Η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία και πέντε ακόμη χώρες του ΟΠΕΚ+ συνεδριάζουν σήμερα, προκειμένου να λάβουν την πρώτη τους απόφαση για τις ποσοστώσεις παραγωγής πετρελαίου μετά την αιφνιδιαστική αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από το σχήμα την προηγούμενη εβδομάδα. Πρόκειται για μια συνεδρίαση με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς το μπλοκ δεν έχει μέχρι στιγμής τοποθετηθεί επισήμως για την αποχώρηση των ΗΑΕ, παρά το γεγονός ότι η χώρα αποτελούσε έναν από τους βασικούς πυλώνες του ΟΠΕΚ+ και διέθετε σημαντική δυνατότητα αύξησης της παραγωγής της.
Διαβάστε επίσης: ΟΠΕΚ σε κρίση: Γιατί αποχώρησαν τα ΗΑΕ
Στο επίκεντρο η ανακοίνωση του ΟΠΕΚ+
Η προσοχή της αγοράς δεν στρέφεται μόνο στην απόφαση για τις ποσοστώσεις, αλλά και στη διατύπωση της ανακοίνωσης που θα ακολουθήσει τη διαδικτυακή συνεδρίαση. Οι επενδυτές και οι αναλυτές αναμένουν να διαπιστώσουν αν ο ΟΠΕΚ+ θα σχολιάσει την αποχώρηση των Εμιράτων και πώς θα επιχειρήσει να διαχειριστεί τις νέες ισορροπίες στο εσωτερικό του.
Σύμφωνα με τον αναλυτή της Global Risk Management, Αρν Λόμαν Ράσμουσεν, η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, το Ιράκ, το Κουβέιτ, το Καζακστάν, η Αλγερία και το Ομάν αναμένεται να αυξήσουν τις ποσοστώσεις τους κατά 188.000 βαρέλια ημερησίως. Η αύξηση αυτή κινείται στα επίπεδα προηγούμενων αποφάσεων του Μαρτίου και του Απριλίου, με τη διαφορά ότι πλέον δεν περιλαμβάνεται το μερίδιο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
Αύξηση στα χαρτιά, αλλά όχι απαραίτητα στην παραγωγή
Παρά την αναμενόμενη αύξηση των ποσοστώσεων, οι αναλυτές εκτιμούν ότι αυτή δύσκολα θα μεταφραστεί άμεσα σε ουσιαστική αύξηση της πραγματικής παραγωγής. Οι μεγαλύτερες ανεκμετάλλευτες δυνατότητες του ΟΠΕΚ+ βρίσκονται στις χώρες του Κόλπου, οι οποίες όμως αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στις εξαγωγές, λόγω του αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Η εικόνα της παραγωγής παραμένει πιεσμένη. Σύμφωνα με την αναλύτρια της Rystad Energy, Πρίγια Γουάλια, η παραγωγή των χωρών του ΟΠΕΚ+ που υπόκεινται σε ποσοστώσεις μειώθηκε τον Μάρτιο στα 27,68 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Την ίδια ώρα, το συνολικό επίπεδο των ποσοστώσεων για τον μήνα αυτόν ανερχόταν στα 36,73 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, γεγονός που δείχνει έλλειμμα περίπου 9 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα.
Σημαντικά προβλήματα στις εξαγωγές πετρελαίου αντιμετωπίζουν η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ και, φυσικά, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Αντίθετα, η Ρωσία, δεύτερη μεγαλύτερη παραγωγός του μπλοκ, φαίνεται να ωφελείται περισσότερο από τις αυξημένες τιμές ενέργειας. Ωστόσο, και η ίδια δυσκολεύεται να πετύχει τις ισχύουσες ποσοστώσεις της, καθώς η πετρελαϊκή της βιομηχανία παραμένει αντιμέτωπη με τις συνέπειες της αποεπένδυσης δυτικών εταιρειών μετά την εισβολή στην Ουκρανία, αλλά και με πλήγματα από ουκρανικά drones σε ενεργειακές υποδομές.
Αποδυναμωμένος ο ΟΠΕΚ+
Η αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων θεωρείται σημαντικό πλήγμα για τον ΟΠΕΚ+. Σύμφωνα με την αναλύτρια της Kpler, Αμένα Μακρ, πρόκειται για εξέλιξη ακόμη σοβαρότερη από τις αποχωρήσεις του Κατάρ το 2019 και της Ανγκόλας στη συνέχεια. Τα ΗΑΕ δεν ήταν απλώς ο τέταρτος μεγαλύτερος παραγωγός του ΟΠΕΚ. Το Αμπού Ντάμπι διέθετε και μεγάλες ανεκμετάλλευτες δυνατότητες παραγωγής, οι οποίες αποτελούσαν κρίσιμο εργαλείο για το μπλοκ στην προσπάθειά του να ρυθμίζει την αγορά. Η δυσαρέσκεια των Εμιράτων για το καθεστώς των ποσοστώσεων δεν είναι νέα. Ήδη από το 2021, το Αμπού Ντάμπι είχε εκφράσει έντονες ενστάσεις για τα επίπεδα παραγωγής που του αναλογούσαν.
Οι φιλοδοξίες του Αμπού Ντάμπι
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν επενδύσει σημαντικά στις πετρελαϊκές τους υποδομές τα τελευταία χρόνια. Η εθνική πετρελαϊκή εταιρεία Adnoc σχεδιάζει να αυξήσει την παραγωγική της δυναμικότητα στα 5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως έως το 2027, επίπεδο πολύ υψηλότερο από την προηγούμενη ποσόστωση των 3,447 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως.
Όπως σημειώνει ο ερευνητής του IRIS, Φράνσις Περίν, τα ΗΑΕ διαθέτουν ήδη βιώσιμη παραγωγική ικανότητα 4,3 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως και επιδιώκουν να την αυξήσουν περαιτέρω μέσα στα επόμενα χρόνια.
Αυτό καθιστά το Αμπού Ντάμπι έναν ιδιαίτερα ανταγωνιστικό παίκτη στην πετρελαϊκή αγορά, με χαμηλό κόστος παραγωγής και δυνατότητα να επηρεάσει τις ισορροπίες όταν η αγορά επιστρέψει σε πιο ομαλές συνθήκες, μετά το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ.
Φόβοι για νέες αποχωρήσεις
Για τον ΟΠΕΚ+, ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν είναι μόνο η απώλεια των ΗΑΕ, αλλά το ενδεχόμενο να ακολουθήσουν και άλλες χώρες τον ίδιο δρόμο. Το Καζακστάν και το Ιράκ, για παράδειγμα, έχουν δεχθεί επανειλημμένα επικρίσεις επειδή υπερβαίνουν τις ποσοστώσεις παραγωγής τους. Η αποχώρηση των Εμιράτων ενδέχεται να ενισχύσει τις πιέσεις στο εσωτερικό του μπλοκ και να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο την προσπάθεια διατήρησης κοινής γραμμής στην πετρελαϊκή πολιτική.
Κρίσιμη δοκιμασία για τη συνοχή του μπλοκ
Η σημερινή απόφαση του ΟΠΕΚ+ αποκτά έτσι βαρύτητα που ξεπερνά το ύψος της αύξησης των ποσοστώσεων. Αποτελεί την πρώτη δοκιμασία συνοχής για το μπλοκ μετά την αποχώρηση ενός από τους σημαντικότερους παραγωγούς του.
Το ερώτημα πλέον είναι αν ο ΟΠΕΚ+ θα καταφέρει να διατηρήσει τον ρυθμιστικό του ρόλο στην αγορά πετρελαίου ή αν η αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων θα ανοίξει έναν νέο κύκλο αμφισβήτησης της επιρροής του.
Διαβάστε επίσης:
Ρήγμα στον ΟΠΕΚ: Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αποχωρούν και αλλάζουν τις ισορροπίες στο πετρέλαιο
