Το ελληνικό Σχέδιο Κοινωνικού Κλίματος, συνολικού ύψους 4,77 δισ. ευρώ, ενέκρινε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ανοίγοντας τον δρόμο για την υλοποίηση μέτρων στήριξης ευάλωτων νοικοκυριών, χρηστών των μεταφορών και πολύ μικρών επιχειρήσεων κατά την περίοδο της πράσινης μετάβασης.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Κομισιόν, πρόκειται για το πέμπτο και μεγαλύτερο εθνικό σχέδιο που έχει εγκριθεί μέχρι σήμερα στο πλαίσιο του Κοινωνικού Ταμείου για το Κλίμα.
Πώς κατανέμονται τα 4,77 δισ. ευρώ
Το ελληνικό σχέδιο θα κινητοποιήσει συνολικά 4,77 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2032. Από το συνολικό ποσό, τα 3,57 δισ. ευρώ, δηλαδή το 75%, θα προέλθουν από ευρωπαϊκούς πόρους, ενώ το υπόλοιπο 1,2 δισ. ευρώ, που αντιστοιχεί στο 25%, θα καλυφθεί από εθνικούς πόρους.
Η Ελλάδα θα μπορεί να υποβάλει αίτημα για την πρώτη εκταμίευση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μόλις ξεκινήσει η εφαρμογή του σχεδίου και εκπληρωθούν τα προβλεπόμενα ορόσημα.
Στήριξη νοικοκυριών και πράσινη μετάβαση
Το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα έχει ως βασικό στόχο να περιορίσει τις επιπτώσεις της πράσινης μετάβασης για τις πιο ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, χρηματοδοτώντας παρεμβάσεις που αφορούν την ενεργειακή αποδοτικότητα και την αναβάθμιση των κατοικιών.
Στο πλαίσιο του ελληνικού σχεδίου προβλέπεται η στήριξη επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων στους τομείς της ενεργειακής απόδοσης, της ανακαίνισης κτηρίων, της καθαρής θέρμανσης και ψύξης, αλλά και της ενσωμάτωσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Οι παρεμβάσεις αναμένεται να έχουν άμεσο αντίκτυπο σε εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά, με στόχο να περιοριστεί το ενεργειακό κόστος και να διευκολυνθεί η μετάβαση σε καθαρότερες μορφές ενέργειας.
Στο επίκεντρο και οι μεταφορές
Σημαντικό μέρος του σχεδίου αφορά και τις μετακινήσεις. Το Ταμείο θα στηρίξει την ανάπτυξη λύσεων μηδενικών εκπομπών στις μεταφορές, με στόχο να ενισχυθεί η πρόσβαση σε καθαρότερες μορφές μετακίνησης.
Παράλληλα, προβλέπεται στήριξη χρηστών των μεταφορών και πολύ μικρών επιχειρήσεων, οι οποίες ενδέχεται να επηρεαστούν από το αυξημένο κόστος της πράσινης μετάβασης.
Μείωση των εκπομπών κατά 811.000 τόνους CO₂ ετησίως
Πέρα από την κοινωνική διάσταση, το ελληνικό Σχέδιο Κοινωνικού Κλίματος έχει και σαφή περιβαλλοντικό στόχο.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις που περιλαμβάνονται στο σχέδιο για την περίοδο 2026-2032 αναμένεται, όταν εφαρμοστούν, να συμβάλουν έως το 2032 στη μείωση των εκπομπών κατά περίπου 811.000 τόνους ισοδύναμου CO₂ ετησίως.
Πώς λειτουργεί το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα
Το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα θα λειτουργήσει από το 2026 έως το 2032 και αποτελεί τον ευρωπαϊκό μηχανισμό για την αντιμετώπιση των κοινωνικών επιπτώσεων που συνδέονται με την ενεργειακή και πράσινη μετάβαση.
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης αναμένεται να κινητοποιήσει τουλάχιστον 86,7 δισ. ευρώ. Οι πόροι θα προέλθουν από τα έσοδα του νέου συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ETS2, το οποίο αφορά την καύση καυσίμων στα κτήρια, τις οδικές μεταφορές και άλλους πρόσθετους τομείς, σε συνδυασμό με τις εθνικές συνεισφορές των κρατών-μελών.
