 1966).
– Γονείς (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και μητέρες (μόνο γυναίκες) υπάλληλοι ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2011 την απαραίτητη 25ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1964).
Παράδειγμα: Πατέρας ανηλίκου δημοτικός υπάλληλος με 25ετία το 2011 που γεννήθηκε τον 12/1964 συμπλήρωσε το 52ο έτος της ηλικίας του το 2016 και μπορεί να αποχωρήσει σε ηλικία 56 ετών και 9 μηνών που συμπλήρωσε το 2023. Επομένως μπορεί να αποχωρήσει μέσα στο 2024.
– Γονείς (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2012 την απαραίτητη 25ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1963).
β) Δημόσιο και Ταμεία ΔΕΚΟ Τραπεζών με 20ετία και τρία και άνω τέκνα:
– Τρίτεκνες και άνω μητέρες δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2010 την απαραίτητη 20ετία μπορούν να αποχωρήσουν εντός του 2026 καθώς το δικαίωμα ασκείται χωρίς όριο ηλικίας.
– Τρίτεκνοι και άνω (άνδρες-γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2011 την απαραίτητη 20ετία και συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1964).
– Τρίτεκνοι και άνω (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2012 την απαραίτητη 20ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1963).
γ) IKA και Ταμεία ΔΕΚΟ Τραπεζών για κατοχύρωση με 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο. Οι μητέρες και οι χήροι πατέρες ανηλίκων τέκνων ανηλίκων του ΙΚΑ των Ταμείων των ΔΕΚΟ-Τραπεζών που είχαν κατοχυρωμένο δικαίωμα συνταξιοδότησης έχοντας συμπληρώσει 5.500 ημέρες ασφάλισης και ταυτόχρονα ανηλικότητα μπορούν να συνταξιοδοτηθούν και μετά την 1/1/2026 ανάλογα με το όριο ηλικίας όπως αυτό ρυθμίστηκε με βάση το ν. 4336/2015. Στις κατηγορίες αυτές ανήκουν:
– Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2010 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 50ό έτος τους για μειωμένη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 50ό έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθείσες το 1966).
– Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2010 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 55ο έτος τους για πλήρη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθείσες το 1963).
– Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2011 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών) και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 52ο έτος τους για μειωμένη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους έως το 2017 (γεννηθείσες το 1965).
– Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2011 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών) και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 57ο έτος τους για πλήρη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 57ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθείσες το 1961).
– Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2012 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 55ο έτος τους για μειωμένη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθείσες το 1963).
Εφημερίδα Απογευματινή
