Σαφές μήνυμα προς την Τουρκία έστειλε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, με αφορμή δημοσιεύματα που φέρουν την Άγκυρα να προωθεί νομοθετική πρωτοβουλία στο πλαίσιο του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας». Μιλώντας στο Energy Transition Summit, ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι «οποιαδήποτε μονομερής δραστηριότητα που επιχειρεί να υλοποιήσει τις προθέσεις μιας χώρας είναι καταδικασμένη να αποτύχει».
Όπως εξήγησε, όταν μια χώρα επιλέγει μονομερείς ενέργειες σε ζητήματα που, βάσει του Διεθνούς Δικαίου, απαιτούν διμερή ή πολυμερή συνεννόηση, οι ενέργειες αυτές έχουν μόνο εσωτερική ισχύ και δεν παράγουν διεθνή αποτελέσματα.
«Προτιμούμε να ενεργούμε παρά να αντιδρούμε»
Ο υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι η Ελλάδα διαθέτει πολλούς τρόπους αντίδρασης, τόσο στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και στα Ηνωμένα Έθνη. Ωστόσο, όπως είπε, η ελληνική διπλωματία προτιμά να ενεργεί προληπτικά και όχι απλώς να αντιδρά στις κινήσεις άλλων. «Για να έχουμε βιώσιμη ειρήνη, πρέπει να συνεργαστούμε», υπογράμμισε, επισημαίνοντας ότι θα ήταν «απόλυτη σπατάλη» να υπάρξει οπισθοδρόμηση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, έπειτα από τις προσπάθειες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια.
Το Διεθνές Δίκαιο και η «Γαλάζια Πατρίδα»
Αναφερόμενος ειδικά στο ζήτημα της «Γαλάζιας Πατρίδας», ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η Ελλάδα προετοιμάζεται για όλα τα πιθανά σενάρια.
Όπως είπε, η νέα εποχή στην εξωτερική πολιτική χαρακτηρίζεται από μεγάλη αβεβαιότητα, γεγονός που απαιτεί συνεχή επεξεργασία εναλλακτικών απαντήσεων. «Το Διεθνές Δίκαιο πρέπει να υπερισχύει των εσωτερικών προθέσεων, σκοπών ή οραμάτων», ανέφερε χαρακτηριστικά. Πρόσθεσε δε ότι, παρότι η Τουρκία δεν έχει υπογράψει και κυρώσει τη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας, πολλές από τις διατάξεις της αποτελούν μέρος του εθιμικού Διεθνούς Δικαίου και δεσμεύουν όλα τα κράτη.
Οι σχέσεις με την Τουρκία
Ο υπουργός Εξωτερικών υπενθύμισε ότι πριν από τρία χρόνια ελήφθη, σε συνεννόηση με τον πρωθυπουργό, η απόφαση να επιχειρηθεί ένας επαναπροσδιορισμός των σχέσεων με την Τουρκία. Σύμφωνα με τον ίδιο, η προσπάθεια αυτή έχει αποφέρει απτά αποτελέσματα, όπως η σημαντική μείωση των παραβιάσεων του ελληνικού εναέριου χώρου και η μεγάλη μείωση των παράνομων μεταναστευτικών ροών προς την Ελλάδα. Παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι παραμένει το μεγάλο ζήτημα της οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών, ιδίως της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ. Όπως είπε, χωρίς την επίλυση αυτού του ζητήματος δεν μπορεί να υπάρξει μακροπρόθεσμη και βιώσιμη ειρήνη.
Ελλάδα, Λιβύη και Δυτικά Βαλκάνια
Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε τη σημασία της καλής γειτονίας όχι μόνο με την Τουρκία, αλλά και με τη Λιβύη και τα Δυτικά Βαλκάνια.
Για τη Λιβύη ανέφερε ότι, παρά τις δυσκολίες των τελευταίων ετών, η Ελλάδα έχει καταφέρει να οικοδομήσει λειτουργική σχέση και με τις δύο πλευρές της χώρας. Παράλληλα, σημείωσε ότι η Αθήνα συμμετέχει ενεργά στη συζήτηση για την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, αναλαμβάνοντας πρωτοβουλίες όπως η Διακήρυξη των Δελφών. «Η Ελλάδα είναι πλέον παντού», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Ώρα να εφαρμοστεί η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης»
Αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις, ο υπουργός Εξωτερικών εκτίμησε ότι η αρχιτεκτονική διεθνούς ασφάλειας, όπως ήταν γνωστή μέχρι σήμερα, δεν υπάρχει πλέον. Όπως είπε, η Ελλάδα, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ Βορρά και Νότου, Ανατολής και Δύσης, και καλείται να διαδραματίσει κρίσιμο ρόλο. Ο κ. Γεραπετρίτης σημείωσε ακόμη ότι οι πολιτικές εξελίξεις στις Ηνωμένες Πολιτείες λειτούργησαν ως «ξυπνητήρι» για την Ευρώπη, καθιστώντας πιο επιτακτική την ανάγκη για πραγματική στρατηγική αυτονομία. «Συζητάμε για τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης εδώ και χρόνια. Τώρα είναι η στιγμή να την εφαρμόσουμε», τόνισε.
Η Ελλάδα ως μέρος της λύσης
Ο υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι η Ελλάδα ακολουθεί μια εξωτερική πολιτική βασισμένη σε κανόνες, επιδιώκοντας να αποτελεί μέρος της λύσης και όχι μέρος του προβλήματος. Όπως ανέφερε, η χώρα έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια στην αναβάθμιση των διεθνών της σχέσεων και είναι έτοιμη να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στο νέο γεωπολιτικό περιβάλλον. «Είναι σαφές ότι για την Ελλάδα είναι μια νέα εποχή, για την Ευρώπη είναι μια νέα εποχή, και είμαστε απολύτως έτοιμοι να αποτελέσουμε σημαντικό μέρος αυτού του νέου κόσμου», κατέληξε.
