Ο νέος τεχνικός του Ολυμπιακού δεν έρχεται στον Πειραιά απλώς με ένα Copa del Rey στο βιογραφικό του. Φέρνει μαζί του μια ξεκάθαρη ποδοσφαιρική φιλοσοφία, πίστη στην ένταση και την κατοχή, αλλά κυρίως την ικανότητα να εξελίσσει παίκτες και να χτίζει ομάδες με ταυτότητα.
Ο Ιμανόλ Αλγκουαθίλ δεν είναι ένας προπονητής που χρειάζεται πολλές συστάσεις στην Ισπανία. Για τη Ρεάλ Σοσιεδάδ, άλλωστε, είναι κάτι περισσότερο από έναν τεχνικό που πέρασε από τον πάγκο της.
Είναι ένας άνθρωπος που μεγάλωσε μέσα στον σύλλογο, φόρεσε τη φανέλα του, εργάστηκε στις ακαδημίες του και τελικά ανέλαβε την πρώτη ομάδα για να γράψει μία από τις πιο σημαντικές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας της.
Τώρα, στα 55 του, ο Βάσκος αφήνει πίσω του το Σαν Σεμπαστιάν και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στον Ολυμπιακό. Και αν υπάρχει κάτι που χαρακτηρίζει την πορεία του μέχρι σήμερα, αυτό είναι η συνέπεια ανάμεσα σε όσα πιστεύει και σε όσα ζητά από τις ομάδες του.
Ένας τίτλος που έσπασε 34 χρόνια αναμονής
Η μεγαλύτερη στιγμή της θητείας του στη Σοσιεδάδ ήρθε στο Copa del Rey της σεζόν 2019-20. Η πανδημία μετέθεσε τον τελικό για τον Απρίλιο του 2021, όμως η αναμονή άξιζε κάθε μέρα.
Η Σοσιεδάδ νίκησε την Αθλέτικ Μπιλμπάο με 1-0 και κατάκτησε το τρόπαιο, βάζοντας τέλος σε μια αναμονή 34 ετών για μεγάλο τίτλο. Ήταν το πρώτο τρόπαιο του συλλόγου από το 1987 και, κυρίως, η επιβεβαίωση ενός πρότζεκτ που είχε χτιστεί με έντονο το στοιχείο της ακαδημίας και της τοπικής ταυτότητας.
Ο δρόμος μέχρι τον τελικό, πάντως, είχε και μία από τις πιο ηχηρές νίκες στην ιστορία εκείνης της διοργάνωσης. Στα προημιτελικά, η Σοσιεδάδ πήγε στο «Σαντιάγο Μπερναμπέου» και έφυγε νικήτρια με 4-3 απέναντι στη Ρεάλ Μαδρίτης, σε ένα παιχνίδι που έδειξε ξεκάθαρα ότι η ομάδα του Αλγκουαθίλ δεν είχε μάθει να παίζει φοβισμένα απέναντι στους μεγάλους.
Η επιστροφή στην ελίτ
Το Copa del Rey δεν ήταν μια παρένθεση. Η Σοσιεδάδ του Αλγκουαθίλ εξελίχθηκε σταδιακά σε μία από τις πιο σταθερές ομάδες της La Liga.
Η τέταρτη θέση στο πρωτάθλημα τη σεζόν 2022-23 έφερε την επιστροφή στο Champions League για πρώτη φορά μετά από δέκα χρόνια. Ήταν η καλύτερη θέση του συλλόγου στο πρωτάθλημα από τη σεζόν 2012/13 και επιβεβαίωσε ότι η ομάδα είχε πλέον καθιερωθεί στο υψηλότερο επίπεδο.
Και εκεί, όμως, ο Αλγκουαθίλ δεν αρκέστηκε στη συμμετοχή. Η Σοσιεδάδ βρέθηκε στον ίδιο όμιλο με την Ίντερ, την Μπενφίκα και τη Σάλτσμπουργκ και όχι μόνο προκρίθηκε στους «16». Τερμάτισε πρώτη και μάλιστα αήττητη, αφήνοντας δεύτερη την Ίντερ.
Στα έξι παιχνίδια του ομίλου είχε τρεις νίκες και τρεις ισοπαλίες, ενώ δέχθηκε μόλις δύο γκολ. Στο τελευταίο ματς στο Μιλάνο, το 0-0 απέναντι στην Ίντερ ήταν αρκετό για να της χαρίσει την πρώτη θέση. Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία της που η Σοσιεδάδ κέρδιζε όμιλο Champions League.
Δεν ήταν τυχαίο. Η UEFA περιέγραφε τότε τη Σοσιεδάδ ως μια ομάδα που έπαιζε με επιθετικό 4-3-3, πίεζε ψηλά, απαιτούσε κατοχή και έβγαζε ένταση από το πρώτο λεπτό. Στον όμιλο του Champions League, μάλιστα, η ομάδα είχε 11 γηγενείς ποδοσφαιριστές στο ρόστερ της, με τουλάχιστον έξι να ξεκινούν βασικοί σε κάθε παιχνίδι.
Η πίεση δεν είναι τακτική αλλά νοοτροπία
Αν κάποιος θέλει να καταλάβει τι ποδόσφαιρο αρέσκεται να παίζει ο Αλγκουαθίλ, αρκεί να παρακολουθήσει για λίγα λεπτά μια ομάδα του. Δεν περιμένει τον αντίπαλο. Θέλει να τον συναντήσει ψηλά στο γήπεδο. Δεν θέλει την κατοχή για την κατοχή. Θέλει η μπάλα να λειτουργεί ως εργαλείο για να επιτεθεί και να μεταφέρει το παιχνίδι προς την αντίπαλη περιοχή.
Η πρώτη του Σοσιεδάδ είχε χαρακτηριστεί για την επιθετική της πίεση, την ένταση χωρίς την μπάλα και την κάθετη προσέγγιση όταν αυτή βρισκόταν στα πόδια των παικτών της.
Η Opta είχε καταγράψει χαρακτηριστικά ότι η Σοσιεδάδ του Αλγκουαθίλ ήταν από τις ομάδες της La Liga που ανέβαζαν ψηλότερα την ανάκτηση της μπάλας, ενώ βρισκόταν στις κορυφαίες θέσεις τόσο στις ανακτήσεις σε επιθετικές ζώνες όσο και στην πίεση.
Αυτό δεν σημαίνει, βέβαια, ότι ο Αλγκουαθίλ είναι δογματικός. Έχει αποδείξει ότι μπορεί να προσαρμόσει το πλάνο του στις απαιτήσεις ενός αγώνα. Η Σοσιεδάδ μπορούσε να παίξει με την μπάλα, να πιέσει ψηλά και να επιτεθεί, αλλά μπορούσε επίσης να γίνει πιο πρακτική όταν το απαιτούσαν οι συνθήκες.
Το κεφάλαιο ακαδημία
Ίσως εδώ βρίσκεται το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της ιστορίας του. Ο Αλγκουαθίλ γνωρίζει από μέσα τι σημαίνει να μεγαλώνεις έναν ποδοσφαιριστή στη Σοσιεδάδ. Πριν φτάσει στην πρώτη ομάδα, είχε εργαστεί στη Sanse, την ομάδα Β, και είχε περάσει από διάφορα πόστα στις υποδομές.
Ήξερε τους παίκτες, ήξερε τη φιλοσοφία και, κυρίως, ήξερε πότε ένας νεαρός ήταν πραγματικά έτοιμος να κάνει το επόμενο βήμα. Στα 6,5 χρόνια του στην πρώτη ομάδα έδωσε το ντεμπούτο σε 30 ποδοσφαιριστές από το Sanse. Ανάμεσά τους βρίσκονταν παίκτες που εξελίχθηκαν σε βασικά στελέχη της Σοσιεδάδ και σε ποδοσφαιριστές διεθνούς επιπέδου.
Ο Μαρτίν Θουμπιμέντι αποτελεί ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα. Ο Βάσκος χαφ, που είχε ενταχθεί στη Σοσιεδάδ από την ηλικία των 12 ετών, εξελίχθηκε υπό τον Αλγκουαθίλ σε έναν από τους πιο σημαντικούς μέσους της ομάδας και σε σημείο αναφοράς του τρόπου παιχνιδιού της.
Ο Ρόμπιν Λε Νορμάν, ο Μικέλ Οϊαρθάμπαλ, ο Αϊχέν Μουνιόθ και ο Άντερ Μπαρενετσέα είναι μερικά ακόμη παραδείγματα μιας γενιάς που πήρε πραγματικό χώρο στην πρώτη ομάδα. Και δεν ήταν μόνο οι παίκτες της ακαδημίας. Ο Αλγκουαθίλ κατάφερε να ανεβάσει επίπεδο και ποδοσφαιριστές που αποκτήθηκαν από άλλους συλλόγους.
Ο Μικέλ Μερίνο εξελίχθηκε σε κομβικό χαφ, ο Αλεξάντερ Ίσακ έγινε ένας από τους πιο επικίνδυνους επιθετικούς της λίγκας, ενώ ο Μάρτιν Έντεγκααρντ, στη διάρκεια του δανεισμού του από τη Ρεάλ Μαδρίτης, βρήκε στη Σοσιεδάδ το περιβάλλον που τον βοήθησε να δείξει ξανά το τεράστιο ταλέντο του.
Ίσως το πιο σημαντικό στοιχείο, πάντως, να μην είναι ένα μεμονωμένο τρόπαιο ή μια μεγάλη νίκη. Είναι η διάρκεια. Η Σοσιεδάδ του Αλγκουαθίλ εξασφάλισε ευρωπαϊκή συμμετοχή για πέντε συνεχόμενες σεζόν. Ήταν κάτι που δεν είχε πετύχει ποτέ στο παρελθόν ο σύλλογος.
Μέσα από αυτή τη σταθερότητα, η ομάδα πέρασε από την προσπάθεια να επιστρέψει στην κορυφή στην καθιέρωσή της ως μία από τις υπολογίσιμες δυνάμεις της Ισπανίας. Και αυτό ίσως είναι το μεγαλύτερο παράσημο του Αλγκουαθίλ: δεν δημιούργησε απλώς μια καλή ομάδα. Δημιούργησε έναν τρόπο παιχνιδιού που είχε συνέχεια.
Τι φέρνει στον Ολυμπιακό
Στον Πειραιά ο Αλγκουαθίλ θα βρει ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον. Δεν θα έχει μπροστά του τη Σοσιεδάδ, έναν σύλλογο που λειτουργεί σε μεγάλο βαθμό γύρω από την ακαδημία και την τοπική του ταυτότητα. Θα έχει έναν Ολυμπιακό που απαιτεί πρωταθλητισμό, τίτλους και διαρκή παρουσία στην Ευρώπη.
Αλλά το βασικό του ποδοσφαιρικό DNA δεν αλλάζει. Ένταση. Πίεση ψηλά. Κατοχή με σκοπό. Επιθετική νοοτροπία. Και, πάνω απ’ όλα, απαίτηση από τους ποδοσφαιριστές να συμμετέχουν ενεργά στο παιχνίδι.
Ο Αλγκουαθίλ δεν έρχεται στον Ολυμπιακό ως ένας προπονητής που απλώς κουβαλά ένα Copa del Rey. Έρχεται ως ο άνθρωπος που για 6,5 χρόνια κατάφερε να κάνει τη Σοσιεδάδ πιο ανταγωνιστική, να την επαναφέρει στο Champions League, να την οδηγήσει στην κορυφή ενός ομίλου πάνω από την Ίντερ και να δημιουργήσει ποδοσφαιριστές που έγιναν σημείο αναφοράς.
Το μεγάλο στοίχημα στον Πειραιά είναι αν θα καταφέρει να κάνει το ίδιο σε ένα περιβάλλον με πολύ μεγαλύτερη πίεση και διαφορετικές απαιτήσεις. Αν όμως υπάρχει κάτι που δείχνει η διαδρομή του, είναι πως ο Αλγκουαθίλ δεν φοβάται να ζητήσει από την ομάδα του να παίξει ποδόσφαιρο με προσωπικότητα. Και αυτό, στον Ολυμπιακό, μπορεί να αποδειχθεί το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της νέας εποχής.
