Στην πρίζα μπήκε ο νέος εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος», με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να πατά το κουμπί για τη λειτουργία του ισχυρότερου υπολογιστικού συστήματος που έχει αποκτήσει η Ελλάδα μέχρι σήμερα και ενός από τους πλέον ισχυρούς του κόσμου, καταλαμβάνοντας τη 14η θέση στην παγκόσμια κατάταξη. Στον κυβερνητικό σχεδιασμό η ανάπτυξη υπολογιστικών πόρων για την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) αποκτά στρατηγική σημασία, αντίστοιχη με εκείνη άλλων κρίσιμων υποδομών, όπως οι ενεργειακές και οι τηλεπικοινωνιακές.
Νέο τεχνολογικό άλμα με τον «Δαίδαλο», που υπόσχεται να βάλει τέλος στη γραφειοκρατία, να προβλέπει φυσικές καταστροφές και να βρίσκει εξατομικευμένα φάρμακα
Συνεπώς, ο «Δαίδαλος» αποτελεί μία από τις σημαντικότερες τεχνολογικές επενδύσεις των τελευταίων ετών, καθώς αναμένεται να ενισχύσει αποφασιστικά τις δυνατότητες της Ελλάδας σε όλους τους τομείς της επιστημονικής έρευνας, της καινοτομίας και της ΤΝ. Αποτελεί δε τον βασικό υπολογιστικό πυρήνα του ελληνικού εργοστασίου ΤΝ PHAROS, μιας πρωτοβουλίας που φιλοδοξεί να συνδέσει την υψηλή υπολογιστική ισχύ με προηγμένα εργαλεία, τεχνογνωσία και υπηρεσίες για την ανάπτυξη καινοτόμων εφαρμογών από την ερευνητική έως την επιχειρηματική κοινότητα. Σημειώνεται, ότι σήμερα ο κ. Μητσοτάκης θα δώσει το «παρόν» στα εγκαίνια του νέου κτιρίου του Εθνικού Κέντρου Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος».
Μέσω του «Δαίδαλου» και με μετρημένη υπολογιστική επίδοση 85,69 petaflops, (γεγονός που τον κατατάσσει στην 31η θέση παγκοσμίως στη λίστα TOP500 των ισχυρότερων υπερυπολογιστών), ερευνητές και επιστήμονες θα μπορούν να πραγματοποιούν σύνθετες επιστημονικές προσομοιώσεις, να επεξεργάζονται τεράστιους όγκους δεδομένων και να αναπτύσσουν προηγμένα μοντέλα ΤΝ συμβάλλοντας σε τομείς όπως η ιατρική έρευνα, η κλιματική επιστήμη, η ενέργεια, οι μεταφορές και η βιομηχανική καινοτομία.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναγνώρισε ότι μπορεί η σημασία μιας τέτοιας επένδυσης να μην είναι εμφανής σε αυτή τη φάση σε όλους, ωστόσο -όπως είπε- «πρόκειται για την υποδομή που θα μας οδηγήσει στις λεωφόρους του μέλλοντος», υπογραμμίζοντας πώς χωρίς τέτοιες υποδομές η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να πραγματοποιήσει τα άλματα που επιδιώκει. Από την πλευρά του, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία του «Δαίδαλου» για την τεχνολογική αυτονομία. Στόχος είναι η χώρα να μην περιορίζεται στην κατανάλωση υπηρεσιών ΤΝ, αλλά να μπορεί να παράγει δικές της εφαρμογές, αξιοποιώντας το ελληνικό ταλέντο και τα δεδομένα που βρίσκονται στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.
Εγκαίνια
Από το Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου, όπου πραγματοποιήθηκαν τα εγκαίνια του εθνικού υπερυπολογιστή ο πρωθυπουργός εστίασε στην ανάγκη να επενδύει η χώρα σε υποδομές που θα καθορίσουν το μέλλον της, αντί να κατευθύνει πόρους σε πρόσθετες δαπάνες. «Έχουμε ξεπεράσει χώρες που ήταν μπροστά μας πριν από επτά χρόνια», τόνισε ο πρωθυπουργός και αναφέρθηκε στην αξιοποίηση της ΤΝ στην Πολιτική Προστασία, σημειώνοντας ότι τα drones που χρησιμοποιούνται κατά την αντιπυρική περίοδο μπορούν ήδη να διακρίνουν, με τη βοήθεια της ΤΝ, εάν ένας καπνός προέρχεται από πυρκαγιά ή από άλλη αιτία.
Παράλληλα, επισήμανε τις δυνατότητες ανάπτυξης μοντέλων που θα προβλέπουν με μεγαλύτερη ακρίβεια την εξέλιξη μιας φωτιάς, ενώ στάθηκε και στις εφαρμογές της ΤΝ στην άμυνα, όπου, όπως χαρακτηριστικά είπε, «αλλάζουν τα πάντα». Συνέδεσε δε, την έναρξη λειτουργίας του «Δαίδαλου» με την πορεία που ακολούθησε η χώρα από το 2019, όταν δημιουργήθηκε το gov.gr, έως τη σημερινή επένδυση σε προηγμένες υπολογιστικές υποδομές, αναδεικνύοντας το ψηφιακό άλμα που έχει συντελεστεί στη χώρα την τελευταία επταετία. «Το ταξίδι αυτό της Ελλάδος από την καθυστέρηση στην πρωτοπορία, στην τεχνολογία και ειδικά στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης πράγματι ήταν και παραμένει εξαιρετικά συναρπαστικό», ανέφερε ο πρωθυπουργός.
Το σημείο-κλειδί
Στο ίδιο πλαίσιο εξήγησε πως η αρχική προτεραιότητα ήταν η απλούστευση της επικοινωνίας πολιτών και επιχειρήσεων με το Δημόσιο μέσω μιας ενιαίας ψηφιακής πύλης, ενώ εστίασε στην ταχεία εξέλιξη της ΤΝ που δημιουργεί πλέον νέες απαιτήσεις, καθώς η χώρα καλείται όχι μόνο να χρησιμοποιεί τις διαθέσιμες τεχνολογίες, αλλά και να αναπτύσσει δικές της εφαρμογές. Στο πλαίσιο αυτό, έδωσε έμφαση στην τεχνολογική κυριαρχία και στην ανάγκη περιορισμού της εξάρτησης από εξωτερικούς παρόχους υπολογιστικών πόρων. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκαθάρισε, ότι η Ελλάδα δεν επιδιώκει να ανταγωνιστεί τους μεγάλους αμερικανικούς τεχνολογικούς ομίλους στην ανάπτυξη των πιο προηγμένων μοντέλων. «Το παιχνίδι για την Ελλάδα θα παιχτεί κυρίως σε εφαρμογές», ανέφερε, δίνοντας έμφαση στις δυνατότητες που δημιουργούνται για τις νεοφυείς επιχειρήσεις να αναπτύξουν νέα προϊόντα και υπηρεσίες.
Ενδεικτικά παραδείγματα των εφαρμογών του υπερυπολογιστή
Νέες δυνατότητες στην επιστημονική έρευνα, στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στην ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογικών εφαρμογών αποκτά η Ελλάδα με τον «Δαίδαλο», ενισχύοντας την παρουσία της στο ευρωπαϊκό και διεθνές οικοσύστημα υπερυπολογιστικής. Οι εφαρμογές του καλύπτουν ευρεία γκάμα πεδίων, όπως είναι η υγεία και η βιοϊατρική έρευνα, ενώ αντίστοιχα προσφέρει προς αξιοποίηση δυνατότητες για τη μελέτη και έρευνα της κλιματικής αλλαγής, την ενέργεια, τις μεταφορές, τη βιομηχανία και την κυβερνοασφάλεια.
Ο «Δαίδαλος» δεν θα χρησιμοποιείται μόνο για εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς αποτελεί υπερυπολογιστή γενικού σκοπού, και είναι σχεδιασμένος για επιστημονικές και τεχνολογικές εργασίες που απαιτούν εξαιρετικά μεγάλη υπολογιστική ισχύ. Βρίσκεται εγκατεστημένος στο νέο Κέντρο Δεδομένων της ΕΔΥΤΕ, στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου.
Η υποδομή θα είναι διαθέσιμη στην ελληνική και ευρωπαϊκή επιστημονική κοινότητα. Έτσι, πρόσβαση στις δυνατότητές του προβλέπεται για πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς επιχειρήσεις, μικρομεσαίες εταιρείες και δημόσιους φορείς. Δυνατότητες χρήσης θα έχουν επίσης ευρωπαϊκοί οργανισμοί και χώρες που συμμετέχουν στην κοινοπραξία.
Θα επιτρέψει την επεξεργασία μεγάλων όγκων δεδομένων, την εκτέλεση σύνθετων προσομοιώσεων και την ανάπτυξη νέων προϊόντων και υπηρεσιών. Εφαρμογές του θα μπορούσαν να ενισχύσουν τον ψηφιακό βοηθό του gov.gr, την αυτόματη μετάφραση, την ψηφιοποίηση ιστορικών αρχείων, αλλά και υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης και της κυβερνοασφάλειας. Κεντρικό ρόλο στην αξιοποίηση της υποδομής αναλαμβάνει ο PHAROS, το ελληνικό εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης, το οποίο θα παρέχει εργαλεία, δεδομένα και τεχνική υποστήριξη.
Ενδεικτικά παραδείγματα των εφαρμογών του υπερυπολογιστή σε ευρύ φάσμα τομέων αποτελούν τα παρακάτω:
1. Υγεία
– Έγκαιρη ανίχνευση ασθενειών ή την ανάπτυξη εργαλείων εξατομικευμένης ιατρικής
– Προοπτικές για την εξατομικευμένη ιατρική, τη βιοϊατρική έρευνα και τον σχεδιασμό φαρμάκων
– Η εκπαίδευση αλγορίθμων πάνω σε ακτινογραφίες και αξονικές τομογραφίες μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό παθολογικών ευρημάτων
2. Πολιτική Προστασία
– Προσομοιώσεις υψηλής ανάλυσης για φυσικές καταστροφές
– Υποστήριξη σύνθετων κλιματικών μοντέλων για την καλύτερη κατανόηση ακραίων καιρικών φαινομένων και την πρόβλεψη κινδύνων πυρκαγιάς
– Ταυτόχρονη εκτέλεση δεκάδων προσομοιώσεων για την εξέλιξη μιας πυρκαγιάς, λαμβάνοντας υπόψη διαφορετικές εντάσεις και κατευθύνσεις ανέμου
– Καλύτερη αξιολόγηση περιοχών που κινδυνεύουν σε δύο, έξι ή δώδεκα ώρες και πού χρειάζεται να κατευθυνθούν οι πυροσβεστικές δυνάμεις
3. Επιχειρηματικότητα-Βιομηχανία
– Προσομοιώσεις νέων προϊόντων ή παραγωγικών διαδικασιών, περιορίζοντας τον χρόνο δοκιμών και βελτιώνοντας τον σχεδιασμό πριν από την παραγωγή
– Startups και επιχειρήσεις θα αναπτύξουν νέα προϊόντα και υπηρεσίες, αξιοποιώντας την υποδομή
– Δημιουργία ψηφιακών διδύμων (digital twins) προϊόντων και παραγωγικών διαδικασιών
– Οι επιχειρήσεις μπορούν να προσομοιώνουν διαφορετικές συνθήκες πριν προχωρήσουν στην πραγματική κατασκευή, να εντοπίζουν πιθανά προβλήματα νωρίτερα και να βελτιώνουν τον σχεδιασμό, περιορίζοντας τον χρόνο και το κόστος
4. Εκπαίδευση-Πολιτισμός
– Ανάπτυξη εφαρμογών παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης και Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων, με δυνατότητες αξιοποίησης στην ελληνική γλώσσα, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό
– Ανάπτυξη εφαρμογών παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης (Generative AI) και Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων, καθώς και λύσεων για την ελληνική γλώσσα, τον πολιτισμό και την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς
– Οι δυνατότητές του εκτείνονται στην υπολογιστική φυσική και χημεία, τη βιολογία, τη μετεωρολογία, την κλιματική έρευνα, την ενέργεια, τη βιομηχανία και πολλούς ακόμη τομείς.
Εφημερίδα Απογευματινή
